අධිචිත්ත සික්ඛා › 049 ඉර්ධිවිධ අභිඥා - බ්‍රහ්ම ලෝකය දක්වා කයෙන් වසඟය පැවැත්වීම

මෙම දේශනය මගින් ඉර්ධිවිධ අභිඥාවට අයත් දසවන ප්‍රාතිහාර්යය වන බ්‍රහ්ම ලෝකය දක්වා කයෙන් වසඟය පැවැත්වීම පිළිබඳව සවිස්තරාත්මකව සාකච්ඡා කෙරේ. මෙහිදී ආවරණය වන ප්‍රධාන කරුණු පහත පරිදි වේ:

• බ්‍රහ්ම ලෝකය ඇතුළු ලෝක ව්‍යුහය සහ බ්‍රහ්ම තලයන්හි ධුරාවලිය පිළිබඳ විස්තරය.
• ඉර්ධිමන්තයෙකු විසින් දුර ඇති දේ ළඟ කිරීමටත්, ළඟ ඇති දේ දුර කිරීමටත් දක්වන හැකියාව.
• බොහෝ දේ ස්වල්ප කිරීමට සහ ස්වල්ප දේ බොහෝ කිරීමට ඇති හැකියාව.
• දිව්‍ය චක්ඛු, දිව්‍ය සෝත සහ පරචිත්ත විජාණන ඥානය බ්‍රහ්ම ලෝක විෂයෙහි ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය.
• පෙනෙන හෝ නොපෙනෙන කයෙන් බ්‍රහ්ම ලෝකයට වැඩම කිරීම සහ එහිදී මනෝමය රූප නිර්මාණය කිරීම.
• බක බ්‍රහ්මයා දමනය කිරීම ඇතුළු ඓතිහාසික සිදුවීම් සහ ජයමංගල ගාථාවල අන්තර්ගතය.
• බුදුරජාණන් වහන්සේ, මහා මුගලන් රහතන් වහන්සේ සහ තිස්සදත්ත තෙරුන් වහන්සේ පෑ ඉර්ධි ප්‍රාතිහාර්යයන් පිළිබඳ උදාහරණ.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය සහ ඉර්ධිවිධ අභිඥා හඳුන්වාදීම - ඉර්ධිවිධ අභිඥාව පිළිබඳ මූලික හැඳින්වීම.

(00:02:58) බ්‍රහ්ම ලෝකය දක්වා කයෙන් වසඟය පැවැත්වීම - දසවන ඉර්ධි ප්‍රාතිහාර්යය වන බ්‍රහ්ම ලෝකය දක්වා බලය පැවැත්වීම පිළිබඳ හැඳින්වීම.

(00:03:50) ලෝක ව්‍යුහය සහ බ්‍රහ්ම තල පිළිබඳ විස්තරය - බ්‍රහ්ම ලෝක, දිව්‍ය ලෝක සහ මනුෂ්‍ය ලෝක පිහිටා ඇති ආකාරය පිළිබඳ විස්තරය.

(00:12:11) මුළු සක්වලම තමන්ගේ වසඟයට ගැනීම - මුළු සක්වලම තමන්ගේ වසඟයට ගෙන ක්‍රියා කරන ආකාරය.

(00:14:04) දුර ඇති දේ ළඟ කිරීම සහ ළඟ ඇති දේ දුර කිරීම - දුර ඇති දේ ළඟට ගැනීමටත්, ළඟ ඇති දේ දුරට යැවීමටත් ඇති හැකියාව.

(00:14:55) බොහෝ දේ ස්වල්ප කිරීම සහ ස්වල්ප දේ බොහෝ කිරීම - ප්‍රමාණයන් වෙනස් කරමින් ඉර්ධි පෑම පිළිබඳ විස්තරය.

(00:16:35) බ්‍රහ්ම ලෝක විෂයෙහි දිව්‍ය ඇස, දිව්‍ය කන සහ පරචිත්ත විජාණන ඥානය - බ්‍රහ්ම ලෝකයේ රූප දැකීම, ශබ්ද ඇසීම සහ සිත් කියවීම පිළිබඳව.

(00:17:03) පෙනෙන හෝ නොපෙනෙන කයෙන් බ්‍රහ්ම ලෝකයට වැඩම කිරීම - විවිධ ආකාරයෙන් බ්‍රහහ්ම ලෝකයට වැඩම කරන ආකාරය.

(00:17:35) බ්‍රහ්ම ලෝකයේදී මනෝමය රූප නිර්මාණය කිරීම - බ්‍රහ්ම ලෝකයේදී තමන් වැනිම රූප නිර්මාණය කිරීම පිළිබඳව.

(00:19:18) බක බ්‍රහ්මයා දමනය කිරීම සහ ජයමංගල ගාථා පිළිබඳ විස්තරය - බුදුරජාණන් වහන්සේ බක බ්‍රහ්මයා දමනය කළ ආකාරය සහ ජයමංගල ගාථාවල අර්ථය.

(00:33:28) ඉර්ධි ප්‍රාතිහාර්යයන් පිළිබඳ ඓතිහාසික උදාහරණ - බුදුරජාණන් වහන්සේ සහ මුගලන් මහ රහතන් වහන්සේ පෑ ප්‍රාතිහාර්යයන්.

(00:44:35) තිස්සදත්ත තෙරුන් වහන්සේගේ ඉර්ධි ප්‍රාතිහාර්යය - තිස්සදත්ත තෙරුන් වහන්සේ ලංකාවේ සිට දඹදිව මහා බෝධිය වැඳීමට ගිය ආකාරය.

(00:46:15) අංගුලිමාල දමනයේදී දුර සහ ළඟ වෙනස් කිරීම - අංගුලිමාල දමනයේදී බුදුරජාණන් වහන්සේ දුර ප්‍රමාණයන් වෙනස් කළ ආකාරය.

(00:49:28) Q&A: නාගයින් සහ ගුරුළන් මිනිස් වෙස් ගත් විට හඳුනා ගන්නේ කෙසේද? - නාගයින් සහ ගුරුළන් මිනිස් වෙස් ගත් විට ඔවුන්ගේ ස්වභාවික ලක්ෂණ මතු වන අවස්ථා පිළිබඳව.

(00:56:35) Q&A: අභිඥාවට පාදක වන ධ්‍යාන සිත කුමක්ද? - අභිඥා උපදවා ගැනීමට අවශ්‍ය වන චතුර්ථ ධ්‍යාන සිත පිළිබඳ විස්තරය.

(01:09:50) Q&A: ආකිංචඤ්ඤායතන ධ්‍යානයෙන් නේවසඤ්ඤානාසඤ්ඤායතනයට පත්වන්නේ කෙසේද? - අරූපාවචර ධ්‍යාන මට්ටම්වලදී සිත දියුණු කරන ආකාරය පිළිබඳ උපදෙස්.

(01:16:48) පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ අවසානය - දායකත්වය දැරූ පිරිසට පින් අනුමෝදන් කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

49 අධිචිත්ත සික්ඛා |⁣ චිත්ත විශුද්ධියට මග | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

ථේරවාද බුදුදහමේ සිද්ධාන්ත › නාම කාණ්ඩය › නාම ධර්ම › 096 ලෝභය හඳුන්වන පර්යාය පද සහ එහි ස්වභාවය

මෙම දේශනය මගින් අභිධර්මයේ ධම්මසංගණී ප්‍රකරණයෙහි නික්ඛේප කණ්ඩය ඇසුරින් ලෝභය හැඳින්වීමට යොදා ඇති විවිධ පර්යාය පද සහ ඒවායේ ගැඹුරු අර්ථයන් විග්‍රහ කෙරේ.

• මායා: තමන් තුළ නැති ගුණ පෙන්වීම සහ ඇති නුගුණ වැසීම ලෝභයේ ස්වභාවයක් ලෙස පැහැදිලි කෙරේ.
• ජනිකා සහ සංජනනී: සත්වයා සසර දුකෙහි උපදවන සහ දුක සමඟ සත්වයා එක්කරන තණ්හාවේ ස්වභාවය සාකච්ඡා කෙරේ.
• සිබ්බිනී: චුති සහ ප්‍රතිසන්ධි සිත එකිනෙකට මසන්නාක් මෙන් සම්බන්ධ කරන තණ්හාවේ ක්‍රියාකාරිත්වය විස්තර කෙරේ.
• ජාලිනී: සියලු අරමුණු කරා දැලක් මෙන් පැතිර පවතින තණ්හාවේ විපුල බව පෙන්වා දෙයි.
• සරිතා: වේගවත් දිය පහරක් මෙන් සත්වයා ඇදගන්නා සහ රාගයේ පවතින ඇලෙන සුළු ස්වභාවය පැහැදිලි කෙරේ.
• විසත්තිකා: සත්වයා රවටන, දුක් ඉවසීමට පොළඹවන සහ නෙක්ඛම්මයට බාධා කරන ලෝභයේ ස්වභාවය විග්‍රහ කෙරේ.

මීට අමතරව කර්ම ශක්තිය, අනුසය ධර්ම සහ වාසනා ගුණයන්හි පරමාර්ථ ස්වභාවය පිළිබඳවද මෙහිදී ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:46) ආරම්භය - දේශනයේ මාතෘකාව සහ ලෝභය පිළිබඳ පර්යාය පද හැඳින්වීම.

(00:01:12) මායා: නැති ගුණ පෙන්වීම සහ ඇති නුගුණ වැසීම - ලෝභය නිසා තමන් තුළ නැති ගුණ පෙන්වීම සහ ඇති නුගුණ වැසීම සිදුකරන ආකාරය මායා පදයෙන් පැහැදිලි කෙරේ.

(00:02:16) ජනිකා: සත්වයන් සසර උපදවන ස්වභාවය - තණ්හාව නිසා සත්වයාගේ නාම රූප සන්තතිය මරණයෙන් කෙළවර නොවී නැවත භවයක උපදවන ආකාරය විස්තර කෙරේ.

(00:04:24) සංජනනී: සත්වයන් දුක හා එක්කරන ස්වභාවය - අලුත් භවයක ඉපදීම යනු දුකක් සමඟ බැඳීමක් බවත්, තණ්හාව සත්වයා දුක හා එක්කරන බැවින් සංජනනී නම් වන බවත් පැහැදිලි කෙරේ.

(00:08:19) සිබ්බිනී: චුති ප්‍රතිසන්ධි වශයෙන් භවයන් යා කරන ස්වභාවය - රෙදි කැබලි දෙකක් මසන්නාක් මෙන් තණ්හාව විසින් චුති සිත සහ ප්‍රතිසන්ධි සිත එකිනෙකට ගලපන ආකාරය සාකච්ඡා කෙරේ.

(00:10:55) ජාලිනී: අරමුණු නමැති දැලක් මෙන් පැතිරෙන ස්වභාවය - තණ්හාව සියලු ලෞකික අරමුණු කරා දැලක් මෙන් පැතිර පවතින ආකාරය සහ එහි විපුල බව ජාලිනී පදයෙන් විස්තර කෙරේ.

(00:15:48) සරිතා: වේගවත් දිය පහරක් මෙන් ඇදගන්නා ස්වභාවය - තණ්හාව වේගවත් දිය පහරක් මෙන් සත්වයා ඇදගන්නා බවත්, රාගයේ පවතින තෙත් ස්වභාවය නිසා එය සරිතා නම් වන බවත් පැහැදිලි කෙරේ.

(00:19:52) විසත්තිකා: රවටන සහ නෙක්ඛම්මයට බාධා කරන ස්වභාවය - තණ්හාව සත්වයා රවටන ආකාරය, දුක් ඉවසීමට පොළඹවන ආකාරය සහ නෙක්ඛම්මයට බාධා කරන ආකාරය විසත්තිකා පදයෙන් විග්‍රහ කෙරේ.

(00:42:25) Q&A: මහා නිද්දේස අටුවාවේ එන තණ්හා පර්යාය පද පිළිබඳව - මහා නිද්දේස පාලියේ තණ්හාව හැඳින්වීමට යොදා ඇති පර්යාය පද පිළිබඳව කෙටි පැහැදිලි කිරීමක් සිදු කෙරේ.

(00:43:11) Q&A: දුක සහ තණ්හාව අතර පවතින අන්‍යෝන්‍ය සම්බන්ධතාවය කුමක්ද? - තණ්හාව නිසා දුක හටගන්නා ආකාරයත්, දුක පදනම් කරගෙන නැවත තණ්හාව හටගන්නා ආකාරයත් පිළිබඳව සාකච්ඡා කෙරේ.

(00:45:21) Q&A: පටිච්චසමුප්පාද චක්‍රයේ තණ්හාව මූලයක් ලෙස දක්වන්නේ ඇයි? - අවිද්‍යාව සහ තණ්හාව පටිච්චසමුප්පාදයේ ප්‍රධාන මූලයන් දෙකක් ලෙස සලකන ආකාරය පැහැදිලි කෙරේ.

(00:47:06) Q&A: අසූහාරදහසක් ධර්මස්කන්ධය බෙදී පවතින ආකාරය පිළිබඳව - විනය, සූත්‍ර සහ අභිධර්ම පිටකයන්හි ධර්මස්කන්ධයන් බෙදී පවතින ආකාරය පිළිබඳව විස්තර කෙරේ.

(00:49:06) Q&A: පරෝපණ්ණාස කුසල ධර්ම යනු මොනවාද? - එක් කුසල් සිතක ක්‍රියාත්මක වන පනස් හයක් පමණ වූ ධර්මතාවයන් පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමක් සිදු කෙරේ.

(00:54:28) Q&A: පරමාර්ථ ජාතික ධර්ම සහ පරමාර්ථ ධර්ම අතර වෙනස කුමක්ද? - කර්ම ශක්තිය, අනුසය සහ වාසනා වැනි ධර්මතාවයන් පරමාර්ථ ජාතික ධර්ම ලෙස හඳුන්වන ආකාරය පැහැදිලි කෙරේ.

(00:57:45) කර්ම ශක්තිය, අනුසය සහ වාසනා ගුණයන්හි ස්වභාවය - සිතක හටගෙන නිරුද්ධ වන කර්මයන් ශක්තියක් ලෙස ඉතිරි වන ආකාරය සහ අනුසය ධර්මයන්හි ස්වභාවය විස්තර කෙරේ.

(01:32:53) අවසානය

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

096 | නාම ධර්ම | නාම කාණ්ඩය | ථේරවාද බුදුදහමේ සිද්ධාන්ත | පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී හිමි | IIT

අධිචිත්ත සික්ඛා › 046 ඉද්ධිවිධ ප්‍රාතිහාර්යයන් සහ අධිචිත්ත සික්ඛාව

මෙම දේශනය මගින් අධිචිත්ත සික්ඛාව යටතේ ඉද්ධිවිධ ඥානය සහ එහි විවිධ ප්‍රාතිහාර්යයන් පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කරයි. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් කරුණු හතරක් සාකච්ඡා කෙරේ:

• එකෙක්ව සිට බොහෝ දෙනෙක් වීම (එකෝපි හුත්වා බහුධා හෝති) සහ බොහෝ දෙනෙක්ව සිට එකෙක් වීම (බහුධාපි හුත්වා ඒකෝ හෝති).
• ප්‍රකට කිරීම (ආවිභාවං කරෝති) සහ මුවා කිරීම (තිරෝභාවං කරෝති).

මෙහිදී නිර්මිත රූපවල ස්වභාවය, ඒවායේ ක්‍රියාකාරිත්වය සහ එම රූපවල විඥානයක් පවතින්නේද යන්න පිළිබඳව දාර්ශනික විග්‍රහයක් ඉදිරිපත් කරයි. නාම රූප ධර්මයන්ගේ වෙනස සහ විඥානය රහිත රූප (Philosophical Zombies) පිළිබඳ සංකල්පය මෙහිදී පැහැදිලි කෙරේ. තවද, බුදුරජාණන් වහන්සේ සහ රහතන් වහන්සේලා මෙම ඉද්ධි ප්‍රාතිහාර්යයන් භාවිතා කළ අවස්ථා පිළිබඳ ඓතිහාසික උදාහරණ රැසක් දේශනයට ඇතුළත් වේ.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:01) හැඳින්වීම සහ පෙර දේශනය සිහිපත් කිරීම - අධිචිත්ත සික්ඛා දේශනා මාලාවේ පසුගිය කොටස් සහ ඉද්ධිවිධ ඥානය පිළිබඳ මූලික හැඳින්වීම.

(00:01:03) එකෙක්ව සිට බොහෝ දෙනෙක් වීමේ ඉද්ධිය (එකෝපි හුත්වා බහුධා හෝති) - තමන් හා සමාන රූප හෝ වෙනස් ස්වරූප ඇති රූප රාශියක් මවා ගැනීමේ ක්‍රියාවලිය සහ ඒ සඳහා අධිෂ්ඨාන කළ යුතු ආකාරය පිළිබඳ විස්තරය.

(00:07:38) බොහෝ දෙනෙක්ව සිට එකෙක් වීමේ ඉද්ධිය (බහුධාපි හුත්වා ඒකෝ හෝති) - මවා ගත් රූප නැවත අතුරුදහන් කර තනි පුද්ගලයෙකු බවට පත්වීමේ ක්‍රියාවලිය සහ එහි තාක්ෂණික පැත්ත.

(00:10:42) නිර්මිත රූපවල ක්‍රියාකාරිත්වය සහ ප්‍රායෝගික භාවිතය - මවා ගත් රූප ලවා විවිධ වැඩ කටයුතු කරවා ගැනීම සහ ධම්මදින්න රහතන් වහන්සේ වැනි උදාහරණ ඇසුරින් එහි ප්‍රයෝජන පැහැදිලි කිරීම.

(00:13:47) නිර්මිත රූප සහ විඥානය පිළිබඳ දාර්ශනික විග්‍රහය - නිර්මිත රූපවලට විඥානයක් හෝ වේදනාවක් නොමැති බවත්, ඒවා හුදෙක් චිත්තජ රූප පමණක් බවත් 'Zombies' සංකල්පය ඇසුරින් පැහැදිලි කිරීම.

(00:40:04) ප්‍රකට කිරීමේ ඉද්ධිය (ආවිභාවං කරෝති) - අඳුර දුරු කර ආලෝකය ඇති කිරීම, වැසුණු දේ විවෘත කිරීම සහ දුර ඇති දේ ඇසට පෙනෙන්නට සැලැස්වීම පිළිබඳ විස්තරය.

(00:42:05) ඓතිහාසික උදාහරණ: චූල සුභද්‍රා සහ ධම්මදින්න තෙරුන් - බුදුරජාණන් වහන්සේ සහ රහතන් වහන්සේලා ප්‍රකට කිරීමේ ඉද්ධිය භාවිතා කර දිව්‍ය ලෝක සහ අපාය පෙන්වූ ආකාරය පිළිබඳ කථා පුවත්.

(00:44:45) මුවා කිරීමේ ඉද්ධිය (තිරෝභාවං කරෝති) - පෙනෙන දේ නොපෙනී යාමට සැලැස්වීම, ආලෝකය දුරු කර අඳුර ඇති කිරීම සහ බක බ්‍රහ්මයා දමනය කළ අවස්ථාව පිළිබඳ විස්තරය.

(00:46:45) යස කුලපුත්‍ර සහ මහා කප්පින රජුගේ පුවත් - බුදුරජාණන් වහන්සේ තිරෝභාව ඉද්ධිය භාවිතා කර පුද්ගලයන් මුවා කළ අවස්ථා පිළිබඳ විස්තරය.

(01:00:22) Q&A: නිර්මිත රූපයකින් ප්‍රශ්නයක් ඇසූ විට පිළිතුරු දිය හැකිද? - නිර්මිත රූපවල ක්‍රියාකාරිත්වය අධිෂ්ඨානය මත සිදුවන ආකාරය සහ ඒවායේ සීමාවන් පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(01:02:46) Q&A: නිර්මිත රූපවල ස්වයංක්‍රීය ක්‍රියාකාරිත්වය සහ විඥානය - නිර්මිත රූපවල ක්‍රියාකාරිත්වය සහ මිනිස් සිරුරේ ස්වයංක්‍රීය ක්‍රියාවලීන් අතර ඇති සමානකම් හා වෙනස්කම් පිළිබඳ විග්‍රහය.

(01:15:42) භාවනා උපදෙස්: ආකිංචඤ්ඤායතන සමාපත්තිය - විඥාණඤ්චායතන සිතෙහි නැති බව මෙනෙහි කරමින් ආකිංචඤ්ඤායතන භාවනාව ප්‍රගුණ කරන ආකාරය පිළිබඳ උපදෙස්.

(01:34:28) පින් අනුමෝදන් කිරීම - දේශනයේ දායකත්වය දැරූ පිරිසට සහ මියගිය ඥාතීන්ට පින් අනුමෝදන් කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

46. අධිචිත්ත සික්ඛා |⁣ චිත්ත විශුද්ධියට මග | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

ධර්ම දානයේ උතුම් බව සහ එහි ප්‍රභේද

මෙම දේශනය මගින් ධර්ම දානය අනෙකුත් සියලු දානයන්ට වඩා උතුම් වීමට හේතු සහ එහි ඇති සුවිශේෂී ලක්ෂණ පිළිබඳව ගැඹුරින් විග්‍රහ කෙරේ. 'සබ්බ දානං ධම්ම දානං ජිනාති' යන ගාථා ධර්මය පාදක කරගනිමින්, ධර්මයේ රසය, ධර්මයේ ඇලීම සහ තණ්හාව ක්ෂය කිරීමේ අගය මෙහිදී පැහැදිලි කරනු ලබයි.

• සක්‍ර දේවේන්ද්‍රයා බුදුරදුන්ගෙන් විමසූ ප්‍රශ්න හතර සහ ඊට ලැබුණු පිළිතුරු පිළිබඳ ඓතිහාසික පසුබිම.
• ආමිස දානය සහ ධර්ම දානය අතර ඇති වෙනස සහ ධර්ම දානය මගින් පුද්ගලයෙකුගේ සංසාර ගමන වෙනස් කරන ආකාරය.
• ධර්මය ශ්‍රවණය කිරීමට ලැබීමේ දුර්ලභත්වය සහ නිවන් මග අවබෝධ කර ගැනීමට ධර්ම දේශනාවල ඇති වැදගත්කම.
• ධර්ම දානය සිදු කළ හැකි විවිධ ක්‍රම (ධර්මය දේශනා කිරීම, පොත්පත් මුද්‍රණය, ධර්මය ඉගෙන ගන්නා අයට උපකාර කිරීම).
• ධර්ම දානය සහ ධර්ම පූජාව අතර ඇති වෙනස.
• බුද්ධ ශාසනය ආරක්ෂා කිරීම සහ සංරක්ෂණය කිරීම ධර්ම දානයට ඇතුළත් වන ආකාරය.
• දුටුගැමුණු රජතුමා සහ අශෝක රජතුමා වැනි ඓතිහාසික චරිත ධර්ම දානය සඳහා දැක්වූ දායකත්වය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය සහ ගාථා සජ්ඣායනය - දේශනය ආරම්භ කරමින් 'සබ්බ දානං ධම්ම දානං ජිනාති' යන ගාථාව සජ්ඣායනය කිරීම.

(00:01:35) ගාථාවේ සරල අර්ථය පැහැදිලි කිරීම - සියලු දානයන්ට වඩා ධර්ම දානයත්, සියලු රසයන්ට වඩා ධර්ම රසයත්, සියලු ඇලීම්වලට වඩා ධර්ම රතියත් උතුම් වන බවත්, තණ්හාව ක්ෂය කිරීම සියලු දුක් පරදවන බවත් පැහැදිලි කිරීම.

(00:03:44) සක්‍ර දේවේන්ද්‍රයා ප්‍රශ්න විමසීමේ කථා පුවත - දෙවියන් අතර ඇති වූ සාකච්ඡාවක ප්‍රතිඵලයක් ලෙස සක්‍ර දේවේන්ද්‍රයා බුදුරදුන් හමුවට පැමිණ මෙම ප්‍රශ්න හතර විමසීමට හේතු වූ පසුබිම විස්තර කිරීම.

(00:06:29) ධර්ම දානය යනු කුමක්ද? - අඩුම තරමින් සිව්පද ගාථාවකින් හෝ අනුශාසනා කිරීමේ සිට දීර්ඝ ධර්ම දේශනා පැවැත්වීම දක්වා වූ ධර්ම දානයේ ස්වභාවය පැහැදිලි කිරීම.

(00:08:39) ආමිස දානයට වඩා ධර්ම දානය උතුම් වීමට හේතු - ආමිස දානයකින් ලැබෙන ප්‍රයෝජනය තාවකාලික වන අතර, ධර්ම දානයක් මගින් පුද්ගලයෙකු කුසල් කිරීමට යොමු කරවා සසර පුරා සැප ලබා දෙන ආකාරය උපමා ඇසුරින් පැහැදිලි කිරීම.

(00:17:18) නිවන් අවබෝධයට ධර්ම ශ්‍රවණයේ ඇති අවශ්‍යතාවය - බුදු, පසේබුදු රජාණන් වහන්සේලා හැර අනෙකුත් ශ්‍රාවකයන්ට නිවන් අවබෝධ කර ගැනීමට නම් අනිවාර්යයෙන්ම ධර්මය ශ්‍රවණය කළ යුතු බව (පරතෝඝෝෂ ප්‍රත්‍යය) පැහැදිලි කිරීම.

(00:20:41) ධර්මය ශ්‍රවණය කිරීමට ලැබීමේ දුර්ලභත්වය - සංසාරය පුරා බුද්ධ ශුන්‍ය කල්ප පවතින බැවින් බුදු රජාණන් වහන්සේ නමකගේ ධර්මය ඇසීමට ලැබීම අතිශය දුර්ලභ කරුණක් බව පැහැදිලි කිරීම.

(00:28:50) ධර්ම දානය සිදු කළ හැකි විවිධ ක්‍රම - ධර්මය දේශනා කිරීම, ධර්ම පත්‍රිකා බෙදා හැරීම, ධර්ම ග්‍රන්ථ පූජා කිරීම සහ වර්තමාන තාක්ෂණය ඔස්සේ ධර්මය ප්‍රචාරය කිරීම ධර්ම දානයට අයත් වන ආකාරය.

(00:35:27) ධර්ම දානය සහ ධර්ම පූජාව අතර වෙනස - ධර්මය ප්‍රචාරය කිරීම ධර්ම දානය වන අතර, ධර්මය දන්නා උතුමන්ට සහ ධර්ම ග්‍රන්ථවලට ගරු කිරීම ධර්ම පූජාව වන බව පැහැදිලි කිරීම.

(00:38:14) බුද්ධ ශාසනය ආරක්ෂා කිරීමේ වැදගත්කම - ශාසනය ආරක්ෂා කිරීම යනු ධර්මය ආරක්ෂා කිරීම බවත්, එය අනාගත පරපුර වෙනුවෙන් සිදු කරන උතුම් ධර්ම දානයක් බවත් විස්තර කිරීම.

(00:52:13) ජාත්‍යන්තර තේරවාද ධර්මායතනයේ ධර්ම දානමය කටයුතු - භික්ෂු පුහුණු වැඩසටහන් සහ ධර්ම ග්‍රන්ථ පූජා කිරීමේ වැඩසටහන් හරහා සිදු කෙරෙන ධර්ම දානමය කටයුතු පිළිබඳ විස්තර කිරීම.

(00:56:10) පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ ආශිර්වාදය - ධර්ම දානමය පින්කමට දායක වූ සැමට පින් අනුමෝදන් කර ආශිර්වාද කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

සබ්බදානං ධම්මදානං ජිනාති | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ | IIT

පට්ඨානය යනු කුමක්ද? සහ ප්‍රත්‍ය බෙදීම

මෙම දේශනය මගින් අභිධර්ම පිටකයට අයත් මහා පට්ඨාන ප්‍රකරණය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු පහත පරිදි වේ:

• පට්ඨානය යන වචනයේ අර්ථය විවිධ ක්‍රමයන්ට අනුව පැහැදිලි කිරීම (නානප්පකාර පච්චයට්ඨේන, විභජනට්ඨේන සහ ගමනට්ඨේන).
• පට්ඨාන ප්‍රකරණයේ එන සූවිසි ප්‍රත්‍යයන් බෙදෙන ප්‍රත්‍ය සහ නොබෙදෙන ප්‍රත්‍ය වශයෙන් කොටස් දෙකකට වර්ගීකරණය කිරීම.
• කාම, රූප සහ අරූප යන භවයන්හිදී ප්‍රත්‍ය ධර්මයන් ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය සහ ඒවායේ ප්‍රමාණයන් පිළිබඳ විග්‍රහය.
• අසඤ්ඤසත්ත සහ අරූපී භවයන්හිදී ප්‍රත්‍යයන් යෙදෙන ආකාරය පිළිබඳ විශේෂ පැහැදිලි කිරීම්.
• පට්ඨාන ප්‍රකරණයේ එන ප්‍රත්‍ය සහ ප්‍රත්‍යෝත්පන්න ධර්මයන් වෙන් කර හඳුනාගන්නා ආකාරය පිළිබඳ ප්‍රායෝගික මගපෙන්වීම්.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:01:47) හැඳින්වීම සහ නමස්කාරය - දේශනයේ ආරම්භය සහ මූලික නමස්කාරය සිදු කිරීම.

(00:02:20) පට්ඨානය යනු කුමක්ද? (නානප්පකාර පච්චයට්ඨේන) - පට්ඨානය යන්නෙහි අර්ථය විවිධ ප්‍රත්‍යයන්ගේ එකතුවක් ලෙස පැහැදිලි කිරීම සහ එහි ඇති ගැඹුරු බව විස්තර කිරීම.

(00:10:47) පට්ඨානය යන්නෙහි තවත් අර්ථ (විභජනට්ඨේන සහ ගමනට්ඨේන) - ධර්මයන් බෙදා දැක්වීම සහ සර්වඥතා ඥානයට විෂය වන ආකාරය අනුව පට්ඨානය යන වචනය විග්‍රහ කිරීම.

(00:22:24) බෙදෙන ප්‍රත්‍ය සහ නොබෙදෙන ප්‍රත්‍ය - සූවිසි ප්‍රත්‍යයන් වර්ගීකරණය කරන ආකාරය සහ බෙදෙන ප්‍රත්‍ය 10 පිළිබඳව පැහැදිලි කිරීම.

(00:33:33) භව භේදය අනුව ප්‍රත්‍ය බෙදීම - විවිධ භවයන්හිදී ප්‍රත්‍ය ධර්මයන් උපකාර වන ආකාරය සහ පංචවෝකාර භවයේදී ප්‍රත්‍ය 24ම යෙදෙන ආකාරය පිළිබඳ විස්තරය.

(00:47:07) Q&A: අසඤ්ඤසත්ත භවයේ ප්‍රත්‍ය ක්‍රියාත්මක වන්නේ කෙසේද? - අසඤ්ඤසත්ත බ්‍රහ්ම ලෝකයේ ප්‍රත්‍ය හතක් ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය සහ එහි ස්වභාවය පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(00:48:17) Q&A: පච්චනීක අනුලෝම ක්‍රමයේදී 'න කුසලා' යන්නෙහි අර්ථය කුමක්ද? - පච්චනීක ක්‍රමයේදී මාතෘකා පද සකස් කරගන්නා ආකාරය සහ 'න කුසලා' යන්නෙන් අකුසල සහ අබ්‍යාකත ධර්ම ගැනෙන ආකාරය පිළිබඳ විග්‍රහය.

(00:53:25) Q&A: පට්ඨානය හැදෑරීමෙන් මාර්ගඵල ලැබිය හැකිද? - පට්ඨාන ධර්මය කෙරෙහි ඇති කරගන්නා ශ්‍රද්ධාව සහ අවබෝධය අනාගතයේදී මාර්ගඵල ලැබීමට උපනිශ්‍රය වන ආකාරය පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(00:55:46) Q&A: පංචවෝකාර භවයේ ප්‍රත්‍ය ශක්තීන් අනාගත භවයන්ට බලපානවාද? - ප්‍රත්‍යයන්ගේ කාල භේදය සහ ඒවා අනාගත සංස්කාරයන්ට උපකාර වන ආකාරය පිළිබඳ විග්‍රහය.

(00:58:48) Q&A: අරූප ලෝකයේ ප්‍රත්‍ය 21ක් පමණක් යෙදෙන්නේ ඇයි? - අරූප ලෝකයේ රූප ධර්මයන් නොමැති වීම නිසා පුරේජාත, පච්ඡාජාත සහ විප්පයුත්ත යන ප්‍රත්‍යයන් ඉවත් වන ආකාරය පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(01:00:29) පට්ඨාන ප්‍රත්‍ය සහ ප්‍රත්‍යෝත්පන්න ධර්ම බෙදාගන්නා ආකාරය - පට්ඨාන ධර්මය හැදෑරීමේදී ප්‍රත්‍ය ධර්ම සහ ප්‍රත්‍යෝත්පන්න ධර්ම අතර ඇති සමාන ධර්මයන් වෙන් කර හඳුනාගන්නා ක්‍රමය පැහැදිලි කිරීම.

(01:05:35) පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ සමාප්තිය - දේශනා මාලාව අවසානයේ සිදු කරන පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ අවසාන අනුශාසනාව.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

❺ දේශනය | පට්ඨානය යනු කුමක්ද? | අනන්ත නය සමන්නාගත චතුවීසති සමන්ත පට්ඨාන දේශනා මාලාව

බුදුගුණ මහිම › භගවා බුදු ගුණය සහ එහි අර්ථය

මෙම දේශනය මගින් බුදුරජාණන් වහන්සේගේ 'භගවා' යන බුදු ගුණය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. භගවා යන ගුණය තුළ අන්තර්ගත වන භාග්‍ය ධර්ම හයක් පිළිබඳව මෙහිදී විස්තර කෙරේ.

• අෛශ්චර්ය භාග්‍යය: තමන්ගේ සිත සහ අන්‍යයන්ගේ සිත් පාලනය කිරීමේ හැකියාව.
• ධර්ම භාග්‍යය: මාර්ග ඵල සහ නිවන ඇතුළු ලෝකෝත්තර ගුණ ධර්මයන්ගෙන් යුක්ත වීම.
• යශ භාග්‍යය: අප්‍රමාණ පිරිවර සහ දස දෙස පැතිරුණු කීර්තිය.
• කාම භාග්‍යය: තමන් වහන්සේ අදහස් කළ උතුම් අරමුණු ඒ අයුරින්ම ඉටු කර ගැනීම.
• ශ්‍රී භාග්‍යය: දෙතිස් මහා පුරුෂ ලක්ෂණ සහ අසූවක් අනුබ්‍යංජන ලක්ෂණ සහිත රූප ශෝභාව.
• ප්‍රයත්න භාග්‍යය: සත්වයන් කෙරෙහි පවතින මහා කරුණාවෙන් යුතුව සිදු කරන අප්‍රතිහත වීර්යය.

මෙම භාග්‍ය ධර්මයන් පැහැදිලි කිරීම සඳහා නන්ද කුමරු පැවිදි කිරීම, වෙස්සන්තර ජාතකය, මාගන්දිය බමුණාගේ පුවත සහ ජේතවනාරාමයේ පොකුණේ සතුන් බේරා ගැනීම වැනි විවිධ කථා පුවත් දේශකයාණන් වහන්සේ විසින් උදාහරණ ලෙස දක්වනු ලබයි.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) භගවා බුදු ගුණය පිළිබඳ හැඳින්වීම - බුදුරජාණන් වහන්සේ සතු භාග්‍ය ධර්ම හය පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමක් සිදු කිරීම.

(00:01:22) අෛශ්චර්ය භාග්‍යය සහ නන්ද කුමරුගේ කතාව - තමන්ගේ සිත සහ අන්‍යයන්ගේ සිත් පාලනය කිරීමේ හැකියාව පිළිබඳව නන්ද කුමරු පැවිදි කිරීමේ පුවත ඇසුරින් පැහැදිලි කිරීම.

(00:06:04) වෙස්සන්තර ජාතකය සහ අෛශ්චර්ය භාග්‍යය - වෙස්සන්තර රජු දරුවන් දන් දීමේදී දැක්වූ මානසික ශක්තිය සහ අෛශ්චර්ය භාග්‍යය පිළිබඳ විස්තරය.

(00:07:28) ධර්ම භාග්‍යය - බුදුරජාණන් වහන්සේ සතු මාර්ග ඵල, අභිඥා සහ නිවන ඇතුළු ලෝකෝත්තර ගුණ ධර්ම පිළිබඳව.

(00:07:57) යශ භාග්‍යය සහ අප්‍රමාණ පිරිවර - බුදුරජාණන් වහන්සේගේ කීර්තිය සහ දෙවි බඹුන් ඇතුළු මහා පිරිවර පිළිබඳව විස්තර කිරීම.

(00:12:36) කාම භාග්‍යය - දීපංකර බුදුරදුන් පාමුල සිට ප්‍රාර්ථනා කළ උතුම් අරමුණු ඒ අයුරින්ම ඉටු කර ගැනීම පිළිබඳව.

(00:13:59) ශ්‍රී භාග්‍යය සහ රූප ශෝභාව - බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශරීරයෙන් විහිදෙන රශ්මි මාලාව සහ රූප ශෝභාව පිළිබඳව මාගන්දිය බමුණාගේ පුවත ඇසුරින් පැහැදිලි කිරීම.

(00:15:10) ප්‍රයත්න භාග්‍යය සහ බුද්ධ කෘත්‍යය - සත්වයන් කෙරෙහි පවතින මහා කරුණාවෙන් යුතුව බුදුරජාණන් වහන්සේ සිදු කරන අප්‍රතිහත වීර්යය සහ දෛනික බුද්ධ කෘත්‍යය පිළිබඳව.

(00:20:59) ජේතවනාරාමයේ පොකුණේ සතුන් බේරා ගැනීම - ප්‍රයත්න භාග්‍යය පැහැදිලි කිරීම සඳහා ජේතවනාරාමයේ පොකුණේ ජලජ සතුන් බේරා ගැනීමට බුදුරදුන් මැදිහත් වූ ආකාරය.

(00:24:09) අනේපිඬු සිටුතුමාගේ නිවසේ දාසියට පිහිට වීම - බුදුරජාණන් වහන්සේ ඉතා සුළු සත්වයෙකුට හෝ පුද්ගලයෙකුට පවා පිහිට වීමට දක්වන උනන්දුව පිළිබඳ උදාහරණයක්.

(00:25:39) දේශනාවේ සාරාංශය සහ සමාප්තිය - භාග්‍ය ධර්ම හය පිළිබඳව සාරාංශයක් ඉදිරිපත් කරමින් දේශනය අවසන් කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

භගවා බුදුගුණය | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන්වහන්සේ | IIT

මිනිසත්බවෙහි දුර්ලභත්වය සහ එහි වටිනාකම

මෙම දේශනය මගින් මිනිසත්බව ලැබීමේ දුර්ලභත්වය සහ එහි ඇති වටිනාකම පිළිබඳව අභිධර්ම කරුණු ඇසුරින් ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් පහත කරුණු සාකච්ඡා වේ:

• බුදු දහමට අනුව ලොව දුර්ලභ කරුණු හතර (කිච්ඡෝ මනුස්ස පටිලාභෝ...) පිළිබඳ විග්‍රහය.
• සත්ත්වයා උපදින භූමි 31 සහ මිනිස් ලොව ඉපදීමට අවශ්‍ය වන කර්ම ශක්තියේ ස්වභාවය.
• චුති සිත සහ ප්‍රතිසන්ධි සිත ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය සහ භවයෙන් භවයට සත්ත්වයා ගමන් කරන ආකාරය.
• මිනිස් ප්‍රතිසන්ධි සිතේ ස්වභාවය අනුව අහේතුක, ද්විහේතුක සහ ත්‍රිහේතුක වශයෙන් මිනිසුන් වර්ගීකරණය වන ආකාරය.
• ජීවිතයේ අනිත්‍යතාවය සහ මිනිස් ජීවිතයක ඇති කෙටි කාලීන ස්වභාවය පිළිබඳව අරක ශාස්තෘවරයාගේ උපමා ඇසුරින් කෙරෙන පැහැදිලි කිරීම.
• රට්ඨපාල මහරහතන් වහන්සේ දේශනා කළ ධම්මුද්දේස හතර පිළිබඳ විග්‍රහය.

මිනිසත්බව ලැබූ මේ කෙටි කාලය තුළ පංච ඉන්ද්‍රියයන් පිනවීමට පමණක් සීමා නොවී, චතුරාර්ය සත්‍යය අවබෝධ කර ගැනීම සඳහා වීර්යය වැඩීමේ වැදගත්කම මෙහිදී අවධාරණය කෙරේ.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය සහ ගාථා ධර්ම විග්‍රහය - දේශනයේ ආරම්භය සහ 'කිච්ඡෝ මනුස්ස පටිලාභෝ' යන ගාථාව ඇසුරින් ලොව දුර්ලභ කරුණු හතර පිළිබඳ හැඳින්වීම.

(00:04:40) ඒරකපත්ත නාග රාජයාගේ කථා පුවත - ගාථාව දේශනා කිරීමට පසුබිම් වූ ඒරකපත්ත නාග රාජයා බුදුරජාණන් වහන්සේ හමුවීමට පැමිණි පුවත සහ එහි ධර්ම කරුණු.

(00:07:00) භූමි තිස් එක සහ මිනිසත්බව දුර්ලභ වීමට හේතු - සත්ත්වයා උපදින භූමි 31 පිළිබඳ විග්‍රහය සහ අනෙකුත් භූමිවලට සාපේක්ෂව මිනිස් ලොව ඉපදීම දුර්ලභ වන ආකාරය.

(00:12:35) චුති සිත සහ ප්‍රතිසන්ධි සිත පිළිබඳ විග්‍රහය - සත්ත්වයෙකු මරණයට පත්වන ආකාරය (චුති සිත) සහ නැවත උපතක් ලබන ආකාරය (ප්‍රතිසන්ධි සිත) පිළිබඳ අභිධර්ම විග්‍රහය.

(00:15:24) පටිච්චසමුප්පාදය සහ පට්ඨාන දේශනාවට අනුව ප්‍රතිසන්ධිය - සංඛාර පච්චයා විඤ්ඤාණං යන කරුණ සහ පට්ඨාන දේශනාවට අනුව කර්ම ප්‍රත්‍යයෙන් ප්‍රතිසන්ධිය සිදුවන ආකාරය.

(00:20:45) ජාතිය හෙවත් ඉපදීම යනු කුමක්ද? - අතීත කර්ම ප්‍රත්‍යයෙන් ස්කන්ධයන්ගේ පහළ වීම සහ ආයතනයන්ගේ ලැබීම ජාතිය ලෙස හඳුන්වන ආකාරය.

(00:27:04) කර්ම ශක්තිය සහ මිනිසත්බව ලැබීම - මිනිසත්බව ලැබීමට හේතු වන කාමාවචර කුසල කර්මයන්ගේ ස්වභාවය සහ ඒවායේ දුර්ලභත්වය.

(00:31:43) අහේතුක, ද්විහේතුක සහ ත්‍රිහේතුක මිනිස් ප්‍රතිසන්ධි - මිනිසෙකු ලෙස උපත ලැබීමේදී බලපාන සිත් 9 සහ ඒ අනුව මිනිසුන් ප්‍රධාන කොටස් තුනකට බෙදෙන ආකාරය.

(00:44:33) මිනිසත්බවෙහි දුර්ලභත්වය පිළිබඳ සූත්‍ර දේශනා - කණ කැස්බෑවාගේ උපමාව ඇසුරින් මිනිසත්බව ලැබීමේ දුර්ලභත්වය සහ අපායෙන් මිදී නැවත මිනිස් ලොවට පැමිණීමේ අපහසුතාවය.

(00:57:52) මිනිසත්බව නිවැරදිව පරිහරණය කිරීම - ලැබූ මිනිසත්බව ඉන්ද්‍රියයන් පිනවීමට පමණක් යොදා නොගෙන ප්‍රඥාව දියුණු කර ගැනීම සඳහා යොදා ගැනීමේ වැදගත්කම.

(01:01:51) අරක ශාස්තෘවරයාගේ උපමා හත සහ ජීවිතයේ අනිත්‍යතාවය - අරක සූත්‍රය ඇසුරින් මිනිස් ජීවිතයේ ඇති අනිත්‍යතාවය සහ කෙටි කාලීන බව පැහැදිලි කරන උපමා හත පිළිබඳ විග්‍රහය.

(01:14:54) රට්ඨපාල මහරහතන් වහන්සේ දේශනා කළ ධම්මුද්දේස හතර - ලෝකය ජරාවට පත්වන බව, අසරණ බව, තෘෂ්ණාවට වසඟ බව සහ සියල්ල අතහැර යා යුතු බව යන ධර්ම කරුණු හතර.

(01:28:17) Q&A: මරණාසන්න මොහොතේ විදර්ශනා වැඩීමෙන් අකුසල කර්ම යටපත් කළ හැකිද? - මරණාසන්න මොහොතේ විදර්ශනා භාවනාවක යෙදීමෙන් අතීත අකුසල කර්ම යටපත් කර සුගතිගාමී වීමට ඇති හැකියාව පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(01:32:47) Q&A: පට්ඨාන ධර්මය හැදෑරීමට සුදුසු පොත්පත් මොනවාද? - අභිධර්මය සහ පට්ඨාන ධර්මය ක්‍රමානුකූලව හැදෑරීම සඳහා පරිශීලනය කළ යුතු මූලික පොත්පත් පිළිබඳ මගපෙන්වීම.

(01:40:20) Q&A: අහේතුක, ද්විහේතුක සහ ත්‍රිහේතුක ප්‍රතිසන්ධි අතර වෙනස කුමක්ද? - ප්‍රතිසන්ධි සිතේ අලෝභ, අදෝෂ, අමෝහ යන හේතූන් යෙදෙන ආකාරය අනුව පුද්ගලයන්ගේ වෙනස්කම් පිළිබඳ විග්‍රහය.

(01:47:43) Q&A: ධර්මාවබෝධය සඳහා මිනිස් ලොවද දෙව් ලොවද වඩාත් සුදුසු? - මිනිස් ලොව සහ දෙව් ලොව පවතින සැප දුක් ස්වභාවය අනුව ධර්මාවබෝධය සඳහා ඇති අවස්ථාවන් පිළිබඳ සංසන්දනාත්මක විග්‍රහය.

(01:57:28) Q&A: තමන් ද්විහේතුකද ත්‍රිහේතුකද යන්න හඳුනා ගන්නේ කෙසේද? - භාවනා කිරීමේදී ලැබෙන ප්‍රතිඵල සහ ධර්මාවබෝධයට ඇති හැකියාව අනුව තමන්ගේ ප්‍රතිසන්ධි සිතේ ස්වභාවය වටහා ගන්නා ආකාරය.

(02:00:51) Q&A: පින සහ කුසලය අතර වෙනස කුමක්ද? - හදවත පිනවන අර්ථයෙන් පින ලෙසත්, අකුසල ධර්මයන් නසන අර්ථයෙන් කුසලය ලෙසත් හඳුන්වන ධර්ම කරුණු පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(02:08:40) පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ සමාප්තිය - දේශනය අවසානයේ රැස්කරගත් පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ දේශනය නිමා කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

දුර්ලභ මිනිසත් බව | පූජ්‍ය දෙනියායේ උපසම ස්වාමීන්වහන්සේ | කලණ මිතුරෝ ජාත්‍යන්තරය සමඟ සිදු කළ දේශනාව

තෙසැත්තෑ ඥාන සහ පටිසම්භිදාමග්ග ප්‍රකරණය පිළිබඳ හැඳින්වීම

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් ඛුද්දක නිකායට අයත් පටිසම්භිදාමග්ග ප්‍රකරණය සහ එහි අන්තර්ගත තෙසැත්තෑ ඥාන (ඥාන 73) පිළිබඳව මූලික හැඳින්වීමක් සිදු කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් පහත කරුණු සාකච්ඡා වේ:

• පටිසම්භිදාමග්ග ප්‍රකරණයේ නාමික අර්ථය සහ එහි ව්‍යුහය.
• අත්ථ, ධම්ම, නිරුත්ති සහ පටිභාන යන සිව්පිළිසිඹියා ඥාන පිළිබඳ ගැඹුරු විග්‍රහය.
• අත්ථ (ප්‍රතිඵලය) සහ ධම්ම (හේතුව) යන ඥාන දෙකෙහි පරමාර්ථ ධර්මයන්ට අනුව ඇති බෙදීම්.
• පෘථග්ජන පුද්ගලයන් සහ ආර්ය ශ්‍රාවකයන් තුළ මෙම ඥාන පිහිටන ආකාරය සහ ඒවායේ ප්‍රකට/අප්‍රකට ස්වභාවය.
• පටිසම්භිදා ඥාන දියුණු කර ගැනීමට උපකාරී වන අධිගම, පරියත්ති, සවණ, පරිපුච්ඡා සහ පුබ්බයෝග යන කරුණු පහ පිළිබඳ විස්තරය.
• සැරියුත් මහ රහතන් වහන්සේ විසින් මෙම ප්‍රකරණය දේශනා කිරීමට හේතු වූ කරුණු.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භක ගාථා සහ හැඳින්වීම - දේශනාව ආරම්භ කරමින් සැරියුත් මහ රහතන් වහන්සේට නමස්කාර කිරීම සහ දේශනාවේ අරමුණ පැහැදිලි කිරීම.

(00:05:07) පටිසම්භිදාමග්ග ප්‍රකරණය පිළිබඳ හැඳින්වීම - පටිසම්භිදාමග්ග ප්‍රකරණය සූත්‍ර පිටකයේ ඛුද්දක නිකායට අයත් වන ආකාරය සහ එහි අන්තර්ගතය පිළිබඳ හැඳින්වීම.

(00:07:00) පටිසම්භිදා යනු කුමක්ද? - පටිසම්භිදා යන වචනයේ අර්ථය සහ එය ප්‍රඥා චෛතසිකය සමඟ සම්බන්ධ වන ආකාරය පිළිබඳ විග්‍රහය.

(00:10:03) සිව්පිළිසිඹියා (චතු පටිසම්භිදා) ඥාන - අත්ථ, ධම්ම, නිරුත්ති සහ පටිභාන යන පිළිසිඹියා ඥාන හතර පිළිබඳ මූලික විග්‍රහය.

(00:16:48) අත්ථ පටිසම්භිදාව පිළිබඳ විස්තරය - හේතුවෙන් හටගත් ඵල ධර්මයන් (ප්‍රත්‍යෝත්පන්න ධර්ම) පිළිබඳව ඇති විස්තරාත්මක ඥානය වන අත්ථ පටිසම්භිදාව පිළිබඳ විස්තරය.

(00:24:30) ධම්ම පටිසම්භිදාව පිළිබඳ විස්තරය - ඵලයක් ඇති වීමට බලපාන හේතු ධර්මයන් (ප්‍රත්‍ය) පිළිබඳව ඇති විස්තරාත්මක ඥානය වන ධම්ම පටිසම්භිදාව පිළිබඳ විස්තරය.

(00:30:31) නිරුත්ති පටිසම්භිදාව පිළිබඳ විස්තරය - මාගධී භාෂාව සහ වචන හැසිරවීම පිළිබඳව ඇති විස්තරාත්මක ඥානය පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(00:32:37) පටිභාන පටිසම්භිදාව පිළිබඳ විස්තරය - ඉහත ඥාන තුන පිළිබඳව ඇති විස්තරාත්මක අවබෝධය සහ ප්‍රඥාව පිළිබඳ විග්‍රහය.

(00:34:55) පෘථග්ජන සහ ආර්ය ශ්‍රාවකයන් තුළ පටිසම්භිදා ඥාන පිහිටන ආකාරය - පෘථග්ජන පුද්ගලයන්ට පටිසම්භිදා ඥාන නොපිහිටන බවත්, ආර්ය ශ්‍රාවකයන් තුළ ඒවා ප්‍රකට හෝ අප්‍රකට ලෙස පවතින බවත් පැහැදිලි කිරීම.

(00:39:25) සේක්ඛ සහ අසේක්ඛ පටිසම්භිදා භූමි - සෝවාන්, සකෘදාගාමී, අනාගාමී උතුමන්ගේ සේක්ඛ භූමිය සහ රහතන් වහන්සේලාගේ අසේක්ඛ භූමිය තුළ පටිසම්භිදා ඥාන ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය.

(00:48:30) පටිසම්භිදා ඥාන දියුණු වීමට බලපාන කරුණු 5 - පටිසම්භිදා ඥාන ලැබීමට සහ ඒවා තියුණු වීමට බලපාන අධිගම, පරියත්ති, සවණ, පරිපුච්ඡා සහ පුබ්බයෝග යන කරුණු පහ පිළිබඳ විස්තරය.

(00:55:30) පටිසම්භිදා මග්ග ප්‍රකරණයේ වැදගත්කම - මෙම ප්‍රකරණය සැරියුත් මහ රහතන් වහන්සේ විසින් දේශනා කරන ලද්දේ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ සූත්‍ර දේශනාවල අර්ථ විවරණය කිරීම සඳහා බව පැහැදිලි කිරීම.

(00:59:52) Q&A: විභංග ප්‍රකරණයේ සහ පටිසම්භිදාමග්ගයේ පටිසම්භිදා විග්‍රහය වෙනස් වන්නේ කෙසේද? - අභිධර්ම පිටකයේ විභංග ප්‍රකරණය සහ සූත්‍ර පිටකයේ පටිසම්භිදාමග්ගය අතර පටිසම්භිදා ඥාන විග්‍රහ කිරීමේදී ඇති ලෞකික සහ ලෝකෝත්තර වෙනස්කම් පිළිබඳව පිළිතුරු දීම.

(01:30:49) පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ සමාප්තිය - දේශනාව අවසානයේ පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ අවසාන ආශිර්වාදය.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

01 ප්‍රවේශය | තෙසැත්තෑ ඤාණ දේශනා මාලාව | පූජ්‍ය දෙනියායේ උපසම ස්වාමීන්වහන්සේ | IIT

ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යය සහ සත්පුරුෂ ඇසුරේ අනුසස්

මෙම දේශනය මගින් පට්ඨාන ප්‍රකරණයේ එන ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. දේශනය ආරම්භයේදී සංයුත්ත නිකායේ සබ්බි සූත්‍රය ඇසුරින් සත්පුරුෂ ඇසුරේ ඇති වැදගත්කම සහ ඉන් ලැබෙන ප්‍රතිලාභ පිළිබඳව ගාථා හතක් මගින් පැහැදිලි කරනු ලබයි.

දේශනයේ ප්‍රධාන කරුණු:

• ධ්‍යාන යන්නෙහි අර්ථය (උපනිජ්ඣායනට්ඨේන ධ්‍යානං) සහ අරමුණක් කරා සිත මෙහෙයවන ආකාරය.
• විතක්ක, විචාර, පීති, වේදනා, ඒකග්ගතා යන ධ්‍යානාංග පහ පිළිබඳ විග්‍රහය.
• අභිධර්මාර්ථ සංග්‍රහයට අනුව සත්ත ධ්‍යානාංග (සෝමනස්ස, දෝමනස්ස, උපේක්ඛා ඇතුළුව) හඳුන්වා දීම.
• ද්විපංච විඤ්ඤාණ සිත්වල ධ්‍යානාංග නොයෙදීමට හේතු සහ එහි ඇති වේදනා, ඒකග්ගතා යන ධර්මයන්හි දුර්වලතාවය.
• ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යයේ ප්‍රත්‍ය ධර්ම, ප්‍රත්‍යයොප්පන්න ධර්ම සහ ප්‍රත්‍යනීක ධර්මයන්ගේ බෙදා දැක්වීම.
• කුසල, අකුසල සහ අබ්‍යාකත යන ධර්මයන්හි ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යය ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය පඤ්හා වාරය ඇසුරින් පැහැදිලි කිරීම.
• එදිනෙදා ජීවිතයේදී පට්ඨාන සජ්ඣායනය වැනි ක්‍රියාවලදී ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යය උපකාරී වන ආකාරය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය සහ නමස්කාරය - දේශනය ආරම්භ කරමින් සිදුකරන නමස්කාරය සහ පට්ඨාන ගාථා සජ්ඣායනය.

(00:03:17) සත්පුරුෂ ඇසුරේ අනුසස් (සබ්බි සූත්‍රය ඇසුරින්) - සංයුත්ත නිකායේ සබ්බි සූත්‍රයේ එන ගාථා හතක් ඇසුරින් සත්පුරුෂ ඇසුර නිසා ලැබෙන මෙලොව සහ පරලොව ප්‍රතිලාභ පිළිබඳ විග්‍රහය.

(00:16:41) ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යය හැඳින්වීම සහ අර්ථ දැක්වීම - ධ්‍යාන යන්නෙහි අර්ථය 'උපනිජ්ඣායන' හෙවත් අරමුණ මැනවින් ග්‍රහණය කර ගැනීම බව පැහැදිලි කිරීම.

(00:28:00) ධ්‍යානාංග පහ සහ ඒවායේ ස්වභාවය - විතක්ක, විචාර, පීති, වේදනා, ඒකග්ගතා යන ධ්‍යානාංග පහ පිළිබඳ මූලික හැඳින්වීම.

(00:31:58) සත්ත ධ්‍යානාංග පිළිබඳ විග්‍රහය - අභිධර්මාර්ථ සංග්‍රහයේ දැක්වෙන සත්ත ධ්‍යානාංග සහ වේදනාව සෝමනස්ස, දෝමනස්ස, උපේක්ඛා ලෙස බෙදෙන ආකාරය.

(00:34:46) ද්විපංච විඤ්ඤාණ සිත්වල ධ්‍යානාංග නොයෙදීම - ද්විපංච විඤ්ඤාණ සිත්වල වේදනා සහ ඒකග්ගතා තිබුණද ඒවා ධ්‍යාන කෘත්‍යය සිදු නොකරන බැවින් ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යයට ඇතුළත් නොවන බව පැහැදිලි කිරීම.

(00:36:35) ධ්‍යානාංගවල ලක්ෂණ - විතක්ක, විචාර, පීති, වේදනා සහ ඒකග්ගතා යන ධර්මයන්ගේ ලක්ෂණ සහ ඒවා අරමුණ සමඟ සම්බන්ධ වන ආකාරය.

(00:41:46) ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යයේ ප්‍රත්‍ය, ප්‍රත්‍යයොප්පන්න සහ ප්‍රත්‍යනීක ධර්ම - ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යයට අදාළ ප්‍රත්‍ය ධර්ම, ප්‍රත්‍යයොප්පන්න ධර්ම සහ ප්‍රත්‍යනීක ධර්මයන්ගේ පරමාර්ථ ධර්ම විග්‍රහය.

(00:48:16) එදිනෙදා ජීවිතයේ ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යය ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය - පට්ඨාන සජ්ඣායනය වැනි කුසල ක්‍රියාවලදී ධ්‍යානාංග සිත අරමුණෙහි පිහිටුවීමට උපකාරී වන ආකාරය උදාහරණ සහිතව පැහැදිලි කිරීම.

(00:52:11) පඤ්හා වාරය: කුසල, අකුසල සහ අබ්‍යාකත ධර්මයන්හි ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යය - කුසලත්තික පඤ්හා වාරයට අනුව ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යය බෙදා දක්වන ආකාරය පිළිබඳ වගු ඇසුරින් සිදුකරන විග්‍රහය.

(01:00:26) පඤ්හා වාර විභංග පාළිය සහ එහි අර්ථය - ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යයට අදාළ පඤ්හා වාර විභංග පාළිය සහ එහි අර්ථය විස්තර කිරීම.

(01:11:36) ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යය පිළිබඳ අවසාන සමාලෝචනය - ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යය සිත අරමුණෙහි මැනවින් පිහිටුවීමට උපකාරී වන ආකාරය පිළිබඳ අවසාන සාරාංශය.

(01:14:55) Q&A: සෝමනස්ස සහගත ඥාන සම්ප්‍රයුක්ත සිතක ධ්‍යානාංග යෙදීම - සෝමනස්ස සහගත ඥාන සම්ප්‍රයුක්ත සිතක විතක්කය විතක්කයටම ප්‍රත්‍ය වේද යන්න පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(01:16:33) Q&A: අර්ථය නොදැන පට්ඨානය සජ්ඣායනා කිරීමේදී ඥාන සම්ප්‍රයුක්ත වේද? - පට්ඨාන ධර්මයේ අර්ථය නොදැන වුවද එය කුසල ක්‍රියාවක් බව දැනගෙන සිදුකිරීම ඥාන සම්ප්‍රයුක්ත වන ආකාරය.

(01:20:03) Q&A: දෝමනස්ස සහගත සිත්වල ප්‍රීති චෛතසිකය නොයෙදීම - දෝමනස්ස සහගත සහ උපේක්ඛා සහගත සිත්වල ප්‍රීති චෛතසිකය නොයෙදෙන බැවින් ධ්‍යානාංග වෙන්කර ගන්නා ආකාරය.

(01:23:18) Q&A: ප්‍රවෘත්ති අවස්ථාවේ ප්‍රවෘත්ති කර්මජ රූප ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යයට නොගැනීම - ප්‍රවෘත්ති අවස්ථාවේ කර්මජ රූපවලට සිතේ සෘජු බලපෑමක් නොමැති බැවින් ඒවා ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යයට නොගන්නා ආකාරය.

(01:24:23) Q&A: ද්විපංච විඤ්ඤාණ ප්‍රත්‍යනීක ධර්මවලට ඇතුළත් කිරීම - ද්විපංච විඤ්ඤාණ සිත් ධ්‍යාන ප්‍රත්‍යයේ ප්‍රත්‍යනීක ධර්ම ගණයට ඇතුළත් විය යුතු බව තහවුරු කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

21 | සූවිසි ප්‍රත්‍යය | අභිධර්ම සම්භාෂණය | පූජ්‍ය දෙනියායේ උපසම ස්වාමීන්වහන්සේ | IIT

ආත්ම දෘෂ්ටිය සහ එය දුරු කරන ආකාරය

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් ආත්ම දෘෂ්ටිය හෙවත් සක්කාය දිට්ඨිය යනු කුමක්ද සහ එය දුරු කරගන්නා ආකාරය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් ඉදිරිපත් කෙරේ.

මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු:

• ලෝක සත්‍යය අවබෝධ කරගැනීමට ඇති ප්‍රධානතම බාධාව ලෙස ආත්ම දෘෂ්ටිය හඳුනාගැනීම.
• නාම සහ රූප යන ධර්මයන්ගේ වෙන් වෙන් ස්වභාවය සහ ඒවායේ අන්‍යෝන්‍ය සම්බන්ධතාවය.
• ආත්ම දෘෂ්ටියේ මූලික ලක්ෂණ වන නිත්‍ය බව, ඒකීය බව සහ කර්තෘත්වය පිළිබඳ මිථ්‍යාව.
• සංඥා, චිත්ත සහ දිට්ඨි යන විපල්ලාස ධර්මයන් මගින් සත්‍යය වැරදි ලෙස වටහා ගන්නා ආකාරය.
• විදර්ශනා භාවනාව මගින් නාම-රූප ධර්මයන්ගේ ඇතිවීම සහ බිඳීම අවබෝධ කරගනිමින් ආත්ම දෘෂ්ටිය දුරු කරන ආකාරය.
• භව තෘෂ්ණාව, අවිද්‍යාව සහ කර්මය යන හේතූන් මත නාම-රූප පරම්පරාව ඉදිරියට පවතින ආකාරය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය සහ ගාථා සජ්ඣායනය - දේශනාව ආරම්භ කරමින් නමස්කාරය සහ මූලික ගාථා සජ්ඣායනය කිරීම.

(00:02:45) ලෝක සත්‍යය අවබෝධ කරගැනීමට ඇති බාධා - ලෝක සත්‍යය අවබෝධ කරගැනීමට ඇති ප්‍රධානතම බාධාව ලෙස තමන්ගේ සිත තුළ පවතින ක්ලේශ ධර්මයන් සහ ආත්ම දෘෂ්ටිය හඳුන්වා දීම.

(00:05:07) ආර්ය සත්‍යය සහ ආත්ම දෘෂ්ටිය - ආර්ය සත්‍යයන් අවබෝධ කරගැනීමට ආත්ම දෘෂ්ටිය බාධාවක් වන ආකාරය සහ කර්ම විපාක ඥානයට එය බලපාන ආකාරය පිළිබඳ විග්‍රහය.

(00:07:00) ආත්ම නිමිත්ත සහ ආත්ම දෘෂ්ටිය අතර වෙනස - සිත තුළ ඇතිවන ආත්ම නිමිත්ත සහ එය දෘෂ්ටියක් ලෙස තහවුරු වන ආකාරය පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(00:10:30) ආත්ම දෘෂ්ටියේ මූලික ලක්ෂණ - ආත්මයක් ලෙස සලකන දෙයෙහි පවතින නිත්‍ය බව, ඒකීය බව, අනන්‍යතාවය සහ කර්තෘත්වය යන ලක්ෂණ පිළිබඳ විස්තර කිරීම.

(00:15:38) පංච උපාදානස්කන්ධය සහ ආත්ම ඡායාව - පංච උපාදානස්කන්ධය අරමුණු කරගනිමින් සිත තුළ ආත්ම ඡායාවක් නිර්මාණය වන ආකාරය.

(00:18:25) නාම-රූප ධර්මයන් සහ ආත්ම සංඥාව - සත්‍ය වශයෙන් පවතින නාම සහ රූප ධර්මයන් ආත්මයක් ලෙස වැරදි ලෙස හඳුනාගන්නා ආකාරය.

(00:21:27) නාම-රූප ධර්මයන්ගේ අන්‍යෝන්‍ය සම්බන්ධය - නාම සහ රූප ධර්මයන් එකිනෙකට මිශ්‍ර නොවී පවතින නමුත් ඒවායේ පවතින අන්‍යෝන්‍ය බලපෑම සහ සම්බන්ධතාවය.

(00:26:50) ආත්ම දෘෂ්ටිය දුරු කිරීමට නාම-රූප වෙන්කර හඳුනාගැනීම - නාම ධර්මයන් සහ රූප ධර්මයන් වෙන් වෙන් වශයෙන් ගැඹුරින් මෙනෙහි කිරීම මගින් ආත්ම දෘෂ්ටිය දුරු කරන ආකාරය.

(00:31:30) නාම ධර්මයන්ගේ ගති ස්වභාවයන් විමසීම - සිත තුළ ඇතිවන විවිධ මානසික අත්දැකීම් සහ ගති ස්වභාවයන් වෙන් වෙන් වශයෙන් විමසා බැලීම.

(00:34:46) කෙසෙල් කඳක උපමාවෙන් ආත්මය විමසීම - කෙසෙල් කඳක හරයක් නොමැති සේම නාම-රූප ධර්මයන් විමසීමේදී එහි ආත්මයක් හමු නොවන ආකාරය උපමාවකින් පැහැදිලි කිරීම.

(00:35:41) නාම-රූප පරිච්ඡේද ඥානය - නාම සහ රූප ධර්මයන්ගේ වෙන් වෙන් ස්වභාවය ප්‍රත්‍යක්ෂ ලෙස අවබෝධ කරගන්නා නාම-රූප පරිච්ඡේද ඥානය පිළිබඳ විස්තරය.

(00:35:53) භවයෙන් භවයට නාම-රූප පරම්පරාව පවතින ආකාරය - නාම-රූප ධර්මයන් ඉබේ හටගන්නා දෙයක් නොව හේතූන් නිසා හටගන්නා පරම්පරාවක් ලෙස පවතින ආකාරය.

(00:39:12) කර්මය, අවිද්‍යාව සහ තෘෂ්ණාව අතර සම්බන්ධය - භවයක ආරම්භයට බලපාන කර්මය, අවිද්‍යාව සහ තෘෂ්ණාව යන හේතු ධර්මයන් පිළිබඳ විග්‍රහය.

(00:42:04) භව තෘෂ්ණාව සහ පැවැත්මට ඇති කැමැත්ත - සත්වයා සැප දුක් වලට වඩා පැවැත්මට හෙවත් භවයට දක්වන දැඩි කැමැත්ත සහ එහි ස්වභාවය.

(00:58:06) හේතුඵල දහම සහ ආත්ම දෘෂ්ටිය දුරු කිරීම - නාම-රූප ධර්මයන් හේතූන් නිසා හටගෙන හේතූන් නැතිවීමේදී නැතිවන බව අවබෝධ කරගැනීමෙන් ආත්ම දෘෂ්ටිය දුරු වන ආකාරය.

(01:02:44) සාරාංශය සහ අවසානය - දේශනාවේ සාකච්ඡා වූ ප්‍රධාන කරුණු සාරාංශ කරමින් දේශනාව අවසන් කිරීම.

(01:10:28) Q&A: ප්‍රශ්නෝත්තර වාරය ආරම්භය - දේශනයෙන් පසු ශ්‍රාවකයන් නගන ප්‍රශ්න වලට පිළිතුරු දීම ආරම්භ කිරීම.

(01:16:04) Q&A: සංඥා, චිත්ත සහ දිට්ඨි විපල්ලාසයන් යනු මොනවාද? - සංඥා, චිත්ත සහ දිට්ඨි යන විපල්ලාස ධර්මයන් මගින් සත්‍යය වැරදි ලෙස වටහා ගන්නා ආකාරය පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(01:22:29) Q&A: ප්‍රායෝගික ජීවිතයේදී නාම-රූප වෙන්කර හඳුනාගන්නේ කෙසේද? - එදිනෙදා වැඩකටයුතු වලදී නාම සහ රූප ධර්මයන්ගේ වෙන් වෙන් ස්වභාවය මෙනෙහි කරන ආකාරය පිළිබඳ ප්‍රායෝගික උපදෙස්.

(01:30:05) Q&A: සක්කාය දිට්ඨිය සහ අස්මි මානය අතර වෙනස කුමක්ද? - සක්කාය දිට්ඨිය සහ අස්මි මානය යන ක්ලේශ ධර්මයන් දෙකෙහි පවතින වෙනස සහ ඒවා දුරු වන ආකාරය පිළිබඳ විග්‍රහය.

(01:34:02) පුණ්‍යානුමෝදනාව - ධර්ම දේශනාව සංවිධානය කළ පිරිසට සහ ශ්‍රාවකයන්ට පින් අනුමෝදන් කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

ආත්ම දෘෂ්ඨිය | පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන්වහන්සේ | IIT

ථේරවාද බුදුදහමේ සිද්ධාන්ත › නාම කාණ්ඩය › නාමය හැඳින්වීම › 018 නාම ධර්ම සහ ද්විත්වවාදය පිළිබඳ දාර්ශනික විග්‍රහය

නාම ධර්ම පිළිබඳව බටහිර දර්ශනයේ පවතින ද්විත්වවාදී (Dualism) අදහස් සහ ඒවායේ ඇති ගැටලු මෙම දේශනයෙන් සාකච්ඡා කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් කරුණු කිහිපයක් අවධාරණය කෙරේ:

• ගිල්බට් රයිල් (Gilbert Ryle) ඉදිරිපත් කළ වර්ගීකරණ ගැටලුව (Categorical Problem) සහ එය නාම ධර්ම විග්‍රහයට අදාළ වන ආකාරය.
• භෞතික රූපය සහ අභෞතික නාමය අතර පවතින අන්තර් සම්බන්ධතාවය පිළිබඳ ගැටලුව (Problem of Interaction).
• ද්විත්වවාදයේ ප්‍රධාන ප්‍රභේද වන Substance Dualism සහ Property Dualism පිළිබඳ විග්‍රහය.
• නාම-රූප සම්බන්ධතාවය පැහැදිලි කිරීමට ඉදිරිපත් වී ඇති Interactionism, Parallelism, Occasionalism සහ Epiphenomenalism යන වාදයන්.
• නිදහස් කැමැත්ත (Free Will) සහ වගකීම පිළිබඳ සංකල්පය මෙම දාර්ශනික මතවාදයන් තුළ විග්‍රහ වන ආකාරය.

මෙම දාර්ශනික මතවාදයන් බුදුදහමේ ඉගැන්වෙන නාම-රූප සම්බන්ධතාවය සහ අනාත්ම ලක්ෂණය සමඟ සංසන්දනාත්මකව විග්‍රහ කර ඇත.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය සහ පෙර පාඩම් ආවර්ජනය - නාම ධර්ම පිළිබඳව මෙතෙක් සාකච්ඡා කළ කරුණු සහ භෞතිකවාදය පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.

(00:03:15) ද්විත්වවාදය (Dualism) සහ එහි ඇති ගැටලු - භෞතික සහ අභෞතික යන දෙකම පිළිගන්නා ද්විත්වවාදය පිළිබඳව සහ එහි ඇති ප්‍රධාන ගැටලු හඳුන්වා දෙයි.

(00:04:00) වර්ගීකරණ ගැටලුව (Categorical Problem) - ගිල්බට් රයිල් ඉදිරිපත් කළ වර්ගීකරණ ගැටලුව විශ්වවිද්‍යාලයක උදාහරණය ඇසුරින් පැහැදිලි කරයි.

(00:11:00) අන්තර් සම්බන්ධතාවයේ ගැටලුව (Problem of Interaction) - භෞතික රූපය සහ අභෞතික නාමය එකිනෙකට බලපාන ආකාරය පිළිබඳව පවතින දාර්ශනික ගැටලුව සාකච්ඡා කරයි.

(00:22:24) ද්විත්වවාදයේ ප්‍රභේද (Types of Dualism) - Substance Dualism සහ Property Dualism යන ප්‍රධාන කොටස් දෙක පිළිබඳව විග්‍රහ කරයි.

(00:27:04) නාම-රූප සම්බන්ධතාවය පිළිබඳ විවිධ වාද - Interactionism, Parallelism, Occasionalism සහ Epiphenomenalism යන වාදයන් පිළිබඳව පැහැදිලි කරයි.

(00:33:02) නිදහස් කැමැත්ත (Free Will) සහ ද්විත්වවාදය - නිදහස් කැමැත්ත සහ වගකීම පිළිබඳ සංකල්පය ද්විත්වවාදය තුළ විග්‍රහ වන ආකාරය සාකච්ඡා කරයි.

(00:41:29) Q&A: බටහිර දාර්ශනිකයන් බුදුදහම පිළිබඳව දැන සිටියාද? - බටහිර දාර්ශනිකයන්ට බුදුදහමේ බලපෑම ලැබී තිබුණේද යන්න පිළිබඳව සාකච්ඡා කරයි.

(00:43:49) Q&A: මක්කම ඇත්තේ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද ලාංඡනයක්ද? - මක්කම සහ ශ්‍රී පාද ලාංඡනය පිළිබඳව පවතින ජනප්‍රවාද සහ ඓතිහාසික කරුණු විමසා බලයි.

(00:46:50) Q&A: Epiphenomenalism සහ පට්ඨාන ප්‍රත්‍ය අතර සම්බන්ධය - Epiphenomenalism වාදය සහ පට්ඨාන ප්‍රත්‍යයන්හි නාම-රූප සම්බන්ධතාවය සංසන්දනය කරයි.

(00:50:38) Q&A: Epiphenomenalism තුළ මතකය සහ අවබෝධය විග්‍රහ කරන්නේ කෙසේද? - මතකය සහ අවබෝධය වැනි ක්‍රියාවලීන් Epiphenomenalism තුළ පැහැදිලි කරන ආකාරය සාකච්ඡා කරයි.

(00:54:53) Q&A: නාම සහ රූප එක්ව පවතින අවශ්‍යතාවය කුමක්ද? - නාම ධර්ම සහ රූප ධර්ම එකිනෙක මත යැපෙමින් පවතින ආකාරය සහ එහි අවශ්‍යතාවය පැහැදිලි කරයි.

(01:00:38) Q&A: වේද ග්‍රන්ථවල නාම-රූප සම්බන්ධතාවය ගැන සඳහන් වේද? - වේද සහ උපනිෂද් ග්‍රන්ථවල ආත්මය සහ නාම-රූප පිළිබඳව පවතින අදහස් විමසා බලයි.

(01:08:40) දේශන මාලාවේ සාරාංශය සහ නිගමනය - නාම ධර්ම පිළිබඳ දේශන මාලාවේ මෙතෙක් සාකච්ඡා කළ කරුණු සාරාංශගත කරමින් නිගමනයකට එළඹීම.

(01:22:09) පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ අවසානය - දේශනය අවසානයේ සිදු කරන පුණ්‍යානුමෝදනාව.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

18 | නාම කාණ්ඩය | ථේරවාද බුදුදහමේ සිද්ධාන්ත | පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන්වහන්සේ | IIT

පැවිදි දිවියේ උතුම් බව සහ ශාසන දායාදය

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් බුද්ධෝත්පාද කාලයක මිනිසත් බව ලැබීමේ දුර්ලභත්වය සහ පැවිදි භාවය ලැබීමේ ඇති වටිනාකම පිළිබඳව ගැඹුරින් සාකච්ඡා කෙරේ.

• බුදුරජාණන් වහන්සේ නමකගේ පහළ වීම සහ සද්ධර්මය ශ්‍රවණය කිරීමට ලැබීමේ දුර්ලභත්වය.
• ගිහි ජීවිතයේ ඇති බැඳීම් සහ පැවිදි ජීවිතයේ ඇති නිදහස.
• පැවිද්දෙකු විසින් ආරක්ෂා කළ යුතු දස සීලය, සාමණේර සීලය සහ උපසම්පදා සීලය පිළිබඳ විස්තර.
• පැවිදි දිවියට අදාළ ආහාර පරිභෝජනය, වස්ත්‍ර දැරීම සහ ඉවසීම වැනි ගුණාංග.
• ධර්මාශෝක රජතුමා තම දරුවන් ශාසනයට පූජා කර ශාසන දායාදය ලබා ගැනීම පිළිබඳ ඓතිහාසික පුවත.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භක නමස්කාරය - දේශනාව ආරම්භ කරමින් සිදු කරන නමස්කාරය සහ මූලික ගාථා සජ්ඣායනය.

(00:01:59) බුද්ධෝත්පාද කාලයක මිනිසත් බව ලැබීමේ දුර්ලභත්වය - බුදුරජාණන් වහන්සේ නමකගේ පහළ වීම සහ මිනිසත් බව ලැබීමේ ඇති දුර්ලභත්වය පිළිබඳ ධර්මානුකූල විග්‍රහය.

(00:05:11) පැවිදි භාවය ලැබීමේ දුර්ලභත්වය - ගිහි ජීවිතයේ බැඳීම් අතහැර පැවිදි භාවය ලැබීමට ඇති අපහසුතාව සහ එහි ඇති උතුම් බව.

(00:12:35) ගිහි සහ පැවිදි ජීවිත අතර වෙනස - ගිහි ජීවිතයේ වගකීම් සහ පැවිදි ජීවිතයේ ඇති ආධ්‍යාත්මික නිදහස පිළිබඳව සිදු කරන සංසන්දනය.

(00:16:47) පැවිදි දිවියේ මූලික ලක්ෂණ සහ සීලය - භික්ෂුවක් විසින් ආරක්ෂා කළ යුතු දස සීලය සහ බ්‍රහ්මචාරී ජීවිතයේ වැදගත්කම.

(00:19:16) පැවිදි වත සහ ආහාර පරිභෝජනය - පිණ්ඩපාතය සහ විකාල භෝජනයෙන් වැළකීම වැනි භික්ෂු ප්‍රතිපදාවන් පිළිබඳ විස්තරය.

(00:21:40) සමාජය පැවිද්දන් කෙරෙහි දක්වන ගෞරවය - භික්ෂූන් වහන්සේලාගේ සංවර භාවය සහ ගුණධර්ම නිසා ගිහියන් තුළ ඇති වන ප්‍රසාදය.

(00:25:34) ලෝමහංස ජාතකය සහ උපේක්ෂා පාරමිතාව - ලෝමහංස ජාතකය ඇසුරින් උපේක්ෂා පාරමිතාව සහ පැවිද්දෙකුට අවශ්‍ය ඉවසීම පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(00:29:25) පැවිදි වස්ත්‍රය සහ එහි වැදගත්කම - කාසාවත දැරීම සහ හිස මුඩු කිරීම වැනි පැවිදි ස්වරූපයේ ඇති අර්ථය.

(00:30:45) බුද්ධ ශාසනයේ පැවිදි වීමේ පරමාර්ථය - නිවන් අවබෝධ කර ගැනීම සඳහා පැවිදි දිවිය පරමාර්ථ කර ගත යුතු ආකාරය.

(00:33:19) සාමණේර සහ උපසම්පදා සීලය - සාමණේර සහ උපසම්පදා භික්ෂූන් වහන්සේලා විසින් අනුගමනය කළ යුතු ශික්ෂා පද සහ විනය නීති.

(00:37:02) පැවිද්දෙකු සතු විය යුතු උතුම් ගුණාංග - අල්පේච්ඡතාව, සන්තුෂ්ටිය සහ වීර්යය වැනි භික්ෂුවකගේ ආධ්‍යාත්මික දියුණුවට අවශ්‍ය ගුණාංග.

(00:40:08) ධර්ම දේශනා කිරීමේ සහ ඉගැන්වීමේ වැදගත්කම - ධර්මය ඉගෙනීම, ප්‍රගුණ කිරීම සහ අන් අයට දේශනා කිරීමේ ඇති වැදගත්කම.

(00:46:13) ධර්මාශෝක රජතුමා සහ ශාසන දායාදය - ධර්මාශෝක රජතුමා තම දරුවන් ශාසනයට පූජා කරමින් ශාසන දායාදය ලබා ගත් ඓතිහාසික පුවත.

(00:54:35) පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ ආශිර්වාදය - දේශනාව අවසානයේ සිදු කරන පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ ආශිර්වාද කිරීමේ චාරිත්‍රය.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

උතුම් වූ පැවිද්ද | පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන්වහන්සේ | IIT

අභිධර්මයේ මූලික සිද්ධාන්ත › 021 රූපාවචර සිත් සහ ධ්‍යානාංග පිළිබඳ විග්‍රහයක්

අභිධර්මයේ මූලික සිද්ධාන්ත පාඩම් මාලාව යටතේ රූපාවචර සිත් 15 සහ ධ්‍යානාංග පිළිබඳව මෙහිදී සාකච්ඡා කෙරේ. සිතේ ප්‍රධාන බෙදීම් වන කාමාවචර, රූපාවචර, අරූපාවචර සහ ලෝකෝත්තර සිත් පිළිබඳව මූලික හැඳින්වීමක් සිදුකරන අතර, භාවනාව මගින් සිත මහග්ගත තත්ත්වයට පත් කරගන්නා ආකාරය විස්තර කෙරේ.

• රූපාවචර කුසල්, විපාක සහ ක්‍රියා සිත් පිළිබඳ විග්‍රහය.
• ධ්‍යාන මට්ටම් කරා සිත යොමු කිරීමේදී උපකාරී වන විතක්ක, විචාර, ප්‍රීති, සුඛ සහ ඒකාග්‍රතා යන ධ්‍යානාංග පහේ කාර්යභාරය.
• ධ්‍යානාංග මගින් කාමච්ඡන්ද, ව්‍යාපාද, ථීනමිද්ධ, උද්ධච්ච කුක්කුච්ච සහ විචිකිච්ඡා යන පංච නීවරණ යටපත් කරන ආකාරය.
• ප්‍රථම ධ්‍යානයේ සිට පංචම ධ්‍යානය දක්වා ධ්‍යානාංග අත්හරිමින් සිත සියුම් කරගන්නා ක්‍රියාවලිය.
• ලෞකික ධ්‍යාන සහ ලෝකෝත්තර විදර්ශනා ඥානය අතර පවතින වෙනස.

මීට අමතරව, ධ්‍යාන අංගයන්හි ස්වභාවය සහ භාවනාවේදී ඇතිවන මානසික ගැටලු නිරාකරණය කරගන්නා ආකාරය පිළිබඳව ප්‍රශ්නෝත්තර මගින් පැහැදිලි කිරීම් සිදුකරයි.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:20) නමස්කාරය සහ හැඳින්වීම

(00:01:01) සිතේ ප්‍රභේද සහ රූපාවචර සිත් - කාමාවචර, රූපාවචර, අරූපාවචර සහ ලෝකෝත්තර වශයෙන් සිතේ ප්‍රධාන බෙදීම් සහ රූපාවචර සිත් 15 පිළිබඳ මූලික හැඳින්වීමක් සිදුකරයි.

(00:03:52) මහග්ගත සිත් සහ සමාධි භාවනාව - සාමාන්‍ය සිත භාවනාව මගින් උසස් මහග්ගත තත්ත්වයකට පත් කරගන්නා ආකාරය සහ සමාධි භාවනාවේ වැදගත්කම පැහැදිලි කරයි.

(00:06:40) රූපාවචර සහ අරූපාවචර මට්ටම් - කාමය ඉක්මවා රූපාවචර මට්ටමටත්, රූපය ඉක්මවා අරූපාවචර මට්ටමටත් සිත දියුණු කරන ආකාරය පිළිබඳ විග්‍රහය.

(00:08:53) මහග්ගත භාවයේ ස්වභාවය සහ අභිඥා - මහග්ගත සිතක පවතින ශක්තිය සහ එමගින් අභිඥා උපදවා ගත හැකි ආකාරය පිළිබඳව සාකච්ඡා කරයි.

(00:09:55) ලෝකෝත්තර සහ විදර්ශනා ඥානය - මහග්ගත සමාධිය සහ ලෝකෝත්තර විදර්ශනා ඥානය අතර පවතින වෙනස සහ පරමාර්ථ සත්‍යය අවබෝධ කරගැනීම පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(00:20:11) රූපාවචර සිත් 15 පිළිබඳ විග්‍රහය - රූපාවචර කුසල් සිත් 5, විපාක සිත් 5 සහ ක්‍රියා සිත් 5 පිළිබඳව අභිධර්ම ග්‍රන්ථ ඇසුරින් විස්තර කරයි.

(00:21:51) ධ්‍යාන සිත්වල ශක්තිය සහ ඒකාග්‍රතාවය - ධ්‍යාන සිත්වල පවතින අරමුණෙහි තදින් බැඳී පවතින ස්වභාවය සහ ඒකාග්‍රතාවයේ වැදගත්කම පැහැදිලි කරයි.

(00:22:50) ධ්‍යානාංග පහ පිළිබඳ හැඳින්වීම - විතක්ක, විචාර, ප්‍රීති, සුඛ සහ ඒකාග්‍රතා යන ධ්‍යානාංග පහ පිළිබඳ මූලික විස්තරය.

(00:26:05) විතක්කය: අරමුණට සිත පැමිණවීම - විතක්කය මගින් සිත අරමුණෙහි පිහිටුවන ආකාරය සහ එය ථීනමිද්ධය යටපත් කිරීමට උපකාරී වන ආකාරය විස්තර කරයි.

(00:30:22) විචාරය: අරමුණෙහි සිත හැසිරවීම - විචාරය මගින් අරමුණ පිරිමැදීම සහ එය විචිකිච්ඡාව දුරු කිරීමට දායක වන ආකාරය පැහැදිලි කරයි.

(00:31:23) ප්‍රීතිය සහ සුඛය - භාවනාවේදී ඇතිවන ප්‍රීතිය සහ සුඛය මගින් සිත ප්‍රබෝධමත් වන ආකාරය සහ ව්‍යාපාදය හා උද්ධච්ච කුක්කුච්චය යටපත් වන ආකාරය සාකච්ඡා කරයි.

(00:54:36) ප්‍රථම ධ්‍යානයේ සිට පංචම ධ්‍යානය දක්වා සංක්‍රමණය - ධ්‍යාන මට්ටම් ඉහළ යන විට ධ්‍යානාංග අත්හරිමින් සිත වඩාත් ශාන්ත තත්ත්වයකට පත් කරගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කරයි.

(01:10:20) Q&A: ප්‍රීතිය සහ සුඛය උපාදානයක් ලෙස සැලකිය හැකිද? - ධ්‍යාන මට්ටම්වලදී ඇතිවන ප්‍රීතිය සහ සුඛය අකුසල සහගත උපාදානයක් නොවන බවත්, එය කුසලයේ සාර්ථකත්වය නිසා ඇතිවන තත්ත්වයක් බවත් පැහැදිලි කරයි.

(01:11:28) Q&A: ධ්‍යාන මට්ටම්වලදී ධ්‍යානාංග අත්හැරීම සිදුවන්නේ කෙසේද? - ධ්‍යාන මට්ටම් ඉහළ යන විට වඩාත් ශාන්ත තත්ත්වයන් අපේක්ෂාවෙන් රළු ධ්‍යානාංග අත්හරින ආකාරය පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(01:22:03) Q&A: ධ්‍යානාංග මගින් නීවරණ යටපත් කිරීම - ධ්‍යානාංග පහ මගින් පංච නීවරණ යටපත් කරමින් සිත සමාධිමත් වන ආකාරය පිළිබඳ සමස්ත විග්‍රහය.

(01:43:56) Q&A: විභාග ආතතිය සහ විසිරුණු සිත පාලනය කරගන්නේ කෙසේද? - විභාග ආතතිය සහ මානසික පීඩනය පවතින අවස්ථාවලදී ධර්ම ශ්‍රවණය සහ ආනාපානසති භාවනාව මගින් සිත එකඟ කරගන්නා ආකාරය පිළිබඳ උපදෙස් ලබා දෙයි.

(01:56:44) පුණ්‍යානුමෝදනාව - ධර්ම දේශනාව සඳහා දායකත්වය දැක්වූ පිරිසට පින් අනුමෝදන් කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

අභිධර්මයේ මූලික සිද්ධාන්ත | 21 වැනි දේශනාව | පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින් වහන්සේ

අභිධර්ම දේශනා: අඤ්ඤමඤ්ඤ ප්‍රත්‍යය සහ පට්ඨාන ධර්ම විවරණය

මෙම දේශනය මගින් අභිධර්මයේ එන පට්ඨාන ප්‍රකරණයට අනුව ප්‍රත්‍ය ධර්මයන් පිළිබඳව ගැඹුරු විවරණයක් ඉදිරිපත් කරයි. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු පහත පරිදි වේ:

• රථයක කොටස් එකතු වූ විට රථය යන සම්මුතිය ඇති වන්නා සේම, ස්කන්ධ පංචකය ඇති කල්හි සත්වයා යන සම්මුතිය ඇති වන ආකාරය පැහැදිලි කිරීම.
• ලෝකයේ හටගන්නා, පවතින සහ නිරුද්ධ වන සෑම දෙයක්ම දුකක්ම පමණක් බවත්, පංච උපාදානස්කන්ධයම දුක බවත් විස්තර කිරීම.
• පරමාර්ථ සත්‍ය වශයෙන් පවතින්නේ නාම සහ රූප ධර්මයන් පමණක් බවත්, එහි සත්වයෙකු හෝ පුද්ගලයෙකු නොමැති බවත් පෙන්වා දීම.
• කාශ්‍යප බුදුරජාණන් වහන්සේගේ කාලයේ අභිධර්ම හඬට සිත පැහැදීමෙන් පසුව ගෞතම බුදුසසුනේ රහත් වූ කිරිවවුලන් පන්සිය දෙනාගේ පූර්ව කර්ම පුවත විස්තර කිරීම.
• අඤ්ඤමඤ්ඤ ප්‍රත්‍යය යනු කුමක්ද යන්න කණු තුනක් එකිනෙකට ආධාර වී පවතින උපමාවෙන් පැහැදිලි කිරීම.
• අරූපී ස්කන්ධයන්, මහා භූත රූප සහ ප්‍රතිසන්ධි ක්ෂණයේ නාම-රූප අතර පවතින අඤ්ඤමඤ්ඤ ප්‍රත්‍ය සබඳතාවය විග්‍රහ කිරීම.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය සහ නමස්කාරය - දේශනයේ ආරම්භය සහ මූලික නමස්කාර පාඨ සජ්ඣායනය කිරීම.

(00:03:16) ස්කන්ධ පංචකය සහ සත්ව පුද්ගල සම්මුතිය - රථයක උපමාවෙන් ස්කන්ධයන්ගේ එකතුව සත්වයෙකු ලෙස හඳුන්වන ආකාරය සහ එහි පවතින සම්මුති ස්වභාවය විස්තර කරයි.

(00:08:38) දුක්ඛ ලක්ෂණය සහ ස්කන්ධයන්ගේ පැවැත්ම - හටගන්නා, පවතින සහ නිරුද්ධ වන සෑම ධර්මයක්ම දුකක්ම බවත්, පංච උපාදානස්කන්ධයම දුක බවත් විස්තර කරයි.

(00:15:12) නාම-රූප ධර්මයන්ගේ පරමාර්ථ ස්වභාවය - පරමාර්ථ වශයෙන් පවතින්නේ නාම සහ රූප පමණක් බවත්, එහි සත්වයෙකු හෝ පුද්ගලයෙකු විද්‍යමාන නොවන බවත් පෙන්වා දෙයි.

(00:18:40) කිරිවවුලන් පන්සිය දෙනාගේ කතාව - අභිධර්ම ශ්‍රවණය කිරීමේ ආනිසංස පැහැදිලි කරමින් කාශ්‍යප බුදු සමයේ කිරිවවුලන් පන්සිය දෙනා අභිධර්ම හඬ අසා පසුව ගෞතම බුදු සසුනේ රහත් වූ පුවත විස්තර කරයි.

(00:34:07) අඤ්ඤමඤ්ඤ ප්‍රත්‍යය හැඳින්වීම - එකිනෙකාට උපකාර වෙමින් පවතින අඤ්ඤමඤ්ඤ ප්‍රත්‍යය පිළිබඳ මූලික හැඳින්වීමක් සහ කණු තුනක උපමාව ඉදිරිපත් කරයි.

(00:36:32) අරූපී ස්කන්ධයන් අතර අඤ්ඤමඤ්ඤ ප්‍රත්‍යය - සිත සහ චෛතසික ධර්මයන් එකිනෙකාට අඤ්ඤමඤ්ඤ ප්‍රත්‍යයෙන් උපකාර වන ආකාරය විග්‍රහ කරයි.

(00:43:23) මහා භූත රූප අතර අඤ්ඤමඤ්ඤ ප්‍රත්‍යය - පඨවි, ආපෝ, තේජෝ, වායෝ යන සතර මහා භූතයන් එකිනෙකාට උපකාර වන ආකාරය විස්තර කරයි.

(00:46:43) ප්‍රතිසන්ධි ක්ෂණයේ නාම-රූප අතර අඤ්ඤමඤ්ඤ ප්‍රත්‍යය - ප්‍රතිසන්ධි අවස්ථාවේදී නාම ධර්ම සහ හෘදය වස්තු රූපය අතර පවතින අඤ්ඤමඤ්ඤ සබඳතාවය විස්තර කරයි.

(01:01:30) කුසල්, අකුසල් සහ අබ්‍යකෘත ධර්මයන්හි අඤ්ඤමඤ්ඤ ප්‍රත්‍යය - විවිධ චිත්තක්ෂණ වලදී අඤ්ඤමඤ්ඤ ප්‍රත්‍යය ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය පඤ්ඤා වාරය ඇසුරින් විස්තර කරයි.

(01:14:12) දේශනාව සමාප්ත කිරීම - දේශනාවේ සාරාංශය සහ අවසාන ආශිර්වාදය.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

12 | සූවිසි ප්‍රත්‍යය | අභිධර්ම සම්භාෂණය | පූජ්‍ය දෙනියායේ උපසම ස්වාමීන්වහන්සේ | IIT

අනුප්පන්න ධර්ම සහ නිර්වාණය පිළිබඳ විග්‍රහය

මෙම දේශනය මගින් ථේරවාද බුදුදහමේ මූලික ඉගැන්වීම් යටතේ එන 'අනුප්පන්න ධර්ම' පිළිබඳ ගැඹුරු විග්‍රහයක් ඉදිරිපත් කරයි. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු පහත පරිදි වේ:

• අනුප්පන්න ධර්ම යනු මොනවාද සහ ඒවා සංඛත පරමත්ථ ධර්ම යටතේ වර්ගීකරණය වන ආකාරය.
• උප්පාදිනෝ ධර්ම, පරමත්ථජාතික ධර්ම සහ අනුප්පන්න ධර්ම අතර පවතින අන්තර් සම්බන්ධතාවය.
• නිර්වාණය යනු අනුප්පන්න දුක්ඛයන්ගෙන් මිදීම බවත්, එය හුදෙක් දැනුමෙන් ඔබ්බට ගිය ප්‍රත්‍යක්ෂ අත්දැකීමක් විය යුතු ආකාරයත්.
• විපස්සනා භාවනාවේදී අනුප්පන්න ධර්ම පිළිබඳ අවබෝධය සහ භයතුපට්ඨාන ඥානය වර්ධනය කරගන්නා ආකාරය.
• දෛනික ජීවිතයේදී කෙලෙස් යටපත් කිරීමේදී අනුප්පන්න ධර්ම පිළිබඳ අවබෝධය ප්‍රායෝගිකව යොදාගන්නා ආකාරය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:21) හැඳින්වීම සහ පෙර පාඩම් ආවර්ජනය - පරමත්ථ ධර්ම, සංඛත සහ අසංඛත පරමත්ථ ධර්ම පිළිබඳව මීට පෙර සාකච්ඡා කළ කරුණු කෙටියෙන් මතක් කරමින් දේශනය ආරම්භ කරයි.

(00:05:44) අනුප්පන්න ධර්ම යනු මොනවාද? - හට නොගත් නමුත් හටගැනීමේ හැකියාව පවතින ධර්මතාවයන් වන අනුප්පන්න ධර්ම පිළිබඳව සහ ඒවායේ ස්වභාවය පිළිබඳව පැහැදිලි කරයි.

(00:06:01) උප්පාදිනෝ සහ පරමත්ථජාතික ධර්ම අනුප්පන්න ධර්මවලට ඇතුළත් වීම - කර්මය නිසා හටගැනීමට නියමිත ධර්ම (උප්පාදිනෝ) සහ විභවතාවයන් ලෙස පවතින ධර්ම (පරමත්ථජාතික) අනුප්පන්න ධර්ම ගණයට වැටෙන ආකාරය විස්තර කරයි.

(00:08:41) අනුප්පන්න ධර්ම සහ විමුක්තිය - සංසාරික දුකෙන් මිදීම යනු හට නොගත් (අනුප්පන්න) දුකෙන් මිදීම බවත්, නිර්වාණය යනු එම අනුප්පන්න දුක්ඛයන්ගේ නිරෝධය බවත් පෙන්වා දෙයි.

(00:20:16) නඛසිඛ සූත්‍රය ඇසුරින් අනුප්පන්න දුක පැහැදිලි කිරීම - බුදුරජාණන් වහන්සේ නියපිටට ගත් පස් ස්වල්පය සහ මහ පොළොවේ පස් උපමා කරමින් සෝවාන් පුද්ගලයෙකු ප්‍රහීණ කළ සහ ඉතිරිව ඇති අනුප්පන්න දුක පිළිබඳව විස්තර කරයි.

(00:31:20) විපස්සනා භාවනාව සහ අනුප්පන්න ධර්ම - විපස්සනා භාවනාවේදී උදයබ්බය ඥානය සහ භයතුපට්ඨාන ඥානය හරහා අනුප්පන්න දුක පිළිබඳව අවබෝධය ලබාගන්නා ආකාරය සහ එය නිර්වාණාවබෝධයට උපකාරී වන ආකාරය සාකච්ඡා කරයි.

(00:45:40) දෛනික ජීවිතයේදී කෙලෙස් යටපත් කිරීම සහ අනුප්පන්න ධර්ම - තරහව හෝ බිය වැනි කෙලෙස් ධර්මයන් මෛත්‍රිය හෝ ප්‍රඥාව මගින් යටපත් කිරීමේදී, හටගැනීමට තිබූ අනුප්පන්න කෙලෙස් නැති වී යන ආකාරය උදාහරණ සහිතව පැහැදිලි කරයි.

(00:57:38) Q&A: උප්පාදිනෝ, පරමත්ථජාතික සහ අනුප්පන්න ධර්ම අතර වෙනස කුමක්ද? - මෙම ධර්ම වර්ගීකරණයන් තුන අතර පවතින සියුම් වෙනස්කම් සහ ඒවා එකිනෙකට සම්බන්ධ වන ආකාරය පිළිබඳව විමසූ ප්‍රශ්නයකට පිළිතුරු ලබා දෙයි.

(01:10:53) Q&A: බුදුරජාණන් වහන්සේ අනාගතය පිළිබඳව අනාවැකි ප්‍රකාශ කළේ කෙසේද? - අනුප්පන්න ධර්ම වෙනස් විය හැකි නම්, බුදුරජාණන් වහන්සේ යම් පුද්ගලයෙකුගේ අනාගත උප්පත්තිය හෝ බුදුවීම පිළිබඳව ස්ථිරව ප්‍රකාශ කළේ කෙසේද යන්න පිළිබඳව පැහැදිලි කරයි.

(01:22:31) Q&A: නිර්වාණයේ ශාන්තිය අත්දකින්නේ කෙසේද? - භාවනාවේදී අත්දකින තාවකාලික කෙලෙස් ප්‍රහීණ වීම සහ සැබෑ නිර්වාණාවබෝධය අතර පවතින වෙනස සහ එම අත්දැකීම ලබාගන්නා ආකාරය පිළිබඳව විස්තර කරයි.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

015_Fundamentals of Theravada Buddhism (New Course)_Anuppannadhamma_25-04-2021

අධිචිත්ත සික්ඛා › 045 ඉද්ධිවිධ අභිඥා - 03 කොටස

අධිචිත්ත සික්ඛා දේශනා මාලාවේ 48 වන දේශනය මගින් ඉද්ධිවිධ අභිඥාවට අදාළ ප්‍රභේද දහය පිළිබඳව සවිස්තරාත්මකව සාකච්ඡා කෙරේ. මෙහිදී එක් අයෙකු බොහෝ දෙනෙකු වීම සහ බොහෝ දෙනෙකු එක් අයෙකු වීම යන ඉද්ධි ප්‍රාතිහාර්යයන් සිදුවන ආකාරයත්, ඒ සඳහා අවශ්‍ය වන චිත්ත පරිදමනය සහ අධිෂ්ඨාන ක්‍රියාවලියත් පැහැදිලි කරනු ලබයි.

• ඉද්ධිවිධ අභිඥාවේ ප්‍රභේද දහය හඳුන්වා දීම.
• 'ඒකෝපි හුත්වා බහුධා හෝති' (එක් අයෙකු බොහෝ දෙනෙකු වීම) සහ 'බහුධාපි හුත්වා ඒකෝ හෝති' (බොහෝ දෙනෙකු එක් අයෙකු වීම) යන ඉද්ධි ප්‍රභේද.
• ආවිභාව සහ තිරෝභාව යන ඉද්ධි ප්‍රභේදයන්ගේ ස්වභාවය.
• බිත්ති, පර්වත හරහා ගමන් කිරීම සහ ජලය මත ඇවිදීම වැනි සෙසු ඉද්ධි ප්‍රභේද පිළිබඳ හැඳින්වීමක්.
• ඉද්ධි ප්‍රාතිහාර්යයක් සිදු කිරීමේදී අනුගමනය කළ යුතු පියවර: චිත්ත පරිදමනය, පාදකධ්‍යානයට සමවැදීම, පරිකර්ම කිරීම සහ අධිෂ්ඨාන කිරීම.
• චූළපන්ථක මහරහතන් වහන්සේගේ කථා පුවත ඇසුරින් ඉද්ධි ප්‍රාතිහාර්යයන් පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.
• ඉද්ධි ප්‍රාතිහාර්යයන් සඳහා පඨවි කසිණය වැනි අදාළ කසිණ අරමුණු කරගන්නා ආකාරය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:20) නමස්කාරය සහ හැඳින්වීම - දේශනය ආරම්භ කරමින් අධිචිත්ත සික්ඛා දේශනා මාලාවේ මෙතෙක් සාකච්ඡා කළ කරුණු පිළිබඳ කෙටි මතක් කිරීමක් සිදු කෙරේ.

(00:02:00) ඉද්ධිවිධ අභිඥාවේ ප්‍රභේද දහය - දේශනා පාලියෙහි සඳහන් වන ඉද්ධිවිධ අභිඥාවට අදාළ ප්‍රභේද දහය එකින් එක හඳුන්වා දීම මෙහිදී සිදු කෙරේ.

(00:05:43) පඨවි, උදක සහ ආකාශ ආශ්‍රිත ඉද්ධි - පොළොවෙහි ගිලීම සහ මතුවීම, ජලය මත ඇවිදීම සහ අහසෙහි පර්යංකයෙන් ගමන් කිරීම වැනි ඉද්ධි ප්‍රභේද පිළිබඳ විස්තර කෙරේ.

(00:08:34) චන්ද්‍ර සූර්ය ස්පර්ශය සහ බ්‍රහ්ම ලෝකය දක්වා වසඟය - මහානුභාව සම්පන්න ඉර හඳ පවා අතින් පිරිමැදීම සහ බ්‍රහ්ම ලෝකය දක්වා කයෙන් වසඟය පැවැත්වීම යන ඉද්ධි ප්‍රභේද පිළිබඳ සාකච්ඡා කෙරේ.

(00:10:13) ඉද්ධි ප්‍රාතිහාරයයන්ගේ සුවිශේෂී ලක්ෂණ - මෙම ඉද්ධි ප්‍රාතිහාරයයන් ක්ලේශයන් සහිතව සිදු කළ නොහැකි බවත්, එය උසස් මනසක් සහිත උත්තමයන් විසින් සිදු කරන්නක් බවත් පැහැදිලි කෙරේ.

(00:14:40) එක් අයෙකු බොහෝ දෙනෙකු වීමේ ක්‍රියාවලිය - යෝගියෙකු විසින් තමා හා සමාන හෝ අසමාන රූප රාශියක් නිර්මාණය කරන ආකාරය සහ ඒ සඳහා වන චිත්ත වීථි ක්‍රියාවලිය විස්තර කෙරේ.

(00:18:18) ආවර්ජනය, පරිකර්මය සහ අධිෂ්ඨානය - ඉද්ධියක් සිදු කිරීමේදී අවශ්‍ය වන ආවර්ජන සිත, පරිකර්ම සිත සහ අධිෂ්ඨාන සිත (අභිඥා සිත) ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය සවිස්තරාත්මකව පැහැදිලි කෙරේ.

(00:24:24) පාදකධ්‍යානය සහ කසිණ අරමුණු - ඉද්ධියක් සිදු කිරීමට පෙර පාදකධ්‍යානයට සමවැදීම සහ නිර්මාණය කිරීමට බලාපොරොත්තු වන වස්තුවට අදාළ කසිණය අරමුණු කරගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කෙරේ.

(00:32:27) චූළපන්ථක මහරහතන් වහන්සේගේ කථා පුවත - චූළපන්ථක මහරහතන් වහන්සේ දහසක් රූප මවා පෑ ආකාරය සහ උන්වහන්සේගේ රහත් වීමේ පුවත ඇසුරින් ඉද්ධි ප්‍රාතිහාරයයන් පිළිබඳ තවදුරටත් විස්තර කෙරේ.

(00:53:58) පුණ්‍යානුමෝදනාව - දේශනය සඳහා දායකත්වය දැක්වූ පිරිසට පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ දේශනය අවසන් කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

45. අධිචිත්ත සික්ඛා |⁣ චිත්ත විශුද්ධියට මග | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

අධිචිත්ත සික්ඛා › 044 ඉද්ධිවිධ අභිඥාව පිළිබඳ විග්‍රහය - 02 කොටස

මෙම දේශනය මගින් ඉද්ධිවිධ අභිඥාව පිළිබඳ ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු පහත පරිදි වේ:

• 'ඉද්ධි' සහ 'ඉද්ධිවිධ' යන පදයන්හි නිරුක්ති සහ අර්ථ විග්‍රහය.
• ඉද්ධි පදය නිර්මාණය කළ හැකි ක්‍රම හතර පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.
• අධිට්ඨාන ඉද්ධි, විකුබ්බන ඉද්ධි ඇතුළු දසවිධ ඉද්ධි පිළිබඳ හැඳින්වීම.
• ඉද්ධිවිධ අභිඥාව අධිගමනය සඳහා සිත පරිකර්ම කරන ආකාරය සහ එහි ක්‍රියාවලිය.
• විවිධ ඉද්ධි ප්‍රාතිහාර්යයන් පිළිබඳ ධර්මානුකූල පැහැදිලි කිරීම්.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) හැඳින්වීම සහ පෙර පාඩම සිහිපත් කිරීම - අධිචිත්ත සික්ඛා පාඩම් මාලාවේ ඉද්ධිවිධ අභිඥාව පිළිබඳ දෙවන කොටස ආරම්භ කරමින් පෙර පාඩමේ සාකච්ඡා වූ කරුණු කෙටියෙන් සිහිපත් කිරීම.

(00:02:24) 'ඉද්ධි' පදයේ අර්ථය සහ එය නිර්මාණය වන ක්‍රම 4 - ඉද්ධි යන පදය නිර්මාණය කළ හැකි ක්‍රම හතරක් පිළිබඳව විස්තර කෙරේ. යමක් සිදුවීම, යමකට පැමිණීම, උපාය සම්පදාව සහ වෘද්ධියට පත්වීම යන අර්ථයන් මෙහිදී විග්‍රහ කෙරේ.

(00:13:52) දසවිධ ඉද්ධි පිළිබඳ හැඳින්වීම - අධිට්ඨාන ඉද්ධි, විකුබ්බන ඉද්ධි, මනෝමය ඉද්ධි ඇතුළු ශාසනයේ සඳහන් වන ඉද්ධි වර්ග දහය පිළිබඳව නම් වශයෙන් හඳුන්වා දීම.

(00:14:21) එක් එක් ඉද්ධි වර්ගය පිළිබඳ කෙටි විග්‍රහයක් - දසවිධ ඉද්ධිවලට අයත් එක් එක් ඉද්ධි වර්ගය පිළිබඳව සහ ඒවායේ ස්වභාවය පිළිබඳව කෙටි පැහැදිලි කිරීමක් සිදු කිරීම.

(00:37:27) 'ඉද්ධිවිධ' යන්නෙහි 'විධ' පදයේ අර්ථය - ඉද්ධිවිධ යන පදයේ 'විධ' යන්නෙන් අදහස් වන කොට්ඨාස අර්ථය සහ විවිධත්වය පිළිබඳව පැහැදිලි කිරීම.

(00:41:18) ඉද්ධිවිධ අභිඥාව සඳහා සිත යොමු කරන ආකාරය - අභිඥා පාදක චතුර්ථ ධ්‍යාන සිත උපදවා ගත් යෝගියා, ඉද්ධිවිධ අධිගමනය සඳහා තම සිත පරිකර්ම කරන ආකාරය පිළිබඳ විස්තරය.

(00:49:34) Q&A: බුදුවරුන් හැර අන් අයට ඉද්ධිපාද මගින් කල්පයක් ජීවත් විය හැකිද? - ඉද්ධිපාද වැඩූ අයෙකුට ආයු කල්පයක් හෝ ඊට වැඩි කාලයක් ජීවත් විය හැකි බවට මහා පරිනිබ්බාන සූත්‍රයේ සඳහන් කරුණ පිළිබඳව කෙරෙන විග්‍රහය.

(00:52:47) Q&A: කෙලෙස් නැසීමට පෙර ඉද්ධි ලැබීමෙන් ධර්ම මාර්ගය වැරදීමට ඉඩ තිබේද? - ඉද්ධි ලැබීම විදර්ශනාවට උපකාරයක් වන ආකාරය සහ පුද්ගලයාගේ ස්වභාවය අනුව එය බලපාන ආකාරය පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(00:56:35) Q&A: මනෝමය ඉද්ධියෙන් මවන රූපය සියුම් එකක්ද? - මනෝමය ඉද්ධියෙන් මවන රූපයේ ස්වභාවය සහ එය සාමාන්‍ය රූපයකට වඩා වෙනස් වන ආකාරය පිළිබඳව කෙරෙන විමසීම.

(01:27:31) Q&A: ඉර හඳ අතගෑම වැනි ඉද්ධි ප්‍රාතිහාර්යයන් සැබෑ සිදුවීම්ද? - ඉද්ධිවිධ අභිඥාවෙන් සිදු කරන ඉර හඳ අතගෑම වැනි ක්‍රියාවන්හි ස්වභාවය සහ ඒවා අචින්ත්‍ය විෂයන් වන ආකාරය පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(01:40:21) Q&A: ගිහි ජීවිතයේදී ඉද්ධිවිධ ප්‍රගුණ කිරීමට වර්ධනය කරගත යුතු ගුණාංග මොනවාද? - ඉද්ධිවිධ වැනි ඉහළ මට්ටමේ අභිඥාවන් කරා යාමට නම් ප්‍රථමයෙන් ධ්‍යාන මට්ටම් වර්ධනය කරගත යුතු ආකාරය පිළිබඳ උපදෙස්.

(01:42:10) පුණ්‍යානුමෝදනාව - දේශනය අවසානයේ දායකත්වය දැක්වූ පිරිසට පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ සෙත් පැතීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

44. අධිචිත්ත සික්ඛා |⁣ චිත්ත විශුද්ධියට මග | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

චිත්තානුපස්සනාව පිළිබඳ ධර්ම දේශනාව

මහා සතිපට්ඨාන සූත්‍රය පදනම් කරගනිමින් චිත්තානුපස්සනාව පිළිබඳව සිදු කරන ලද ගැඹුරු ධර්ම දේශනාවකි. මෙහිදී සතිපට්ඨාන භාවනාවේ මූලික අංග සහ සිතේ ස්වභාවය හඳුනාගන්නා ආකාරය පිළිබඳව පැහැදිලි කෙරේ.

• මහා සතිපට්ඨාන සූත්‍රයේ වැදගත්කම සහ එහි අඩංගු භාවනා ක්‍රම 21 පිළිබඳ හැඳින්වීම.
• සතිපට්ඨාන භාවනාවේ ප්‍රධාන අංග තුන: සතිය, සමාධිය සහ වීර්යය.
• චිත්තානුපස්සනාව යනු කුමක්ද සහ සිතේ විවිධ අවස්ථාවන් (සරාග, සදෝස, සමෝහ ආදී) හඳුනාගන්නා ආකාරය.
• නාම-රූප පරිච්ඡේද ඥානය සහ සිතත් කයත් අතර පවතින වෙනස වටහා ගැනීම.
• එදිනෙදා ජීවිතයේදී චිත්තානුපස්සනාව ප්‍රගුණ කරන ආකාරය සහ එහි ප්‍රායෝගික වටිනාකම.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:20) ආරම්භය සහ මහා සතිපට්ඨාන සූත්‍රය පිළිබඳ හැඳින්වීම - මහා සතිපට්ඨාන සූත්‍රයේ පසුබිම සහ එහි අඩංගු භාවනා ක්‍රම 21 පිළිබඳව මූලික හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.

(00:06:10) චිත්තානුපස්සනාව සහ සතිපට්ඨාන භාවනාවේ අංග - සතිපට්ඨාන භාවනාවකදී තිබිය යුතු ප්‍රධාන අංග තුන වන සතිය, සමාධිය සහ වීර්යය පිළිබඳව පැහැදිලි කරයි.

(00:16:10) සිතේ ස්වභාවය සහ රූපය සමඟ පවතින වෙනස - සිත සහ රූපය අතර පවතින මූලික වෙනස්කම් සහ සිත අභෞතික දෙයක් ලෙස හඳුනාගන්නා ආකාරය විස්තර කරයි.

(00:33:08) සිතේ විවිධ අවස්ථාවන් මෙනෙහි කිරීම - සරාග, සදෝස, සමෝහ ආදී සිතේ විවිධ අවස්ථාවන් ඇතිවන ආකාරය සහ ඒවා මෙනෙහි කළ යුතු ආකාරය පෙන්වා දෙයි.

(00:47:12) නාම-රූප පරිච්ඡේද ඥානය සහ භාවනා ප්‍රගුණ කිරීම - සිතත් කයත් වෙන් වෙන් වශයෙන් හඳුනාගැනීම (නාම-රූප පරිච්ඡේදය) සහ භාවනාව දියුණු කරන ආකාරය පිළිබඳව උපදෙස් ලබා දෙයි.

(01:00:03) පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ ආශිර්වාදය - දේශනාවට දායකත්වය දැක්වූ පිරිසට සහ මියගිය ඥාතීන්ට පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ ආශිර්වාද කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

චිත්තානු පස්සනාව | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

පූර්වේනිවාසානුස්මෘති ඥානය

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් පූර්වේනිවාසානුස්මෘති ඥානය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. එහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු පහත පරිදි වේ:

• පූර්වේනිවාසානුස්මෘති ඥානය යනු කුමක්ද සහ එය උපදවා ගන්නා ආකාරය.
• ත්‍රිවිද්‍යාවන් පිළිබඳ හැඳින්වීම: පූර්වේනිවාසානුස්මෘති ඥානය, චුතූපපාත ඥානය සහ ආසවක්ඛය ඥානය.
• පූර්වේනිවාසානුස්මෘති ඥානය උපදවා ගැනීම සඳහා අවශ්‍ය වන සමාධි මට්ටම් සහ කසිණ භාවනා ක්‍රමවේදයන්.
• විවිධ පුද්ගලයන්ට (අන්‍ය තීර්ථකයන්, ප්‍රකෘති ශ්‍රාවකයන්, මහා ශ්‍රාවකයන්, අග්‍ර ශ්‍රාවකයන්, පසේබුදුන් සහ සම්මා සම්බුදුන්) අතීතය සිහිපත් කළ හැකි කාල පරාසයන්හි වෙනස්කම්.
• අතීත භවයන් සිහිපත් කිරීමේදී වැටහෙන කරුණු සහ එමගින් සංසාරයේ ඇති නිසරු බව අවබෝධ කර ගැනීම.
• කර්ම විපාක පිළිබඳව ඇති වන පැහැදිලි අවබෝධය සහ දෘෂ්ටි විශුද්ධිය ඇති වන ආකාරය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:20) හැඳින්වීම සහ ත්‍රිවිද්‍යාවන් පිළිබඳ විග්‍රහය - බුදුරජාණන් වහන්සේ බුද්ධත්වයට පත්වීමේදී ලබාගත් ත්‍රිවිද්‍යාවන් වන පූර්වේනිවාසානුස්මෘති ඥානය, චුතූපපාත ඥානය සහ ආසවක්ඛය ඥානය පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.

(00:06:52) පූර්වේනිවාසානුස්මෘති ඥානය යනු කුමක්ද? - පූර්වේනිවාසානුස්මෘති ඥානය යනු අතීතයේ විසූ කඳ පිළිවෙළ බැලීමේ නුවණ බවත්, අතීත භවයන්හි තමන්ගේ සහ අනුන්ගේ තොරතුරු සිහිපත් කිරීමේ හැකියාව පිළිබඳවත් විස්තර කෙරේ.

(00:11:44) බුදුවරුන්ට පමණක් ආවේණික වූ විශේෂ හැකියාවන් - අතීත භවයන් සිහිපත් කිරීමේදී බුදුවරුන්ට පමණක් ඇති 'ඡින්න වටුමක' අනුස්මරණය සහ භවයන් මඟ හරිමින් (පැන පැන) අතීතය බැලීමේ හැකියාව පිළිබඳව සාකච්ඡා කෙරේ.

(00:15:54) ඥානය උපදවා ගන්නා ආකාරය සහ ධ්‍යාන වැඩීම - පූර්වේනිවාසානුස්මෘති ඥානය උපදවා ගැනීම සඳහා කසිණ භාවනා මගින් ධ්‍යාන උපදවා ගත යුතු ආකාරය සහ එම ධ්‍යාන දහහතර ආකාරයකින් වශී කළ යුතු ආකාරය විස්තර කෙරේ.

(00:21:12) අතීතය සිහිපත් කිරීමේ ප්‍රායෝගික ක්‍රමවේදය - යෝගාවචරයෙකු විසින් තමන් වාඩි වී සිටින මොහොතේ සිට කෙටි කාලයකින් පසුපසට ගොස්, පෙර දින, පෙර මාසය, පෙර වසර සහ අවසානයේ ප්‍රතිසන්ධිය දක්වාත්, එතැනින් පෙර භවයේ චුතිය දක්වාත් සිහිපත් කරන ආකාරය විස්තර කෙරේ.

(00:23:32) විවිධ උත්තමයන්ට අතීතය සිහිපත් කළ හැකි සීමාවන් - අන්‍ය තීර්ථකයන්, ප්‍රකෘති ශ්‍රාවකයන්, මහා ශ්‍රාවකයන්, අග්‍ර ශ්‍රාවකයන්, පසේබුදුන් සහ සම්මා සම්බුදුන් යන අයට අතීතය සිහිපත් කළ හැකි කාල පරාසයන් සහ එම ඥානයන්හි ප්‍රභාස්වර බවෙහි වෙනස්කම් පැහැදිලි කෙරේ.

(00:43:00) ඥානය ලැබීමෙන් ඇති වන ධර්මාවබෝධය - අතීත භවයන් බැලීමෙන් සංසාරයේ ඇති නිසරු බව, කර්ම විපාකයන්හි ස්වභාවය සහ ආත්මයක් නොමැති බව (අනාත්ම බව) අවබෝධ කර ගන්නා ආකාරය සාකච්ඡා කෙරේ.

(00:52:04) පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ ආශිර්වාදය - දේශනාව අවසානයේ දායකත්වය දැරූ පිරිසට සහ මියගිය ඥාතීන්ට පින් අනුමෝදන් කර ආශිර්වාද කිරීම සිදු කරයි.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

පුබ්බේනිවාසානුස්සති ඥාණය | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

ථේරවාද බුදුදහමේ සිද්ධාන්ත › නාම කාණ්ඩය › නාම ධර්ම › 094 ලෝභ චෛතසිකය පිළිබඳ ගැඹුරු විග්‍රහයක්

මෙම දේශනය මගින් අභිධර්මයේ එන ලෝභ චෛතසිකය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් ධම්මසංගණී ප්‍රකරණයේ ලෝභය හඳුන්වා දී ඇති ආකාරය සහ එහි විවිධ අවස්ථා පිළිබඳව සාකච්ඡා කෙරේ.

• ලෝභයේ ලක්ෂණ, රස, පච්චුපට්ඨාන සහ පදට්ඨාන පිළිබඳ හැඳින්වීම.
• ධම්මසංගණී ප්‍රකරණයේ ලෝභය සඳහා භාවිත කර ඇති පර්යාය පද අටක් පිළිබඳ විස්තරය.
• ලෝභය නදියකට උපමා කර ඇති ආකාරය සහ එය සත්වයා අපාය කරා ගෙන යන ආකාරය.
• කුසල තණ්හාව හෙවත් අපචයගාමිනී තණ්හාව සහ එහි ඇති වැදගත්කම.
• ලෝභය අකුසල මූලයක් ලෙස ක්‍රියා කරන ආකාරය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:20) නමස්කාරය සහ හැඳින්වීම - දේශනය ආරම්භ කරමින් නමස්කාරය සිදු කිරීම සහ එදින සාකච්ඡා කිරීමට නියමිත ලෝභ චෛතසිකය පිළිබඳ මාතෘකාව හඳුන්වා දීම.

(00:00:42) ලෝභය පිළිබඳ මූලික විග්‍රහය - ලෝභයේ ලක්ෂණ, රස, පච්චුපට්ඨාන සහ පදට්ඨාන පිළිබඳව කෙටි මතක් කිරීමක් සිදු කිරීම.

(00:02:14) ලෝභයේ අර්ථය සහ ස්වභාවය - ලෝභය යනු අරමුණට ඇලෙන, අරමුණ ප්‍රිය කරන සහ අරමුණ රුචි කරන ස්වභාවය බව පැහැදිලි කිරීම.

(00:03:42) ලෝභයේ ලක්ෂණ - අරමුණ දැඩිව ගැනීම - ලෝභය විසින් අරමුණ අත් නොහැර දැඩිව අල්ලා ගන්නා ආකාරය මක්කටාලේපයකට උපමා කරමින් විස්තර කිරීම.

(00:05:22) ආස්වාද දර්ශනය සහ ලෝභය - අරමුණෙහි ආස්වාදය දැකීම නිසා ලෝභය හටගන්නා ආකාරය සහ එය අත්හැරීමට ඇති දුෂ්කර බව පැහැදිලි කිරීම.

(00:07:13) ධම්මසංගණී ප්‍රකරණයේ ලෝභය හැඳින්වීම - ධම්මසංගණී ප්‍රකරණයේ ලෝභය හැඳින්වීමට භාවිත කර ඇති පර්යාය පද අට පිළිබඳව මූලික හැඳින්වීමක් සිදු කිරීම.

(00:08:24) ලෝභය නදියකට උපමා කිරීම - ලෝභය දිවා රාත්‍රී දෙකෙහිම ගලා යන නදියක් බඳු බවත්, එය සත්වයා අපාය කරා ඇදගෙන යන බවත් පබ්බතෙය්‍ය නදී උපමාවෙන් පැහැදිලි කිරීම.

(00:09:43) අනුසය, පරියුට්ඨාන සහ වීතික්කම අවස්ථා - ලෝභය සිතේ පවතින විවිධ මට්ටම් (අනුසය, පරියුට්ඨාන, වීතික්කම) සහ ඒවා ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය විස්තර කිරීම.

(00:14:28) ලෝභය නිසා සත්වයා දුගතියට යාම - ලෝභයෙන් අරමුණුවල ගිජු වූ සත්වයා අකුසල් රැස් කරමින් දුගතියට යන ආකාරය බුද්ධ දේශනා ඇසුරින් පැහැදිලි කිරීම.

(00:21:21) කුසල තණ්හාව හෙවත් අපචයගාමිනී තණ්හාව - නිවන, මාර්ග ඵල සහ අධ්‍යාත්මික ගුණ කෙරෙහි ඇති වන ඇල්ම හෙවත් කුසල තණ්හාව නිවනට උපකාරී වන ආකාරය විස්තර කිරීම.

(00:28:34) බෝධිසත්ව චරිතය සහ කුසල තණ්හාව - බෝධිසත්වයන් වහන්සේලා බුද්ධත්වය පතා සිදු කරන කැපකිරීම් සහ ඒ සඳහා ඇති වන ඇල්ම කුසල තණ්හාවක් ලෙස ක්‍රියා කරන ආකාරය.

(00:36:23) ලෝභය පිළිබඳ පර්යාය පද විග්‍රහය - ලෝභෝ, ලුබ්භනා, ලුබ්භිතත්තං, සාරාගෝ, සාරජ්ජනා, සාරජ්ජිතත්තං, අභිජ්ඣා සහ අකුසලමූලං යන පදවල අර්ථ විග්‍රහ කිරීම.

(00:45:12) අභිජ්ඣා සහ අකුසල මූලය - අනුන්ගේ වස්තුව තමාගේ කර ගැනීමට සිතන අභිජ්ඣාව සහ ලෝභය සියලු අකුසලයන්ට මූලයක් වන ආකාරය පැහැදිලි කිරීම.

(00:54:43) Q&A: අකුසල සංග්‍රහයේ අකුසල ගුණ නමයක් ලෙස දැක්වීමට හේතුව කුමක්ද? - අකුසල සංග්‍රහයේ ආසව, ඕඝ, යෝග ආදී වශයෙන් අකුසල ධර්ම බෙදා දක්වා ඇති ආකාරය සහ ඒ ඒ පදවලින් අදහස් වන විශේෂ ලක්ෂණ පිළිබඳව පැහැදිලි කිරීම.

(01:10:06) සාරාංශය සහ අවසානය - දේශනයේ සාකච්ඡා වූ කරුණු සාරාංශ කිරීම සහ පුණ්‍යානුමෝදනාව සිදු කර දේශනය අවසන් කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

094 | නාම ධර්ම | නාම කාණ්ඩය | ථේරවාද බුදුදහමේ සිද්ධාන්ත | පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී හිමි | IIT

අධිචිත්ත සික්ඛා › 043 අභිඤ්ඤා උපදවා ගැනීමට සුදුසු සිතක අංග 8

අධිචිත්ත සික්ඛා වැඩසටහන් මාලාවේ 48 වන පාඩම මගින් අභිඤ්ඤා උපදවා ගැනීමට සුදුසු සිතක තිබිය යුතු අංග 8 පිළිබඳව සවිස්තරාත්මකව සාකච්ඡා කෙරේ. කසිණ භාවනා මගින් චුද්දසාකාර වශීභාවය ලබා ගැනීමෙන් අනතුරුව, සෘද්ධි ප්‍රාතිහාර්යයන් පෑමට තරම් සිත දියුණු කරගන්නා ආකාරය මෙහිදී පැහැදිලි කරනු ලබයි.

මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු:

• සාමඤ්ඤඵල සූත්‍රය ඇසුරින් ඉද්ධිවිධ අභිඤ්ඤාව සහ එහි ප්‍රභේද 10 හඳුන්වා දීම.
• අභිඤ්ඤා උපදවා ගැනීමට සුදුසු සිතක (අභිනිහාරක්ඛම චිත්ත) තිබිය යුතු අංග 9 ක් පිළිබඳව විවරණය කිරීම.
• සමාහිත, පරිසුද්ධ, පරියෝදාත, අනංගණ, විගතූපක්කිලේස, මුදුභූත, කම්මනිය, ඨිත සහ ආනෙඤ්ජප්පත්ත යන පදයන්හි ගැඹුරු අර්ථ විග්‍රහය.
• මෙම අංග 9 ඇසුරින් අංග 8 ක් ගණනය කරනු ලබන ක්‍රමවේදයන් දෙක පැහැදිලි කිරීම.
• ධ්‍යාන සිතක ඇතිවන ප්‍රභාස්වර බව සහ එහි ක්‍රියාකාරීත්වය පිළිබඳව විස්තර කිරීම.

දේශනය අවසානයේදී අභිඤ්ඤා සිතට නිවන අරමුණු කිරීම, බෝධිසත්වයන්ගේ සෘද්ධිමය හැකියාවන් සහ භාවනාවට සීලයේ ඇති වැදගත්කම වැනි ප්‍රායෝගික ගැටලු කිහිපයකට පිළිතුරු සපයනු ලබයි.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:36) හැඳින්වීම සහ පසුගිය පාඩම් සිහිපත් කිරීම - කසිණ භාවනා සහ චුද්දසාකාර වශීභාවය පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමක්.

(00:01:32) සාමඤ්ඤඵල සූත්‍රයට අනුව ඉද්ධිවිධ අභිඤ්ඤා හැඳින්වීම - සාමඤ්ඤඵල සූත්‍රයේ අජාසත්ත රජුට දේශනා කළ පරිදි සෘද්ධි ප්‍රාතිහාර්යයන් පිළිබඳ හැඳින්වීම.

(00:02:36) සූත්‍ර දේශනාවේ සඳහන් වන ඉද්ධි ප්‍රභේද 10 - අහසින් යාම, ජලය මත ඇවිදීම වැනි සෘද්ධි ප්‍රභේද 10 පිළිබඳව විස්තර කිරීම.

(00:06:01) අභිඤ්ඤා උපදවා ගැනීමට සුදුසු සිතක ස්වභාවය - සාමාන්‍ය සිතක සිට අභිඤ්ඤා උපදවා ගත හැකි මට්ටම දක්වා සිත දියුණු වන ආකාරය ප්‍රස්ථාරිකව පෙන්වා දීම.

(00:07:27) අභිනිහාරක්ඛම සිතක තිබිය යුතු අංග 8 - අභිඤ්ඤා ලැබීමට සුදුසු සිතක තිබිය යුතු ලක්ෂණ 8 පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමක්.

(00:11:14) සමාහිත, පරිසුද්ධ සහ පරියෝදාත යන පදයන්හි අර්ථ විවරණය - සිත සමාධිගත වීම, උපේක්ෂා සති පාරිශුද්ධියෙන් පිරිසිදු වීම සහ ප්‍රභාස්වර වීම පිළිබඳ විවරණය.

(00:14:18) අනංගණ සහ විගතූපක්කිලේස යන පදයන්හි අර්ථ විවරණය - කෙලෙස් වලින් තොර වීම සහ කෙලෙස් කිලිටි ඉවත් වූ සිතක ස්වභාවය.

(00:16:17) මුදුභූත සහ කම්මනිය යන පදයන්හි අර්ථ විවරණය - සිත මෘදු බවට පත්වීම සහ ඕනෑම කටයුත්තකට යෙදවිය හැකි කර්මණ්‍ය බව පිළිබඳ විස්තරය.

(00:21:00) ඨිත සහ ආනෙඤ්ජප්පත්ත යන පදයන්හි අර්ථ විවරණය - සිත ස්ථාවරව පිහිටීම සහ කිසිදු අරමුණකින් නොසැලෙන ස්වභාවය.

(00:28:33) අංග 9 කින් අංග 8 ක් ගණනය කරන ක්‍රම දෙක - සූත්‍ර දේශනාවේ එන පද 9 ඇසුරින් අංග 8 ක් වෙන් කරගන්නා ආකාරය පිළිබඳ විග්‍රහය.

(00:31:23) අංගුත්තර නිකායට අනුව අංග 8 පිළිබඳ විකල්ප විවරණය - නීවරණ දුරු වීම සහ විතර්ක සමතික්‍රමණය කිරීමෙන් සිත ප්‍රභාස්වර වන ආකාරය.

(00:45:18) Q&A: අභිඤ්ඤා සිතට නිවන අරමුණු කළ හැකිද? - අභිඤ්ඤා සිතකට අසංඛත ධාතුව හෙවත් නිවන අරමුණු කළ හැකිද යන්න පිළිබඳව අටුවා සහ ටීකා මත විමසීම.

(00:47:10) Q&A: බෝධිසත්වයන්ට සහ පසේබුදුවරුන්ට ධ්‍යාන නොමැතිව අභිඤ්ඤා ලැබිය හැකිද? - විශේෂ ප්‍රාර්ථනා ඇති උත්තමයන්ට ධ්‍යාන වැඩීමකින් තොරව සෘද්ධිමය හැකියාවන් ලැබිය හැකිද යන්න පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(00:52:38) Q&A: දුර්භික්ෂ කාලවලදී සෘද්ධි ප්‍රාතිහාර්ය පෑමට අනුබල නොදෙන්නේ ඇයි? - බුදුරජාණන් වහන්සේ සෘද්ධි ප්‍රාතිහාර්යයන් පෑමට අනුබල නොදීමට හේතු වූ කරුණු සාකච්ඡා කිරීම.

(01:02:05) Q&A: රූපයේ රුප්පන ස්වභාවය සමාධියකදී දැකිය හැකිද? - රූපයේ වෙනස් වන ස්වභාවය හෙවත් රුප්පන ලක්ෂණය භාවනානුයෝගියෙකුට වැටහෙන ආකාරය.

(01:12:07) Q&A: ධර්ම ශ්‍රවණයේදී ඇතිවන සිත සහ ධ්‍යාන සිත අතර වෙනස කුමක්ද? - ධර්මය අසන විට ඇතිවන සිතේ පිරිසිදු බව සහ ධ්‍යාන සිතක ඇති ස්ථාවර බව අතර වෙනස.

(01:21:11) Q&A: සීලය සම්පූර්ණ නොමැතිව භාවනා ආරම්භ කළ හැකිද? - සීලය දුර්වල වුවද භාවනාව ආරම්භ කිරීමේ වැදගත්කම සහ එයින් සීලය ශක්තිමත් වන ආකාරය.

(01:27:57) Q&A: තමන්ට ගැලපෙන කසිනයක් තෝරා ගන්නේ කෙසේද? - තමන්ගේ චරිතයට සහ රුචිකත්වයට ගැලපෙන කසිණ අරමුණක් තෝරා ගන්නා ආකාරය.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

43. අධිචිත්ත සික්ඛා |⁣ චිත්ත විශුද්ධියට මග | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

වෝහාර දේසනා › 019 බහුකාර පුද්ගලයන් සහ තිසරණය

මෙම දේශනය මගින් දක්ඛිණාවිභංග සූත්‍රය ඇසුරින් අපගේ ජීවිතයට බොහෝ උපකාර කරන 'බහුකාර' පුද්ගලයන් පිළිබඳව පැහැදිලි කෙරේ. මෙහිදී මවුපියන්, ගුරුවරුන් සහ කල්‍යාණ මිත්‍රයන් අපව නිවැරදි මගට යොමු කිරීමට දක්වන දායකත්වය සාකච්ඡා කෙරේ.

දේශනයේ අන්තර්ගත ප්‍රධාන කරුණු:

• මවුපියන් පූර්වාචාර්යවරුන් ලෙස දරුවන්ට ලෝකය හඳුන්වා දීම.
• ශිල්ප ශාස්ත්‍ර උගන්වන ආචාර්යවරුන්ගේ වැදගත්කම.
• තිසරණයෙහි පිහිටුවන ආචාර්යවරයා සසර දුකින් මිදීමට කරන මූලිකම උපකාරය.
• නිවන එකම සදාකාලික පිළිසරණ ලෙස හඳුනා ගැනීම සහ ඒ සඳහා කල්‍යාණ මිත්‍රයන්ගේ මගපෙන්වීම.
• ධර්ම ග්‍රන්ථ රචනා කළ සහ ධර්මය විස්තර කර දෙන ආචාර්යවරුන්ගෙන් ලැබෙන මෙහෙය.
• පැවිදි උපසම්පදාව ලබා දෙන සහ විනය උගන්වන ආචාර්යවරුන්ගේ බහුකාරී බව.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:35) ආරම්භය - දේශනාවේ ආරම්භය සහ බහුකාර පුද්ගලයන් පිළිබඳ හැඳින්වීම.

(00:01:34) බහුකාර පුද්ගලයන් සහ මවුපියන් - ජීවිතයට බොහෝ උපකාර කරන මවුපියන් බහුකාර පුද්ගලයන් ලෙස හඳුන්වා දීම.

(00:02:09) ආචාර්යවරුන් සහ පූර්වාචාර්යවරුන් - දරුවන්ට ලෝකය සහ භාෂාව මුලින්ම උගන්වන පූර්වාචාර්යවරුන් ලෙස මවුපියන්ගේ මෙහෙය.

(00:03:52) ධර්මාචාර්යවරුන්ගේ වැදගත්කම - ශිල්ප ශාස්ත්‍ර සහ ධර්මය උගන්වන ආචාර්යවරුන්ගේ වැදගත්කම.

(00:20:31) තිසරණය සහ නිවන කරා යන මග - සසර චක්‍රයෙන් මිදී නිවන කරා යන මග සහ එහිදී තිසරණයේ ඇති වැදගත්කම.

(00:28:46) තිසරණයෙහි පිහිටුවන ආචාර්යවරයාගේ සුවිශේෂී බව - පුද්ගලයෙකු තිසරණයෙහි පිහිටුවන ආචාර්යවරයා සසරින් එතෙර වීමට කරන මූලිකම උපකාරය.

(00:39:57) පසේබුදුරජාණන් වහන්සේලා සහ බෝධිසත්වවරුන් - පසේබුදුරජාණන් වහන්සේලා සහ බෝධිසත්වවරුන් තනිවම ධර්මය අවබෝධ කරගන්නා ආකාරය.

(00:41:21) මවුපියන් තිසරණදායක ආචාර්යවරුන් ලෙස - බොහෝ බෞද්ධයන්ට තිසරණය මුලින්ම හුරු කරවන මවුපියන්ගේ සුවිශේෂී ගුණය.

(01:01:04) බුද්ධ වචනය සහ ධර්ම ග්‍රන්ථ රචනා කළ ආචාර්යවරු - ධර්මය ලියා තැබූ සහ විස්තර කර දුන් අතීත මෙන්ම වර්තමාන ආචාර්යවරුන්ගේ මෙහෙය.

(01:08:36) පැවිදි උපසම්පදාව ලබාදෙන ආචාර්යවරු - පැවිදි උපසම්පදාව ලබා දෙන සහ විනය කර්ම සිදු කරන ආචාර්යවරුන්ගේ උපකාරය.

(01:20:45) ලෝකෝත්තර මග සම්පාදනය කරන ආචාර්යවරු - සීල, සමාධි, ප්‍රඥා ගුණ දියුණු කරමින් නිවන කරා යාමට මග පෙන්වන ආචාර්යවරු.

(01:28:51) Q&A: බුදුරජාණන් වහන්සේට තිසරණයෙහි පිහිටුවීමට කෙනෙකු සිටියාද? - බුදුරජාණන් වහන්සේ තනිවම ධර්මය අවබෝධ කරගත් බැවින් උන්වහන්සේට තිසරණයෙහි පිහිටුවීමට වෙනත් අයෙකු නොසිටි බව පැහැදිලි කිරීම.

(01:33:14) Q&A: පසේබුදු කෙනෙකු වීමට සම්පූර්ණ කළ යුතු කරුණු මොනවාද? - පසේබුදු බව ලැබීමට දස පාරමිතාවන් සහ උප පාරමිතාවන් සම්පූර්ණ කළ යුතු ආකාරය.

(01:39:53) Q&A: බුද්ධ ශාසනයකදී පසේබුදු බව පැතිය හැකිද? - බුද්ධ ශාසනයක් පවතින කාලයකදී පසේබුදු බව ලැබිය නොහැකි බවත්, එය බුදුවරුන් නොමැති කාලයක සිදුවන්නක් බවත් පැහැදිලි කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

වෝහාර දේසනා 19 | සූත්‍ර දේශනා | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ | IIT

වේදනාව පිළිබඳ ධර්මානුකූල විග්‍රහයක්

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් වේදනාව යනු කුමක්ද සහ එය අපගේ ජීවිතයට බලපාන ආකාරය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කරයි. විශේෂයෙන්ම සංයුක්ත නිකායේ ඛජ්ජනීය සූත්‍රය ඇසුරින් වේදනාව පිළිබඳව බුදුරජාණන් වහන්සේ දේශනා කළ කරුණු මෙහිදී සාකච්ඡා කෙරේ.

• වේදනාව යනු විඳීම බවත්, එය පුද්ගලයෙකු හෝ සත්වයෙකු විසින් සිදු කරන්නක් නොව හේතුඵල දහමට අනුව සිදුවන ධර්මතාවයක් බවත් පැහැදිලි කිරීම.
• සෝමනස්ස (සතුට), දෝමනස්ස (දුක) සහ උපේක්ෂා යන වේදනා වර්ග පිළිබඳව විස්තර කිරීම.
• ඉෂ්ට අරමුණු සහ අනිෂ්ට අරමුණු හමුවේ සිතේ ඇතිවන වෙනස්කම් සහ ඒවාට ප්‍රතික්‍රියා දක්වන ආකාරය.
• කුසල සෝමනස්සය සහ ලෝභ මූලික සෝමනස්සය අතර වෙනස හඳුනා ගැනීම.
• අනිෂ්ට අරමුණු හමුවේ ද්වේෂය සහ දෝමනස්සය ඇතිවීම පාලනය කරගන්නා ආකාරය.
• භාවනා මනසිකාරයේදී අසුභය හෝ මරණය වැනි අනිෂ්ට අරමුණු මෙනෙහි කිරීමේදී දෝමනස්සයක් ඇති නොවී නුවණින් විමසීමේ වැදගත්කම.
• ජීවිතයේ ඇතිවන කායික පීඩා සහ මානසික දෝමනස්සයන් හඳුනාගෙන ඒවායින් මිදීමට කටයුතු කළ යුතු ආකාරය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) හැඳින්වීම සහ ගාථා සජ්ඣායනය - දේශනාව ආරම්භ කරමින් නමස්කාරය සහ වේදනාව පිළිබඳ පාලි පාඨයන් සජ්ඣායනා කිරීම.

(00:01:42) වේදනාව යනු කුමක්ද? - ඛජ්ජනීය සූත්‍රය ඇසුරින් වේදනාව යනු විඳීම බවත්, එය පුද්ගලවාදයෙන් තොරව ධර්මතාවයක් ලෙස හඳුනාගත යුතු ආකාරයත් පැහැදිලි කිරීම.

(00:03:53) වේදනා වර්ග සහ ලෝක සම්මතය - සෝමනස්ස, දෝමනස්ස සහ උපේක්ෂා වේදනාවන් පිළිබඳවත්, ලෝකයා ඒවා පුද්ගල මට්ටමින් අල්ලා ගන්නා ආකාරයත් සාකච්ඡා කිරීම.

(00:07:12) සෝමනස්ස වේදනාව සහ ලෝභය - ඉෂ්ට අරමුණු ලැබීමේදී ඇතිවන සතුට සහ ඒ සමඟ ලෝභය මිශ්‍ර වන ආකාරය පිළිබඳ විග්‍රහය.

(00:10:38) අනිෂ්ට අරමුණු සහ සුඛ වේදනාව - සමහර අවස්ථාවලදී අනිෂ්ට හෝ අපිරිසිදු අරමුණු තුළින් පවා ලාභ ප්‍රයෝජන අපේක්ෂාවෙන් සතුටක් ඇතිවිය හැකි ආකාරය උදාහරණ සහිතව පැහැදිලි කිරීම.

(00:12:38) දෝමනස්ස වේදනාව සහ ද්වේෂය - අකමැති අරමුණු හමුවේ සිත නරක් වීම හෙවත් දෝමනස්සය ඇතිවන ආකාරය සහ එය ද්වේෂය සමඟ බැඳී පවතින ආකාරය.

(00:16:12) ද්වේෂයේ විවිධ ස්වරූප - තරහව, බය, පිළිකුල සහ පසුතැවීම වැනි ද්වේෂයේ විවිධ අවස්ථාවන් සහ ඒවා දෝමනස්ස වේදනාව සමඟ සම්බන්ධ වන ආකාරය.

(00:20:06) අනිෂ්ට අරමුණු නුවණින් මෙනෙහි කිරීම - අසුභ භාවනාව වැනි අවස්ථාවලදී අරමුණ අනිෂ්ට වුවත්, දෝමනස්සයක් ඇති නොවී නුවණින් එය තේරුම් ගන්නා ආකාරය.

(00:23:33) විඳීම සහ සැලකීම අතර වෙනස - යමක් අනිෂ්ට ලෙස සැලකීම (තේරුම් ගැනීම) සහ එය අනිෂ්ට ලෙස විඳීම (සිත නරක් කර ගැනීම) අතර ඇති වෙනස පැහැදිලි කිරීම.

(00:41:40) කුසල සෝමනස්සය සහ කුසල තණ්හාව - ධර්මය ඉගෙනීම, භාවනා කිරීම වැනි කුසල කටයුතු වලදී ඇතිවන සතුට සහ එය නිවනට උපකාරී වන ආකාරය.

(00:53:22) කායික පීඩාව සහ මානසික දෝමනස්සය - කායිකව ඇතිවන රිදීම් ඉවසා දරාගත යුතු වුවත්, මානසිකව ඇතිවන දෝමනස්සය ප්‍රහීණ කළ යුතු බව පැහැදිලි කිරීම.

(00:59:08) සාරාංශය සහ ආශිර්වාදය - දේශනාවේ සාරාංශය ඉදිරිපත් කරමින් පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ ආශිර්වාද කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

වේදනාව | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

බෝධිසත්ව චර්යාව සහ බුද්ධ පිරිසෙහි කැපවීම

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් සම්මා සම්බුදුරජාණන් වහන්සේ නමකගේ බෝධිසත්ව අවධියේ සිට බුද්ධත්වය දක්වා වූ දීර්ඝ ගමන් මග සහ ඒ සඳහා උපකාරී වන බුද්ධ පිරිස පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ.

මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු:

• සම්මා සම්බුද්ධ, පසේබුද්ධ සහ ශ්‍රාවක බුද්ධ යන බුද්ධත්වයේ ප්‍රභේද සහ ඒවායේ වෙනස්කම්.
• බුද්ධත්වය සඳහා පාරමී ධර්ම පූරණය කිරීමේදී සිතේ ඇතිවන භවාංග සහ ජවන චිත්ත පරම්පරාවන්ගේ ක්‍රියාකාරිත්වය.
• බෝධිසත්වයන් වහන්සේ නමක් සසර පුරා තම භවාංග සන්තානය උසස් මට්ටමකට පත්කර ගන්නා ආකාරය.
• අවිද්‍යාව සහ වාසනා ක්ලේශයන් ප්‍රහීණ කරමින් සර්වඥතා ඥානය ලබාගැනීමේ ක්‍රියාවලිය.
• බෝධිසත්වයන් වහන්සේට සසර පුරා උපකාර කරන යසෝධරා දේවිය ඇතුළු දහඅට දහසක් වූ බුද්ධ පිරිසගේ අපරිමිත කැපවීම.
• බුද්ධත්වය වැනි උත්තරීතර ඉලක්කයක් සඳහා සිදුකළ යුතු අති දුෂ්කර පරිත්‍යාගයන් පිළිබඳ විස්තර.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය සහ සම්මා සම්බුද්ධත්වයේ ස්වභාවය - සම්මා සම්බුදුරජාණන් වහන්සේ නමකගේ බුද්ධ කෘත්‍යය සහ පාරමී ධර්ම පූරණය කිරීමේ මූලික පසුබිම පිළිබඳ හැඳින්වීම.

(00:06:00) බුද්ධත්වයේ ප්‍රභේද සහ චතුරාර්ය සත්‍යය අවබෝධය - සම්මා සම්බුද්ධ, පසේබුද්ධ සහ ශ්‍රාවක බුද්ධ යන ප්‍රභේදයන්හි වෙනස්කම් සහ චතුරාර්ය සත්‍යය අවබෝධ කරගන්නා ආකාරය පිළිබඳ විග්‍රහය.

(00:09:21) භවාංග සහ ජවන සිත පිළිබඳ මනෝවිද්‍යාත්මක විග්‍රහය - කර්මය මගින් ඇතිවන නාම රූප සන්තානය, භවාංග සිත සහ ජවන සිත බුද්ධත්වය කරා යන ගමනේදී බලපාන ආකාරය පිළිබඳ ගැඹුරු විස්තරයක්.

(00:15:52) සසර ගමනේදී භවාංග සන්තතිය උසස් කරගැනීම - පාරමී ධර්ම පූරණය කිරීම තුළින් භවාංග සන්තතිය ක්‍රමයෙන් දියුණු කරගනිමින් අවසාන ආත්ම භවය දක්වා පැමිණෙන ආකාරය.

(00:21:00) ඥාන මුඛය සහ සර්වඥතා ඥානය - බෝධිසත්වයන් වහන්සේ නමකගේ අවසාන ආත්ම භවයේදී ඇතිවන මහා භවාංග සිත සහ සර්වඥතා ඥානය උපදවා ගැනීමට ඇති සුදුසුකම්.

(00:27:32) අවිද්‍යාව සහ වාසනා ක්ලේශයන් ප්‍රහීණ කිරීම - රහතන් වහන්සේලා සහ සම්මා සම්බුදුවරුන් අතර ඇති වෙනස ලෙස වාසනා ක්ලේශයන් සහ අවිද්‍යාව සහමුලින්ම දුරු කිරීම පිළිබඳ විස්තරය.

(00:50:02) බෝධිසත්ව චර්යාවේ ඇති දුෂ්කර බව - ඇස්, ඉස්, මස්, ලේ සහ දරු මල්ලන් දන් දෙමින් බෝධිසත්වයන් වහන්සේ සහ උන්වහන්සේගේ පිරිස විඳින අපරිමිත දුක් ගැහැට පිළිබඳ විග්‍රහය.

(00:58:00) බුද්ධ පිරිස සහ ඔවුන්ගේ සහයෝගය - බෝධිසත්වයන් වහන්සේ නමකට සසර පුරා උපකාර කරන මව්පියන්, දරුවන් සහ ශ්‍රාවක පිරිසගේ භූමිකාව.

(01:13:00) යසෝධරා දේවිය ඇතුළු බිරිඳවරුන්ගේ කැපවීම - බෝධිසත්වයන් වහන්සේගේ පාරමී ගමනට ශක්තියක් වෙමින් යසෝධරා දේවිය ඇතුළු දහඅට දහසක් බිරිඳවරුන් සිදුකළ අතිමහත් පරිත්‍යාගය.

(01:32:40) පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ සමාප්තිය - දේශනාව සංවිධානය කළ පිරිසට සහ සහභාගී වූ සැමට පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ දේශනාව අවසන් කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

බෝසත් ගුණ | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින් වහන්සේ

ථේරවාද බුදුදහමේ සිද්ධාන්ත › නාම කාණ්ඩය › නාම ධර්ම › 093 ලෝභ චෛතසිකය පිළිබඳ හැඳින්වීම

මෙම දේශනය මගින් අකුසල චෛතසික අතර ප්‍රධාන වන ලෝභ චෛතසිකය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. මෙහිදී ලෝභයේ ස්වභාවය, එහි නිරුක්ති අර්ථ සහ එය ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය පිළිබඳව කරුණු පැහැදිලි කරනු ලබයි.

• ලෝභය යනු අරමුණෙහි ඇලෙන ස්වභාවය බවත්, එය සංසාර පැවැත්මේ මූලික හේතුව (වට්ටමූල) වන ආකාරයත් මෙහිදී සාකච්ඡා කෙරේ.
• ලෝභයේ ලක්ෂණ, රස, පච්චුපට්ඨාන සහ පදට්ඨාන යන සතරාකාර විග්‍රහය මගින් ලෝභය හඳුනාගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කරයි.
• ලෝභයේ ස්වභාවය පැහැදිලි කිරීම සඳහා මක්කටාලේප උපමාව සහ තේලංජන රාග (තෙල් සායම්) උපමාව භාවිතා කර ඇත.
• ලෝභය හටගැනීමට ආශ්වාදය දැකීම හේතු වන ආකාරයත්, එය දුරු කිරීමට ආදීනව දැකීම සහ විදර්ශනා ප්‍රඥාව අවශ්‍ය වන ආකාරයත් මෙහිදී විස්තර කෙරේ.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:30) හැඳින්වීම සහ පෙර පාඩම් සිහිපත් කිරීම - දේශනය ආරම්භ කරමින් පෙර පාඩම් වලදී සාකච්ඡා කළ උද්ධච්ච චෛතසිකය ඇතුළු සෙසු චෛතසික පිළිබඳව කෙටි මතක් කිරීමක් සිදු කරයි.

(00:01:38) ලෝභ චෛතසිකය පිළිබඳ මූලික හැඳින්වීම - ලෝභ මූල සිත් වල යෙදෙන ප්‍රධාන චෛතසිකය වන ලෝභය පිළිබඳව මූලික හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.

(00:02:44) ලෝභ යන වචනයේ අර්ථය සහ නිරුක්තිය - 'ලුබ්භතීති ලෝභෝ' යන නිරුක්තිය ඇසුරින් අරමුණෙහි ඇලෙන ස්වභාවය ලෝභය ලෙස හඳුන්වා දෙයි.

(00:07:28) ලෝභය සංසාර පැවැත්මේ මූලික හේතුව ලෙස - ලෝභය දුක්ඛ සමුදය ලෙසත්, සංසාර පැවැත්මේ මූලික හේතුව (වට්ටමූල) ලෙසත් බුදුදහම තුළ විග්‍රහ වන ආකාරය පැහැදිලි කරයි.

(00:08:35) ලෝභය පිළිබඳ පද විග්‍රහයන් - කතෘ සාධන, කර්ම සාධන සහ කරණ සාධන යන ක්‍රමවේදයන් ඔස්සේ ලෝභය යන පදය විග්‍රහ කරයි.

(00:13:59) ස්වභාව අර්ථය සහ අභිධාන අර්ථය අතර වෙනස - පරමාර්ථ ධර්මයක පවතින ස්වභාව ලක්ෂණ සහ එම ධර්මය හඳුන්වන පදය සැකසෙන ආකාරය (අභිධාන අර්ථය) කුසල යන පදය උදාහරණයට ගෙන පැහැදිලි කරයි.

(00:18:45) ලෝභයේ ලක්ෂණය: අරම්මණ ග්‍රහණය - ලෝභයේ මූලික ලක්ෂණය වන අරමුණ දැඩිව අල්ලා ගැනීම (අරම්මණ ග්‍රහණය) පිළිබඳව විස්තර කරයි.

(00:22:02) මක්කටාලේප උපමාව සහ ලෝභයේ ස්වභාවය - වඳුරන් ඇල්ලීමට යොදාගන්නා මක්කටාලේප උපමාව ඇසුරින් ලෝභය අරමුණෙහි ඇලී ගැලී පවතින ආකාරය පැහැදිලි කරයි.

(00:29:21) තේලංජන රාග උපමාව: අත්හැරීමට ඇති අපහසුව - ඇඳුමක තැවරුණු තෙල් සායමක් ඉවත් කිරීමට ඇති අපහසුව මෙන් ලෝභය නිසා ඇතිවන බැඳීම ඉවත් කිරීමට ඇති අපහසුව පැහැදිලි කරයි.

(00:39:53) ලෝභයේ ආසන්න හේතුව: ආශ්වාදය දැකීම - සංයෝජනීය ධර්මයන්හි ආශ්වාදය දැකීම (අස්සාද දස්සන) ලෝභය හටගැනීමට ආසන්න හේතුව වන ආකාරය විස්තර කරයි.

(00:53:37) ලෝභය දුරු කිරීමට ආදීනව මෙනෙහි කිරීම - ලෝභය දුරු කිරීම සඳහා අරමුණෙහි පවතින අනිත්‍ය, දුක්ඛ, අනාත්ම යන ආදීනවයන් මෙනෙහි කිරීමේ වැදගත්කම පෙන්වා දෙයි.

(01:03:35) Q&A: ලෝභය චිත්ත වීථියක හටගන්නා අවස්ථාව කුමක්ද? - ලෝභය චිත්ත වීථියක ජවන අවස්ථාවේදී හටගන්නා ආකාරය පිළිබඳව පැහැදිලි කිරීමක් සිදු කරයි.

(01:24:27) Q&A: අප විසින් දුරු කළ යුතු ලෝභය කුමක්ද? - අනුසය වශයෙන් පවතින ලෝභය සහ හටගන්නා ලෝභය (උප්පන්න ලෝභය) අතර වෙනසත්, මාර්ග ඥානයෙන් අනුසය ලෝභය දුරු කරන ආකාරයත් පැහැදිලි කරයි.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

093 ලෝභය { හැදින්වීම } | නාම ධර්ම | නාම කාණ්ඩය | ථේරවාද බුදුදහමේ සිද්ධාන්ත | IIT

අධිචිත්ත සික්ඛා › 042 ඉද්ධිවිධ අභිඥා උපදවා ගැනීමේ දුෂ්කරත්වය

මෙම දේශනය මගින් ඉද්ධිවිධ අභිඥා උපදවා ගැනීමේදී ඇතිවන දුෂ්කරතා සහ ඒ සඳහා සිත පුහුණු කළ යුතු ආකාරය විස්තර කෙරේ. විසුද්ධිමග්ගය ඇසුරින් කසිණ පරිකර්මයේ සිට ඉද්ධිවිධ අභිඥාව දක්වා ඇති පියවර හතක් මෙහිදී සාකච්ඡා කෙරේ.

දේශනයේ අන්තර්ගත ප්‍රධාන කරුණු:

• අභිඥා උපදවා ගැනීමේදී පසුකළ යුතු දුෂ්කර පියවර හත පිළිබඳ හැඳින්වීම.
• කසිණ පරිකර්මය, උග්ගහ නිමිත්ත සහ පටිභාග නිමිත්ත උපදවා ගැනීමේ ඇති දුෂ්කරතාවය.
• අර්පණා සමාධිය ලබා ගැනීම සහ චුද්දසාකාර චිත්ත පරිදමනය (සිත වශී කර ගැනීම).
• ඛිප්ප නිසන්තිතාවය හෙවත් ධ්‍යාන වලට වේගයෙන් සමවැදීමේ හැකියාව.
• මහා රෝහණගුත්ත තෙරුන් සහ බුද්ධරක්ඛිත තෙරුන්ගේ කථා පුවත ඇසුරින් ඛිප්ප නිසන්තිතාවය පැහැදිලි කිරීම.
• අභිඥා උපදවා ගන්නා පුද්ගලයන් වර්ග තුන: ආදිකර්මික, පුබ්බ හේතු සම්පන්න සහ මග්ග සිද්ධ.

මෙම කරුණු අවබෝධ කර ගැනීමෙන් භාවනායෝගියෙකුට තම අධ්‍යාත්මික දියුණුව සඳහා අවශ්‍ය වීර්යය සහ උනන්දුව වර්ධනය කර ගැනීමට මග පෙන්වීමක් ලැබේ.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:20) ආරම්භය - අධිචිත්ත සික්ඛා වැඩසටහන් මාලාවේ 45 වන පාඩම පිළිබඳ හැඳින්වීම.

(00:02:42) අභිඥා උපදවා ගැනීමේ දුෂ්කර පියවර හත - විසුද්ධිමග්ගයේ දැක්වෙන පරිදි අභිඥා උපදවා ගැනීමේදී පසුකළ යුතු දුෂ්කර අවස්ථා පිළිබඳ හැඳින්වීම.

(00:02:58) කසිණ පරිකර්මය සහ උග්ගහ නිමිත්ත - ආදිකර්මික යෝගියෙකුට කසිණ මණ්ඩලයක් සාදාගෙන උග්ගහ නිමිත්ත උපදවා ගැනීමේ ඇති දුෂ්කරතාවය.

(00:04:52) පටිභාග නිමිත්ත උපදවා ගැනීම - උග්ගහ නිමිත්තෙන් පටිභාග නිමිත්තට පැමිණීමේ ඇති අපහසුතාවය සහ ඒ සඳහා අවශ්‍ය කැපවීම.

(00:05:33) අර්පණා සමාධිය ලබා ගැනීම - පටිභාග නිමිත්ත දියුණු කර අර්පණා සමාධිය හෙවත් අෂ්ට සමාපත්ති උපදවා ගැනීම.

(00:06:12) චුද්දසාකාර චිත්ත පරිදමනය - ධ්‍යාන ලැබූ පමණින් අභිඥා නොලැබෙන බවත්, ඒ සඳහා සිත ආකාර 14 කින් වශී කරගත යුතු බවත් පැහැදිලි කිරීම.

(00:07:40) ඉද්ධිවිධ අභිඥාව උපදවා ගැනීම - සිත වශී කරගත් පසු ඉද්ධිවිධ අභිඥාව උපදවා ගැනීමේ ඇති දුෂ්කරතාවය.

(00:09:37) ඛිප්ප නිසන්තිතාවය (ධ්‍යාන වලට වේගයෙන් සමවැදීම) - ධ්‍යාන වලට ක්ෂණයකින් සමවැදීමේ හැකියාව හෙවත් ඛිප්ප නිසන්තිතාවය පිළිබඳ විස්තරය.

(00:12:11) මහා රෝහණගුත්ත තෙරුන් සහ බුද්ධරක්ඛිත තෙරුන්ගේ කථා පුවත - මිහින්තලයේදී බුද්ධරක්ඛිත තෙරුන් ඉද්ධි බලයෙන් නාගයෙකු බේරාගත් ආකාරය සහ ඛිප්ප නිසන්තිතාවයේ වැදගත්කම.

(00:18:58) අනුන්ගේ උපද්‍රව සන්සිඳවීමට ඉද්ධි ප්‍රාතිහාර්යය භාවිතා කිරීම - ගිරිභණ්ඩ පූජාවේදී මාරයා ඇති කළ ගිනි අඟුරු වැස්සෙන් ජනතාව බේරා ගැනීමට රහතන් වහන්සේ නමක් ඉද්ධි බලය භාවිතා කළ ආකාරය.

(00:24:18) අභිඥා උපදවා ගන්නා පුද්ගලයන් වර්ග තුන - ආදිකර්මික, පුබ්බ හේතු සම්පන්න සහ මග්ග සිද්ධ යන පුද්ගලයන් අභිඥා උපදවා ගන්නා ආකාරය පිළිබඳ විවරණය.

(00:53:52) Q&A: ලෞකික සහ ලෝකෝත්තර ඉද්ධි අතර වෙනස කුමක්ද? - ලෞකික ඉද්ධි සහ මාර්ග ඵල සමඟ ලැබෙන ඉද්ධි අතර ඇති වෙනස පිළිබඳව කෙරෙන පැහැදිලි කිරීම.

(00:56:15) Q&A: ශුෂ්ක විදර්ශක අනාගාමී උතුමෙකුට ධ්‍යාන වශීතාවය ලැබෙන්නේ කෙසේද? - ධ්‍යාන නොමැතිව අනාගාමී වූ උතුමෙකුට බ්‍රහ්ම ලෝකෝප්පත්තිය සඳහා ධ්‍යාන උපදවා ගත යුතු ආකාරය.

(01:21:32) Q&A: ආලෝක කසිණ සහ තේජෝ කසිණ වැඩීමේදී සැලකිය යුතු කරුණු. - ආලෝක කසිණ සහ තේජෝ කසිණ භාවනාවන්හිදී නිමිත්ත ලබා ගැනීමට උපකාරී වන ප්‍රායෝගික උපදෙස්.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

42. අධිචිත්ත සික්ඛා |⁣ චිත්ත විශුද්ධියට මග | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

තිසරණ සරණ යාම යනු කුමක්ද?

මෙම වීඩියෝවෙන් තිසරණ සරණ යාම යනු කුමක්ද යන්න පිළිබඳව ගැඹුරු පැහැදිලි කිරීමක් සිදු කෙරේ. බොහෝ දෙනා සිතන පරිදි සරණ යාම යනු හුදෙක් ධර්මය පිළිපැදීම පමණක් නොවන බවත්, එය බුද්ධ, ධම්ම, සංඝ යන රත්නත්‍රය තම එකම පිහිට සහ මාර්ගෝපදේශකත්වය ලෙස සිතින් පිළිගැනීම බවත් මෙහිදී අවධාරණය කෙරේ.

• සරණ යාම සහ ධර්මය පිළිපැදීම අතර වෙනස.
• බුදුන්, දහම්, සඟුන් සරණ යාම යනු කුමක්ද?
• පංචශීලය ආරක්ෂා නොකරන අයෙකුට වුවද තිසරණ සරණ පිහිටිය හැකි ආකාරය.
• තිසරණය කෙරෙහි සිතේ ඇතිවන නැඹුරුව සහ එහි වැදගත්කම.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) Q&A: තිසරණ සරණ යාම යනු කුමක්ද? - බුද්ධ, ධම්ම, සංඝ යන රත්නත්‍රය තම එකම පිහිට සහ මාර්ගෝපදේශකත්වය ලෙස සිතින් පිළිගැනීම සරණ යාම ලෙස හඳුන්වන බවත්, එය හුදෙක් ධර්මය පිළිපැදීම පමණක් නොවන බවත් පැහැදිලි කෙරේ. පංචශීලය ආරක්ෂා නොකරන අයෙකුට වුවද තිසරණය කෙරෙහි දැඩි විශ්වාසයක් සහ නැඹුරුවක් ඇත්නම් ඔහුට තිසරණ සරණ පිහිටන ආකාරය මෙහිදී සාකච්ඡා කෙරේ.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

බුදුන් සරණ යනවා කියන්නේ මොකක්ද ? | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

බුදුරජාණන් වහන්සේගේ පරාර්ථ චර්යාව සහ ධර්ම දේශනාවේ වැදගත්කම

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් බුදුරජාණන් වහන්සේගේ පරාර්ථ චර්යාව සහ ධර්ම දේශනාවේ ඇති සුවිශේෂී වැදගත්කම පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු කිහිපයක් පහත දැක්වේ:

• බුද්ධ ශාසනයේ අවසාන ඉලක්කය වන නිවන සහ සුමේධ තාපස අවධියේදී බුදුරජාණන් වහන්සේ ගත් අධිෂ්ඨානය.
• අවබෝධක ඥානය සහ දේශනා ඥානය අතර වෙනස මෙන්ම පසේබුදුරජාණන් වහන්සේලා සහ සම්මා සම්බුදුරජාණන් වහන්සේලා අතර ඇති වෙනස.
• ධර්ම දේශකයා සහ ධර්මය අතර ඇති සම්බන්ධය පැහැදිලි කිරීමට යොදාගන්නා රජුගේ අණ සහ රාජපුරුෂයාගේ උපමාව.
• ශ්‍රාවකයන් විසින් බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාළ ධර්මය ආරක්ෂා කරමින් ඉදිරියට ගෙන යාමේ වගකීම.
• ධර්ම ප්‍රචාරයේදී දේශකයාගේ දක්ෂතාවය සහ හැසිරීම් රටාව (ආදර්ශය) බලපාන ආකාරය.
• පරාර්ථ චර්යාව යනු සත්වයන් සසර දුකින් මුදවා නිවන කරා යොමු කරවීම බව පැහැදිලි කිරීම.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:20) ආරම්භක ගාථා සහ නමස්කාරය - දේශනාව ආරම්භ කරමින් ගාථා සජ්ඣායනය සහ නමස්කාරය සිදු කිරීම.

(00:01:13) ශාසනයේ පරමාර්ථය සහ බෝධිසත්ව අධිෂ්ඨානය - බුද්ධ ශාසනයේ මූලික ඉලක්කය නිවන බවත්, සුමේධ තාපස අවධියේදී බුදුරජාණන් වහන්සේ අනුන් වෙනුවෙන් නිවන පසෙකලා පරාර්ථය තෝරාගත් ආකාරයත් මෙහිදී විස්තර කෙරේ.

(00:02:56) අවබෝධක ඥානය සහ දේශනා ඥානය - ධර්මය අවබෝධ කරගැනීම සහ එය අන් අයට දේශනා කිරීමේ හැකියාව අතර ඇති වෙනසත්, සම්මා සම්බුදුරජාණන් වහන්සේ නමකගේ ඇති සුවිශේෂී දේශනා ඥානයත් සාකච්ඡා කෙරේ.

(00:06:30) රජුගේ අණ සහ රාජපුරුෂයාගේ උපමාව - බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ධර්මය අන් අයට දේශනා කරන ශ්‍රාවකයා, රජුගේ අණ පත්‍රය කියවන රාජපුරුෂයෙකුට සමාන කරමින් ධර්ම දේශනාවේ ස්වභාවය පැහැදිලි කිරීම.

(00:11:42) ධර්ම දේශකයාගේ කාර්යභාරය සහ දක්ෂතාවය - බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාළ ධර්මය වෙනස් නොකර, එය අන් අයට තේරුම් ගත හැකි පරිදි විස්තර කර දීමේදී දේශකයා සතු විය යුතු දක්ෂතාවය පිළිබඳව විස්තර කෙරේ.

(00:19:22) ධර්ම දූත සේවය සහ බුද්ධ අවවාදය - පළමු රහතන් වහන්සේලා හැට නම අමතා බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාළ 'චරථ භික්ඛවේ චාරිකං' යන අවවාදය සහ ධර්ම ප්‍රචාරයේ වැදගත්කම.

(00:21:16) අස්සගුත්ත මහරහතන් වහන්සේ සහ අශෝක රජු - ධර්ම දේශකයාගේ කාර්යභාරය පැහැදිලි කිරීමට අස්සගුත්ත මහරහතන් වහන්සේ සහ අශෝක රජු සම්බන්ධ ඓතිහාසික පුවතක් ගෙනහැර දැක්වීම.

(00:34:18) බුදුරජාණන් වහන්සේගේ උත්තම පරාර්ථ චර්යාව - බුදුරජාණන් වහන්සේ තමන් ලැබූ නිවන අන් අයටද ලබා දීම සඳහා කැප වූ ආකාරය සහ පරාර්ථ චර්යාවේ උත්තරීතර බව පැහැදිලි කිරීම.

(00:36:20) තාවකාලික පිළියම් සහ ස්ථිර සහනය - ලෞකික ප්‍රශ්න සඳහා ලැබෙන තාවකාලික විසඳුම් සහ සසර දුකින් මිදීම සඳහා ලැබෙන ස්ථිර විසඳුම වන නිවන අතර ඇති වෙනස.

(01:32:51) ශාසනයට උපකාර කිරීමේ අනුසස් - මහා සංඝරත්නයට සහ ශාසනික කටයුතු වලට උපකාර කිරීම තුළින් ධර්මය ආරක්ෂා කිරීමට ලැබෙන දායකත්වය සහ එහි ඇති පින පිළිබඳව අවධාරණය කිරීම.

(01:36:06) ධර්මය ආරක්ෂා කිරීම සහ සංගායනා ඉතිහාසය - බුදුරජාණන් වහන්සේගෙන් පසු ධර්මය ආරක්ෂා කර ගැනීමට ශ්‍රාවකයන් විසින් සිදු කළ සංගායනා සහ ධර්මය ග්‍රන්ථාරූඪ කිරීමේ වැදගත්කම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

පරාර්ථය | විශේෂ ධර්ම දේශනාව

පාරමී ධර්ම පුරණය පිළිබඳ ගැඹුරු ධර්ම විග්‍රහයක්

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් සම්මා සම්බුද්ධත්වයට පත්වීම සඳහා අත්‍යවශ්‍ය වන්නා වූ පාරමී ධර්ම පූරණය කිරීමේ ක්‍රියාවලිය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් ඉදිරිපත් කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු පහත පරිදි වේ:

• සම්මා සම්බුද්ධත්වය සහ සියලු ධර්මයන් අවබෝධ කර ගන්නා සර්වඥතා ඥානය යනු කුමක්ද යන්න පැහැදිලි කිරීම.
• සංසාර සාගරයෙන් එතෙර වී නිවන කරා ගමන් කිරීමට උපකාරී වන 'පාරමී' ධර්මයන්ගේ අර්ථය සහ ඒවායේ වැදගත්කම.
• සන්තානය තුළ පවතින කෙලෙස් ධර්මයන් නිසා පාරමිතා පිරීම දුෂ්කර වන ආකාරය සහ එම කෙලෙස් ප්‍රහාණය කිරීමේ ක්‍රියාවලිය.
• දාන පාරමිතාව අනෙකුත් සියලු පාරමිතාවන් සඳහා පදනම වන ආකාරය සහ අත්හැරීමේ ගුණය වර්ධනය කර ගැනීම.
• බෝධිසත්වයන් වහන්සේලා පිරූ පංච මහා පරිත්‍යාගයන් සහ සත්‍ය පාරමිතාව වැනි ගුණධර්මයන්ගේ ඇති සුවිශේෂී බව.
• ආර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගය ඔස්සේ සන්තානය පිරිසිදු කර ගනිමින් නිවන් මග සාක්ෂාත් කර ගන්නා ආකාරය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භක ගාථා සහ නමස්කාරය - දේශනාව ආරම්භ කරමින් ගාථා සජ්ඣායනය කිරීම සහ නමස්කාරය සිදු කිරීම.

(00:01:28) සම්මා සම්බුද්ධත්වය සහ සර්වඥතා ඥානය - සර්වඥතා ඥානය යනු කුමක්ද සහ සම්මා සම්බුද්ධත්වයට පත්වීම යනු සියලු ධර්මයන් අවබෝධ කර ගැනීම බව පැහැදිලි කිරීම.

(00:03:37) චතුරාර්ය සත්‍යය අවබෝධ කර ගැනීම - බෝධි මූලයේදී චතුරාර්ය සත්‍යය කෘත්‍ය වශයෙන් අවබෝධ කර ගැනීම පිළිබඳ විස්තරය.

(00:05:58) අසම්මෝහ ධම්ම සත්තෝ - ලෝකයා කෙරෙහි හිතසුව පිණිස පහළ වන්නා වූ අසම්මෝහ ධර්ම සත්වයාණන් වන තථාගතයන් වහන්සේ පිළිබඳව කෙරෙන විස්තරය.

(00:07:06) පාරමී ධර්ම පූරණය කිරීමේ ක්‍රියාවලිය - සම්මා සම්බුද්ධත්වයට පත්වීම සඳහා සන්තානය සකස් කර ගන්නා ආකාරය සහ පාරමිතා පිරීමේ වැදගත්කම.

(00:10:09) 'පාර' සහ 'පාරමී' යන වචනවල අර්ථය - සංසාර සාගරයෙන් එතෙර වීම සහ නිවනට පත්වීම සඳහා උපකාරී වන ධර්මයන් පාරමිතා ලෙස හැඳින්වීම පිළිබඳ විග්‍රහය.

(00:15:09) පාරමිතා පිරීමේ මූලික ඉලක්කය: නිවන - නැවත ඉපදීම නැවැත්වීම හෙවත් අනුත්පාද නිරෝධය සඳහා පාරමිතා උපකාරී වන ආකාරය.

(00:28:58) පාරමී පිරීම දුෂ්කර වීමට හේතුව - සන්තානය තුළ පවතින කෙලෙස් ධර්මයන් නිසා පාරමිතා පිරීම දුෂ්කර වන ආකාරය සහ එය නිවනේ දෝෂයක් නොවන බව පැහැදිලි කිරීම.

(00:41:12) කෙලෙස් කපා දැමීමේ මාර්ග ඥානය - මාර්ග ඥානය මගින් සතර වාරයකදී කෙලෙස් සහමුලින්ම ප්‍රහාණය කරන ආකාරය පිළිබඳ විස්තරය.

(00:43:18) ආර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගය සහ කෙලෙස් ප්‍රහාණය - සම්මා වාචා, සම්මා කම්මන්ත ආදී මාර්ග අංග මගින් සන්තානය පිරිසිදු කර ගන්නා ආකාරය පිළිබඳ විග්‍රහය.

(00:46:32) දාන පාරමිතාවේ වැදගත්කම - තමන් සතු දේ අත්හැරීම සහ අන් අයගේ සැපය වෙනුවෙන් කැපවීම තුළින් මමත්වය දුරු කිරීම පිළිබඳව.

(00:54:13) බුද්ධත්වය ලැබීමේ දුෂ්කරතාවය - දීර්ඝ කාලයක් තිස්සේ පාරමිතා පුරමින් කෙලෙස් සහ වාසනා ගුණයන් ප්‍රහාණය කිරීමේ ඇති දුෂ්කර බව පිළිබඳව.

(01:02:47) පාරමිතා මගින් අකුසලයන් මැඩපැවැත්වීම - බාහිර වස්තූන් කෙරෙහි ඇති ආශාව අත්හැරීම තුළින් අනෙකුත් පාරමිතාවන් දියුණු කර ගැනීමට පදනම වැටෙන ආකාරය.

(01:04:21) පංච මහා පරිත්‍යාගයන් - බෝධිසත්වයන් වහන්සේලා ඇස්, ඉස්, මස්, ලේ සහ අඹුදරුවන් දන් දෙමින් පාරමිතා පිරූ ආකාරය පිළිබඳ විස්තරය.

(01:07:12) දානය අනෙකුත් පාරමිතාවන්ගේ භූමිය ලෙස - දානය මගින් අත්හැරීම පුරුදු කිරීම අනෙකුත් සියලු ගුණධර්ම වර්ධනයට උපකාරී වන ආකාරය පැහැදිලි කිරීම.

(01:12:00) සත්‍ය පාරමිතාව සහ අවංකභාවය - තමන්ගේ වැරදි වැරදි ලෙසත්, ගුණ ගුණ ලෙසත් පිළිගැනීමේ ඇති වැදගත්කම සහ සත්‍යයට ගරු කිරීම පිළිබඳ විස්තරය.

(01:29:19) අවසාන අනුශාසනාව සහ පින් අනුමෝදන් කිරීම - දේශනාව සමාප්ත කරමින් පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ ආශිර්වාද කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

පාරමි පිරීම | විශේෂ ධර්ම දේශනාව

කෙලෙස්වල ස්වභාවය සහ සන්තානය කිලිටි වන ආකාරය

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් කෙලෙස්වල ස්වභාවය සහ ඒවායින් සන්තානය කිලිටි වන ආකාරය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් ඉදිරිපත් කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු පහත පරිදි වේ:

• කෙලෙස් යනු සත්වයා සසර බැඳ තබන සංයෝජන ධර්මයන් බව පැහැදිලි කිරීම.
• ලෝභ, දෝෂ, මෝහ, මාන, දිට්ඨි, විචිකිච්ඡා, ථීන, උද්ධච්ච, අහිරික සහ අනොත්තප්ප යන දස වැදෑරුම් කෙලෙස් පිළිබඳව හැඳින්වීම.
• කෙලෙස් මගින් සිත දවන තවන ආකාරය සහ සිතේ පවතින සන්සිඳුණු බව නැති කරන ආකාරය.
• පුද්ගලයෙකුගේ පාරිශුද්ධත්වය සහ වටිනාකම කෙලෙස් නිසා හීන වන ආකාරය උපමා ඇසුරින් විස්තර කිරීම.
• කෙලෙස් කුඹුරක ඇති වල් පැලෑටිවලට උපමා කරමින්, පින්කම්වලින් උපරිම ආනිසංස ලැබීමට කෙලෙස් දුරු කිරීමේ වැදගත්කම පෙන්වා දීම.
• කෙලෙස් ප්‍රහාණය කිරීම සඳහා අධිශීල, අධිචිත්ත සහ අධිප්‍රඥා යන ත්‍රිවිධ ශික්ෂාවන්හි හික්මීමේ අවශ්‍යතාවය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය - වැඩසටහනේ ආරම්භය සහ හැඳින්වීම.

(00:00:20) නමස්කාරය සහ ගාථා සජ්ඣායනය - දේශනාව ආරම්භ කරමින් නමස්කාරය සහ අදාළ ධර්ම පාඨ සජ්ඣායනය කිරීම.

(00:01:11) කෙලෙස් පිළිබඳ හැඳින්වීම - කෙලෙස් යනු මොනවාද යන්න පිළිබඳ මූලික හැඳින්වීමක් සිදු කිරීම.

(00:02:12) කෙලෙස් මගින් සත්වයා සසර බැඳ තබන ආකාරය - සංයෝජන ධර්මයන් ලෙස කෙලෙස් සත්වයා සසර දුකට බැඳ තබන ආකාරය පැහැදිලි කිරීම.

(00:03:37) කෙලෙස් වර්ග 10 සහ ඒවායේ ස්වභාවය - ලෝභ, දෝෂ, මෝහ ආදී දස වැදෑරුම් කෙලෙස් ධර්මයන් ලැයිස්තුගත කර ඒවායේ ස්වභාවය විස්තර කිරීම.

(00:05:53) ධර්ම දේශනාවේ අරමුණ සහ ආරාධනාව - මෙම දේශනාව සිදු කිරීමට හේතු වූ කරුණු සහ දේශනාවේ අරමුණ පැහැදිලි කිරීම.

(00:07:52) 'කිලිස්සතී' යන්නෙහි අර්ථය - කෙලෙස් මගින් සන්තානය කිලිටි කිරීම හෙවත් 'කිලිස්සතී' යන පාලි වචනයේ අර්ථය විග්‍රහ කිරීම.

(00:08:13) පාරිශුද්ධත්වය සහ කිලිටි බව අතර වෙනස - සිතේ පවතින පිරිසිදු බව සහ කෙලෙස් නිසා ඇතිවන අපිරිසිදු බව අතර වෙනස පැහැදිලි කිරීම.

(00:10:15) සන්තානය කිලිටි වීමේ ලක්ෂණ - කෙලෙස් සහිත සිතක පවතින ලක්ෂණ සහ ඒවා හඳුනාගන්නා ආකාරය.

(00:17:53) කෙලෙස්වල දවන තවන ස්වභාවය - කෙලෙස් මගින් සිත සහ කය පීඩාවට පත් කරමින් දවන තවන ආකාරය විස්තර කිරීම.

(00:21:05) ලෝභ, දෝෂ, මෝහ ආදී කෙලෙස්වලින් සිත පෙළන ආකාරය - ප්‍රධාන කෙලෙස් ධර්මයන් සිත තුළ ක්‍රියාත්මක වෙමින් සිතේ සාමය නැති කරන ආකාරය.

(00:30:42) විචිකිච්ඡාව සහ ථීනමිද්ධය නිසා ඇතිවන පීඩාව - සැකය සහ අලස බව සිතේ දියුණුවට බාධා පමුණුවන ආකාරය පැහැදිලි කිරීම.

(00:34:29) අහිරික අනොත්තප්ප නිසා ඇතිවන පීඩාව - පවට ඇති ලැජ්ජාව සහ බය නැති වීම නිසා පුද්ගලයා පිරිහීමට පත්වන ආකාරය.

(00:38:44) කෙලෙස්වල වර්තමාන සහ අනාගත විපාක - කෙලෙස් නිසා මෙලොවදී මෙන්ම පරලොවදී ද අත්විඳීමට සිදුවන අහිතකර ප්‍රතිඵල.

(00:39:55) කෙලෙස් මගින් පුද්ගල වටිනාකම අඩු කරන ආකාරය - කෙලෙස් සහිත පුද්ගලයෙකුගේ ගුණධර්ම පිරිහීම නිසා ඔහුගේ වටිනාකම අඩු වන ආකාරය උපමා ඇසුරින් පෙන්වා දීම.

(00:41:31) කෙලෙස් කුඹුරක ඇති වල් පැලෑටිවලට උපමා කිරීම - කුඹුරක වල් පැලෑටි නිසා අස්වැන්න පිරිහෙන්නාක් මෙන් කෙලෙස් නිසා පින්කම්වල ආනිසංස අඩු වන ආකාරය.

(00:54:45) අධිශීල, අධිචිත්ත, අධිප්‍රඥා යන ත්‍රිවිධ ශික්ෂාව - කෙලෙස් දුරු කිරීම සඳහා අනුගමනය කළ යුතු ත්‍රිවිධ ශික්ෂා මාර්ගය පිළිබඳ හැඳින්වීම.

(01:05:27) පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ ආශිර්වාදය - දේශනාව අවසානයේ පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ ආශිර්වාද කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

කෙලෙස් ධර්ම | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

අධිචිත්ත සික්ඛා › 041 චුද්දසාකාර චිත්ත පරිදමනය

මෙම දේශනය මගින් විසුද්ධිමග්ගයෙහි සඳහන් වන චුද්දසාකාර චිත්ත පරිදමනය හෙවත් සිත දමනය කිරීමේ ක්‍රම 14 පිළිබඳව ගැඹුරින් විස්තර කෙරේ. අභිඥා උපදවා ගැනීම සඳහා සිත වසඟයට ගැනීම මෙහි මූලික අරමුණයි.

මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු:

• කසිණ සහ ධ්‍යාන අනුලෝම, පටිලෝම සහ අනුලෝම-පටිලෝම වශයෙන් පුහුණු කිරීම.
• ධ්‍යාන පැනීම (ජානුක්කන්තික) සහ කසිණ පැනීම (කසිණුක්කන්තික) මගින් සිතේ වේගය සහ පාලනය දියුණු කිරීම.
• අංග සංකන්තික, ආරම්මණ සංකන්තික සහ අංගාරම්මණ සංකන්තික යන ක්‍රමවේදයන්හි වෙනස්කම්.
• අංග වවත්ථාන සහ ආරම්මණ වවත්ථාන මගින් ධ්‍යාන අංග සහ අරමුණු තීරණය කිරීම.
• සමාන ස්වභාවයක් ගන්නා පරිදමන ක්‍රම අතර වෙනස හඳුනාගැනීමට 'ආභෝගය' (සලකා බැලීම) බලපාන ආකාරය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) හැඳින්වීම - නමස්කාරය සහ දේශනාවේ ආරම්භය.

(00:00:45) චුද්දසාකාර චිත්ත පරිදමනය පිළිබඳ හැඳින්වීම - අභිඥා උපදවා ගැනීම සඳහා සිත දමනය කිරීමේ ක්‍රම 14 පිළිබඳ මූලික හැඳින්වීම.

(00:07:50) කසිණ අනුලෝම, පටිලෝම සහ අනුලෝම-පටිලෝම - කසිණ අටක් ඇසුරින් අනුලෝම සහ පටිලෝම වශයෙන් ධ්‍යාන වලට සමවැදීම විස්තර කිරීම.

(00:10:41) ධ්‍යාන අනුලෝම, පටිලෝම සහ අනුලෝම-පටිලෝම - ප්‍රථම ධ්‍යානයේ සිට නේවසඤ්ඤානාසඤ්ඤායතනය දක්වා ධ්‍යාන අනුපිළිවෙලින් පුහුණු කිරීම.

(00:13:15) ජානුක්කන්තික (ධ්‍යාන පැනීම) - එකම කසිණයක ධ්‍යාන අංග මගහරිමින් ධ්‍යාන අතර පැනීම සිදුකරන ආකාරය.

(00:14:34) කසිණුක්කන්තික (කසිණ පැනීම) - එකම ධ්‍යානයක සිටිමින් කසිණ මගහරිමින් කසිණ අතර පැනීම සිදුකරන ආකාරය.

(00:16:05) ජාන කසිණුක්කන්තික - ධ්‍යාන සහ කසිණ යන දෙකම මගහරිමින් පැනීම සිදුකරන වඩාත් අපහසු ක්‍රමය.

(00:18:18) අංග සංකන්තික - ධ්‍යාන අංග මාරු කරමින් ධ්‍යාන වලට සමවැදීම පිළිබඳ විස්තරය.

(00:21:02) ආරම්මණ සංකන්තික - ධ්‍යාන අරමුණු හෙවත් කසිණ මාරු කරමින් ධ්‍යාන වලට සමවැදීම.

(00:24:51) අංගාරම්මණ සංකන්තික - ධ්‍යාන අංග සහ අරමුණු යන දෙකම මාරු කරමින් සමවැදීම.

(00:31:19) අංග වවත්ථාන - සමවැදී සිටින ධ්‍යානයේ අංග පමණක් තීරණය කිරීම හෙවත් වවත්ථානය කිරීම.

(00:32:00) ආරම්මණ වවත්ථාන - සමවැදී සිටින ධ්‍යානයේ අරමුණ පමණක් තීරණය කිරීම.

(00:33:35) ආභෝගය සහ පරිදමන ක්‍රම අතර වෙනස - සමාන ස්වභාවයක් ගන්නා පරිදමන ක්‍රම අතර වෙනස යෝගියාගේ ආභෝගය හෙවත් සලකා බැලීම මත තීරණය වන ආකාරය.

(00:44:39) Q&A: අරූපාවචර ධ්‍යාන වලට කසිණයේ බලපෑමක් තිබේද? - අරූප ධ්‍යාන වලට සමවැදීමේදී මුල් කසිණයේ බලපෑම පවතින ආකාරය පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(00:47:25) Q&A: අරූප ධ්‍යාන වලදී රූපස්කන්ධය නැතිවී යයිද? - අරූප ධ්‍යාන වලදී රූපස්කන්ධය පවතින නමුත් එය අරමුණු නොවන ආකාරය පිළිබඳ විස්තරය.

(00:56:23) Q&A: පා-අවුක් ක්‍රමයට අමතරව වෙනත් මධ්‍යස්ථාන තිබේද? - මෙම භාවනා ක්‍රමවේදය උගන්වන වෙනත් මධ්‍යස්ථාන පිළිබඳ විමසීමකට පිළිතුරු.

(01:05:09) පුන්‍යානුමෝදනාව - ධර්ම දේශනාවේ කුසල් අනුමෝදන් කිරීම සහ අවසානය.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

41. අධිචිත්ත සික්ඛා |⁣ චිත්ත විශුද්ධියට මග | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

දස පාරමිතා › සීල පාරමිතාව සහ චම්පෙය්‍ය ජාතක කතාව

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් සීල පාරමිතාව පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. එහිදී බෝධිසත්වයන් වහන්සේ නාග රාජයෙකු ලෙස උපත ලබා සීල පාරමිතාව සම්පූර්ණ කළ ආකාරය චම්පෙය්‍ය ජාතක කතාව ඇසුරින් විස්තර කෙරේ.

• සීල පාරමිතාව යනු කුමක්ද සහ එහි වැදගත්කම.
• චම්පෙය්‍ය නාග රාජයා මිනිස් ලොවට පැමිණ සිල් රැකීමට ගත් තීරණය.
• අහිකුණ්ඨකයෙකු විසින් නාග රාජයාව අල්ලාගෙන විවිධ වධ හිංසා පමුණුවමින් නැටවූ ආකාරය.
• තමන්ට මරා දැමීමට තරම් ශක්තියක් තිබියදීත්, සීලය ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා නාග රාජයා ඉවසීමෙන් කටයුතු කළ ආකාරය.
• සීලය ආරක්ෂා කිරීමේදී ඇතිවන බාධක සහ ඒවා ජය ගන්නා ආකාරය.
• සීලය ප්‍රගුණ කිරීමෙන් ලැබෙන ආනිසංස සහ උසස් අධිගමයන් කරා යන මාවත.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භක ගාථා සහ නමස්කාරය - දේශනාව ආරම්භ කරමින් ගාථා සජ්ඣායනා කිරීම සහ බුදුරජාණන් වහන්සේට නමස්කාර කිරීම.

(00:01:24) සීල පාරමිතාව පිළිබඳ හැඳින්වීම - නිවන් දැකීම සඳහා සීල පාරමිතාව සම්පූර්ණ කිරීමේ වැදගත්කම සහ සීලය යනු කුමක්ද යන්න පිළිබඳ මූලික පැහැදිලි කිරීම.

(00:05:03) චම්පෙය්‍ය ජාතක කතාවේ ආරම්භය - බෝධිසත්වයන් වහන්සේ චම්පෙය්‍ය නාග රාජයා ලෙස උපත ලැබූ ආකාරය සහ නාග ලෝකයේ ස්වභාවය පිළිබඳ විස්තරය.

(00:08:28) මිනිස් ලොව සිල් රැකීමට තීරණය කිරීම - නාග ලෝකයේ සැප සම්පත් අතහැර සීලය ප්‍රගුණ කිරීම සඳහා මිනිස් ලොවට පැමිණීමට නාග රාජයා ගත් තීරණය.

(00:11:07) හුඹසක් මත සිල් සමාදන් වීම - නාග රාජයා මිනිස් ලොවට පැමිණ හුඹසක් මත අටසිල් සමාදන් වී සිටි ආකාරය.

(00:13:30) අහිකුණ්ඨකයා විසින් නාග රාජයා අල්ලා ගැනීම - බ්‍රාහ්මණයෙකු විසින් මන්ත්‍ර බලයෙන් නාග රාජයාව අල්ලාගෙන ඔහුට වධ හිංසා පමුණුවන ආකාරය.

(00:16:10) සීලය වෙනුවෙන් ඉවසීම ප්‍රගුණ කිරීම - තමන්ට විනාශ කිරීමට ශක්තිය තිබියදීත්, සීලය බිඳෙන නිසා නාග රාජයා සියලු පීඩාවන් ඉවසා සිටි ආකාරය.

(00:22:13) බරණැස් නුවර රඟදැක්වීම සහ නිදහස් වීම - නාග රාජයා බරණැස් නුවරදී රඟදැක්වීම් සිදු කිරීම සහ උග්ගසේන රජු ඉදිරියේ නිදහස ලැබීම.

(00:32:39) උග්ගසේන රජුට ධර්ම අවවාද ලබා දීම - නාග රාජයා විසින් උග්ගසේන රජුට දස රාජ ධර්මයෙන් රට පාලනය කරන ආකාරය පිළිබඳ අවවාද කිරීම.

(00:33:35) ජාතක කතාවේ චරිත හඳුනා ගැනීම - ජාතක කතාවේ සිටි චරිත වර්තමානයේ කවුරුන්ද යන්න බුදුරජාණන් වහන්සේ විසින් දේශනා කිරීම.

(00:35:36) සීලය ගැඹුරින් ප්‍රගුණ කිරීමේ වැදගත්කම - සිත පිරිසිදු කර ගනිමින් සීලය ආරක්ෂා කිරීමේ වැදගත්කම සහ එය නිවනට උපකාරී වන ආකාරය.

(01:06:29) පුණ්‍යානුමෝදනාව - දේශනාව අවසානයේ දායකයින්ට සහ මියගිය ඥාතීන්ට පින් අනුමෝදන් කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

චම්පෙය්‍ය නාගරාජ ජාතකය | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින් වහන්සේ

අධිචිත්ත සික්ඛා › 040 අභිඥා උපදවා ගැනීම සහ චිත්ත පරිදමනය

මෙම දේශනය මගින් සමාධි භාවනාවේ ආනිසංසයක් ලෙස අභිඥා උපදවා ගැනීම සහ ඒ සඳහා අවශ්‍ය වන චිත්ත පරිදමනය පිළිබඳව ගැඹුරින් සාකච්ඡා කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් කරුණු කිහිපයක් අවධාරණය කෙරේ:

• අභිඥා උපදවා ගැනීම සඳහා චතුර්ථ ධ්‍යානය පදනම් කරගන්නා ආකාරය සහ අෂ්ට සමාපත්තිවල ඇති වැදගත්කම.
• ලෞකික අභිඥා පහ වන ඉද්ධිවිධ, දිබ්බසෝත, චේතෝපරිය, පුබ්බේනිවාසානුස්සති සහ දිබ්බචක්ඛු ඥාන පිළිබඳ හැඳින්වීම.
• අභිඥා ලැබීම සඳහා සිත පුහුණු කළ යුතු ආකාර 14ක් වන චුද්දසාකාර චිත්ත පරිදමනය පිළිබඳ විස්තරය.
• කසිණ අනුලෝම, කසිණ පටිලෝම, ධ්‍යාන අනුලෝම, ධ්‍යාන පටිලෝම ආදී වශයෙන් සිත දමනය කරන විවිධ ක්‍රමවේදයන්.
• සමාධිය ස්ථාවර කරගැනීම මගින් විදර්ශනා භාවනාවට ලැබෙන මහෝපකාරී ශක්තිය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:20) නමස්කාරය සහ හැඳින්වීම - දේශනය ආරම්භ කරමින් නමස්කාරය සිදු කිරීම සහ පෙර පාඩම්වල සාකච්ඡා කළ අසඤ්ඤසත්ත භවය පිළිබඳ කෙටි මතක් කිරීමක් සිදු කිරීම.

(00:01:46) අභිඥා උපදවා ගැනීමේ පදනම - රූපාවචර සහ අරූපාවචර ධ්‍යාන උපදවා ගැනීම, ඒවායේ වශීභාවය ඇති කරගැනීම සහ අභිඥා ලැබීම සඳහා අවශ්‍ය වන මූලික පසුබිම පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(00:05:25) සමථ භාවනාවේ විවිධ අරමුණු - දස අසුභ, දස අනුස්සති, සතර බ්‍රහ්ම විහරණ සහ ධාතු මනසිකාරය වැනි විවිධ සමථ භාවනා ක්‍රම පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමක්.

(00:07:22) අභිඥා ලැබීමේ ක්‍රියාවලිය (Whiteboard ඇසුරින්) - කසිණ භාවනාවෙන් ආරම්භ වී අරූපාවචර ධ්‍යාන දක්වා ගොස්, ධ්‍යාන 64ක් වශීභාවයට පත් කරගනිමින් අභිඥා උපදවා ගන්නා ආකාරය සටහනක් ඇසුරින් විස්තර කිරීම.

(00:14:21) ලෞකික අභිඥා පහ - ඉද්ධිවිධ, දිබ්බසෝත, චේතෝපරිය, පුබ්බේනිවාසානුස්සති සහ දිබ්බචක්ඛු යන ලෞකික අභිඥා පහ පිළිබඳව සහ ඒවායේ ස්වභාවය පිළිබඳව විස්තර කිරීම.

(00:17:18) චුද්දසාකාර චිත්ත පරිදමනය - අභිඥා ලැබීම සඳහා සිත දමනය කළ යුතු ආකාර 14 පිළිබඳව හැඳින්වීම සහ සමාධිය ස්ථාවර කරගැනීමේ වැදගත්කම.

(00:21:48) ඉද්ධිවිධ ඥානයේ ප්‍රභේද - අධිෂ්ඨාන ඉද්ධි, මනෝමය ඉද්ධි සහ විකුබ්බන ඉද්ධි යන ඉද්ධිවිධ ඥානයේ විවිධ කොටස් පිළිබඳව පැහැදිලි කිරීම.

(00:31:02) ඉර්ධි ප්‍රාතිහාර්ය පෑම පිළිබඳ විනය නීති - භික්ෂූන් වහන්සේලා විසින් විකුබ්බන ඉර්ධි පෑම ප්‍රතික්ෂේප කර ඇති ආකාරය සහ එහි ඇති ප්‍රායෝගික හේතු පිළිබඳව පැහැදිලි කිරීම.

(00:38:51) සිත පුහුණු කරන ක්‍රම (ධ්‍යාන සහ කසිණ මාරු කිරීම) - කසිණ අනුලෝම, කසිණ පටිලෝම, ධ්‍යාන අනුලෝම, ධ්‍යාන පටිලෝම ආදී වශයෙන් සිත ඉතා වේගයෙන් විවිධ අරමුණු අතර හසුරුවන ආකාරය සවිස්තරාත්මකව පැහැදිලි කිරීම.

(00:49:14) ධ්‍යාන උක්කන්තික සහ කසිණුක්කන්තික - ධ්‍යානයෙන් ධ්‍යානයට පැනීම (ධ්‍යාන උක්කන්තික) සහ කසිණයෙන් කසිණයට පැනීම (කසිණුක්කන්තික) මගින් සිතේ වශීභාවය දියුණු කරන ආකාරය.

(01:06:48) අභිඥා සහ විදර්ශනාව අතර සම්බන්ධය - අභිඥා ලැබූ සිතක් විදර්ශනාව සඳහා යොමු කිරීමේදී ඇති වන පහසුව සහ එහි ඇති ප්‍රභාස්වර බව පිළිබඳව සාකච්ඡා කිරීම.

(01:11:08) Q&A: ඉර්ධි පෑම සහ ශ්‍රද්ධාව - පිණ්ඩෝල භාරද්වාජ රහතන් වහන්සේගේ පුවත ඇසුරින් ඉර්ධි පෑම පිළිබඳව ඇති ශික්ෂා පද සහ බුදුරජාණන් වහන්සේ ඇතැම් අවස්ථාවල ඉර්ධි පෑමට අනුබල දුන් ආකාරය පිළිබඳ සාකච්ඡාව.

(01:14:35) Q&A: අසඤ්ඤසත්ත භවයෙන් චුත වීම - අසඤ්ඤසත්ත භවයේ උපදින සත්වයෙකුට කල්ප 500කට පසු ඉන් චුත වීමට ඇති හැකියාව සහ එහි ස්වභාවය පිළිබඳව විමසූ ප්‍රශ්නයකට පිළිතුරු දීම.

(01:19:47) Q&A: ආනාපානසති සමාධිය සහ ආලෝක කසිණය - ආනාපානසති භාවනාවේදී ඇති වන ආලෝකය, ආලෝක කසිණයක් ලෙස දියුණු කළ හැකිද යන්න පිළිබඳව පැහැදිලි කිරීම.

(01:26:52) Q&A: බුද්ධි මට්ටම (IQ) සහ භවංග සිත - පුද්ගලයෙකුගේ සහජ බුද්ධි මට්ටම සහ භවංග සිතේ ඇති ඥාන බීජය අතර ඇති සම්බන්ධය පිළිබඳව දීර්ඝ විග්‍රහයක්.

(01:57:40) පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ අවසානය - දේශනයේ දායකත්වය දැරූ පිරිසට පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ සෙත් පැතීම සිදු කරමින් දේශනය අවසන් කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

40. අධිචිත්ත සික්ඛා |⁣ චිත්ත විශුද්ධියට මග | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

අභිධර්මයේ මූලික සිද්ධාන්ත › 020 සහේතුක කාමාවචර විපාක සහ ක්‍රියා සිත්

මෙම දේශනය මගින් අභිධර්මයේ එන කාමාවචර සහේතුක විපාක සිත් සහ ක්‍රියා සිත් පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු පහත පරිදි වේ:

• විපාක සිත යනු කුමක්ද සහ කර්ම ශක්තිය සන්තානය තුළ නිදන්ගත වන ආකාරය.
• අවිද්‍යාව සහ තණ්හාව හේතුවෙන් කර්ම ශක්තිය ජනනය වන ආකාරය සහ එය විපාක සිත් ලෙස මෝරා වැඩෙන ආකාරය.
• ප්‍රතිසන්ධි විපාක සහ ප්‍රවෘත්ති විපාක අතර වෙනස සහ ඒවායේ ක්‍රියාකාරීත්වය.
• සත්වයා යනු කර්මයේ විපාකයක් ලෙස තේරවාදී දහම තුළ නිර්වචනය වන ආකාරය.
• සහේතුක කාමාවචර විපාක සිත් 8 සහ ක්‍රියා සිත් 8 පිළිබඳව සවිස්තරාත්මක හැඳින්වීම.
• රහතන් වහන්සේලාගේ සන්තානය තුළ ක්‍රියා සිත් ඇතිවන ආකාරය සහ ඒවායේ ස්වභාවය.
• අන්තරාභවය පිළිබඳව තේරවාදී බුදුදහමේ ස්ථාවරය සහ ඒ පිළිබඳව පවතින තර්ක.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය සහ පෙර පාඩම් සිහිපත් කිරීම - අභිධර්ම පාඩම් මාලාවේ මෙතෙක් සාකච්ඡා කළ පරමාර්ථ ධර්ම සහ සිත් පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.

(00:01:46) විපාක සිත යනු කුමක්ද? - කර්මයක ප්‍රතිඵලයක් ලෙස විපාක සිත ඇතිවන ආකාරය සහ කර්ම ශක්තිය සන්තානය තුළ පවතින ආකාරය පිළිබඳව විස්තර කරයි.

(00:03:55) කර්ම ශක්තිය සහ විපාක සිත ඇතිවන ආකාරය - අවිද්‍යාව සහ තණ්හාව නිසා කර්ම ශක්තිය ඇතිවන ආකාරයත්, එය සුදුසු අවස්ථාවලදී විපාක සිත් ලෙස මතු වන ආකාරයත් රූප සටහන් ඇසුරින් පැහැදිලි කරයි.

(00:08:30) කාමාවචර විපාක සිත් වර්ගීකරණය - අහේතුක සහ සහේතුක වශයෙන් කාමාවචර විපාක සිත් බෙදෙන ආකාරය පිළිබඳව මූලික හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.

(00:10:45) ප්‍රතිසන්ධි විපාක සහ ප්‍රවෘත්ති විපාක - භවයක ආරම්භයේදී ඇතිවන ප්‍රතිසන්ධි විපාක සහ ජීවත් වන කාලය තුළ ඇතිවන ප්‍රවෘත්ති විපාක අතර වෙනස පැහැදිලි කරයි.

(00:12:31) සත්වයා නිර්වචනය කිරීමේදී කර්මයේ වැදගත්කම - නාම රූප සහ කර්මය යන අංගයන්ගෙන් සත්වයා නිර්වචනය වන ආකාරයත්, භවයෙන් භවයට කර්ම ශක්තිය ගමන් කරන ආකාරයත් සාකච්ඡා කරයි.

(00:42:56) සහේතුක කාමාවචර විපාක සිත් 8 - වේදනා, ඥාන සහ සංස්කාර භේදයන්ට අනුව සහේතුක කාමාවචර විපාක සිත් අට පිළිබඳව සවිස්තරාත්මකව විස්තර කරයි.

(00:52:18) සහේතුක කාමාවචර ක්‍රියා සිත් 8 - රහතන් වහන්සේලාගේ සන්තානය තුළ ඇතිවන, මතු විපාක ලබා නොදෙන ක්‍රියා සිත් පිළිබඳවත් ඒවායේ ස්වභාවය පිළිබඳවත් පැහැදිලි කරයි.

(01:04:23) කාමාවචර සිත් 54 පිළිබඳ සාරාංශය - අකුසල් සිත් 12, අහේතුක සිත් 18 සහ කාම සෝභන සිත් 24 ඇතුළත් කාමාවචර සිත් 54 පිළිබඳව සම්පූර්ණ සාරාංශයක් ඉදිරිපත් කරයි.

(01:14:11) Q&A: අන්තරාභවය පිළිබඳ තේරවාදී මතය කුමක්ද? - මරණයෙන් පසු නැවත උපතක් ලැබීමට පෙර පවතිනවා යැයි කියන අන්තරාභවය පිළිබඳව තේරවාදී බුදුදහමේ ස්ථාවරය සහ ඒ පිළිබඳව පවතින තර්ක විස්තර කරයි.

(01:30:01) පුණ්‍යානුමෝදනාව - ධර්ම දේශනය සඳහා දායකත්වය දැක්වූ පිරිසට පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ දේශනය අවසන් කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

අභිධර්මයේ මූලික සිද්ධාන්ත | 20 වැනි දේශනාව | පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින් වහන්සේ

අධිචිත්ත සික්ඛා › 048 ඉර්ධිවිධ අභිඥා: ආකාශයේ ගමන් කිරීම සහ චන්ද්‍ර සූර්ය පරාමර්ශනය

අධිචිත්ත සික්ඛා වැඩසටහන් මාලාව යටතේ ඉර්ධිවිධ අභිඥා පිළිබඳව සිදුකරන ගැඹුරු විග්‍රහයකි. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් කරුණු දෙකක් සාකච්ඡා කෙරේ:

• ආකාශයේ පර්යංකයෙන් ගමන් කිරීම (ආකාසේපි පල්ලංකේන කමති): පක්ෂියෙකු මෙන් අහසේ ගමන් කිරීමේ හැකියාව සහ පඨවි කසිණය භාවිතයෙන් අහසේ මාවත් හෝ ආසන නිර්මාණය කරගන්නා ආකාරය මෙහිදී විස්තර කෙරේ.
• චන්ද්‍ර සූර්ය පරාමර්ශනය (ඉමේපි චන්දිමසූරියේ ඒවං මහිද්ධිකේ...): මහත් සෘද්ධි ඇති චන්ද්‍රයා සහ සූර්යයා අතින් ඇල්ලීම සහ පිරිමැදීම පිළිබඳ ඉර්ධිය මෙහිදී විස්තර කෙරේ.

මීට අමතරව බෞද්ධ ලෝක විවරණයට අනුව මහා මේරු පර්වතය, සතර මහා දීපයන්, චන්ද්‍ර සූර්යයන්ගේ පිහිටීම සහ ලෝකාන්තරික නිරය පිළිබඳව අටුවා ග්‍රන්ථ ඇසුරින් සවිස්තරාත්මකව කරුණු ඉදිරිපත් කෙරේ. අභිඥා ලාභියෙකුට පෙනෙන ලෝක ස්වභාවය සහ නූතන විද්‍යාත්මක මතයන් අතර ඇති වෙනස්කම් පිළිබඳවද මෙහිදී සාකච්ඡාවට බඳුන් වේ.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:37) ආරම්භය සහ පෙර සමාලෝචනය - ඉර්ධිවිධ අභිඥා වැඩසටහන් මාලාවේ මෙතෙක් සාකච්ඡා කළ කරුණු පිළිබඳ කෙටි හැඳින්වීමක් සිදු කිරීම.

(00:02:12) ආකාශයේ පර්යංකයෙන් ගමන් කිරීමේ ඉර්ධිය - පක්ෂියෙකු මෙන් අහසේ ගමන් කිරීම සහ පර්යංකයක් මවාගෙන එහි හිඳගෙන අහසේ ගමන් කිරීමේ ඉර්ධිය පිළිබඳ විස්තරය.

(00:03:22) වායෝ ධාතුව සහ පඨවි කසිණය භාවිතය - වායෝ කසිණයෙන් කය සැහැල්ලු කරගැනීම සහ පඨවි කසිණය භාවිතයෙන් අහසේ මාවත්, ආසන හෝ ඇඳන් නිර්මාණය කරගන්නා ආකාරය.

(00:06:46) පටිසම්භිදා මග්ගයේ එන ඉර්ධි විස්තරය - අහසේ ගමන් කිරීම සඳහා පඨවි කසිණයට සමවැදී අධිෂ්ඨාන කරන ආකාරය පිළිබඳ තාක්ෂණික විස්තරය.

(00:08:23) ඉහළ අහසේ ගමන් කිරීමේදී ඇතිවන භෞතික ගැටලු - ඉතා ඉහළ අහසේදී ඔක්සිජන් සහ පීඩනය වැනි ගැටලු ඉර්ධි බලයෙන් මැඩපවත්වන ආකාරය පිළිබඳ සාකච්ඡාව.

(00:11:51) දිව්‍ය චක්ඛු අභිඥාවේ වැදගත්කම - අහසේ ගමන් කිරීමේදී මඟ ඇති බාධක සහ අදෘශ්‍යමාන සත්වයන් හඳුනාගැනීම සඳහා දිව්‍ය චක්ඛු අභිඥාව උපකාරී වන ආකාරය.

(00:14:41) චූළාභය තෙරුන්ගේ මතය සහ සමාධිය - ඉර්ධි ප්‍රාතිහාරය පාන විට යෝගියාගේ සිත සමාහිතව පවතින බැවින් නැවත නැවතත් ධ්‍යාන වලට සමවැදීමේ අවශ්‍යතාවය පිළිබඳ විවිධ මත.

(00:16:21) අහසින් බසින විට සැලකිලිමත් විය යුතු කරුණු - මහජනයා ගැවසෙන තැන් මඟහැර සුදුසු ස්ථානයකින් පොළොවට බැසීමේ වැදගත්කම සහ ඉර්ධිය ප්‍රකට වීමෙන් ඇතිවන කරදර.

(00:22:09) චන්ද්‍ර සූර්ය පරාමර්ශන ඉර්ධිය - මහත් සෘද්ධි ඇති චන්ද්‍රයා සහ සූර්යයා අතින් ඇල්ලීම සහ පිරිමැදීම පිළිබඳ ඉර්ධිය පිළිබඳ හැඳින්වීම.

(00:23:58) බෞද්ධ ලෝක විවරණය සහ මහා මේරු පර්වතය - මහා මේරු පර්වතය, සතර මහා දීපයන් සහ චන්ද්‍ර සූර්යයන්ගේ ගමන් පථය පිළිබඳ අටුවා විස්තරය රූපසටහන් ඇසුරින් පැහැදිලි කිරීම.

(00:33:30) ඉර සහ හඳෙහි ප්‍රමාණයන් සහ පිහිටීම - ධර්ම ග්‍රන්ථ වල සඳහන් වන පරිදි සූර්යයා සහ චන්ද්‍රයාගේ විෂ්කම්භයන් සහ ඒවා පිහිටා ඇති උස පිළිබඳ විස්තරය.

(00:35:50) ලෝකාන්තරික නිරය සහ ආලෝකය - ලෝක පද්ධති අතර පවතින අඳුරු ප්‍රදේශ සහ ලෝකාන්තරික නිරය පිළිබඳ විස්තරය.

(00:41:00) සූර්යයා සහ චන්ද්‍රයා දෙවියන්ගේ විමාන ලෙස - සූර්ය දිව්‍ය පුත්‍රයා සහ චන්ද්‍ර දිව්‍ය පුත්‍රයාගේ විමාන ලෙස මෙම ග්‍රහ වස්තූන් හඳුන්වන ආකාරය.

(00:43:00) චන්ද්‍ර සූර්ය පරාමර්ශනය සිදුකරන ආකාරය - සූර්යයා හෝ චන්ද්‍රයා තමන්ගේ අත්පසට ගෙන්වා ගැනීම හෝ තමන්ගේ අත දික් කර ඒවා ස්පර්ශ කිරීමේ ක්‍රියාවලිය.

(00:46:28) ශරීරය විශාල කිරීම සහ රූප වර්ධනය - ඉර්ධි බලයෙන් ශරීරය විශාල කරන විට උපාදින්නක සහ අනුපාදින්නක රූප වර්ධනය වන ආකාරය පිළිබඳ අභිධර්ම විග්‍රහය.

(01:03:09) Q&A: මහා මේරු පර්වතය නිසා සූර්යාලෝකය බාධා වන ආකාරය කුමක්ද? - මහා මේරු පර්වතය නිසා ලෝකයේ විවිධ ප්‍රදේශ වලට දිවා රාත්‍රී ඇතිවන ආකාරය පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(01:04:40) Q&A: ලෝකාන්තරික නිරයේ සත්වයන් වැටෙන්නේ කොතැනටද? - ලෝකාන්තරික නිරයේ සත්වයන් පර්වත වල එල්ලී සිටින ආකාරය සහ ඔවුන් පහළට වැටෙන ස්ථානය පිළිබඳ විස්තරය.

(01:08:36) Q&A: නූතන විද්‍යාව සහ බෞද්ධ ලෝක විවරණය අතර ඇති පරස්පරතා විසඳන්නේ කෙසේද? - අභිඥා ලාභීන්ට පෙනෙන ලෝක ස්වභාවය සහ නූතන විද්‍යාත්මක සොයාගැනීම් අතර ඇති වෙනස්කම් පිළිබඳ ගැඹුරු සාකච්ඡාව.

(01:11:49) Q&A: යශෝධරා දේවියගේ ඉර්ධි ප්‍රාතිහාර්යය පිළිබඳ විස්තරය කුමක්ද? - යශෝධරා දේවිය පිරිනිවන් පෑමට පෙර පෑ ඉර්ධි ප්‍රාතිහාර්යයන් සහ ඇයගේ අතීත කථා පිළිබඳ කෙටි සඳහනක්.

(01:49:55) පුණ්‍යානුමෝදනාව - වැඩසටහන සඳහා දායකත්වය දැක්වූ පිරිසට පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ වැඩසටහන නිමා කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

48 අධිචිත්ත සික්ඛා |⁣ චිත්ත විශුද්ධියට මග | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

අධිචිත්ත සික්ඛා › 039 චිත්ත විරාග භාවනාව සහ අසඤ්ඤසත්ත ඉපදීම

මෙම දේශනය මගින් සමථ භාවනාවට අදාළව චිත්ත විරාග භාවනාව සහ අසඤ්ඤසත්ත භවය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු පහත පරිදි වේ:

• අසඤ්ඤසත්ත භවය යනු කුමක්ද සහ එහි ස්වභාවය.
• බ්‍රහ්මජාල සූත්‍රය සහ සංගීති සූත්‍රය ඇසුරින් අසඤ්ඤසත්ත දේව කොට්ඨාසය පිළිබඳ විවරණය.
• අසඤ්ඤසත්ත භවයේදී නාම ධර්මයන්ගේ (සිත, වේදනා, සංඥා ආදී) නිරෝධය සහ රූපය පමණක් ඉතිරි වීමේ ස්වභාවය.
• අසඤ්ඤසත්ත භවයේ ඉපදීම සඳහා අනුගමනය කළ යුතු චිත්ත විරාග භාවනා ක්‍රමය.
• වායෝ කසිණය පදනම් කරගෙන චතුර්ථ ධ්‍යානය උපදවා ගැනීම සහ ඉන් අනතුරුව සිත කෙරෙහි විරාගය ඇති කරගන්නා ආකාරය.
• අසඤ්ඤසත්ත භවයේ ආයු කාලය සහ ඉන් චුත වූ පසු නැවත කාම ලෝකයේ ප්‍රතිසන්ධිය ලබන ආකාරය.
• අසඤ්ඤසත්ත භවය සහ නිවන අතර ඇති වෙනස.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:20) හැඳින්වීම සහ මීට පෙර සාකච්ඡා කළ කරුණු - අධිචිත්ත සික්ඛා දේශනා මාලාවේ මෙතෙක් සාකච්ඡා කළ කසිණ භාවනා, රූපාවචර සහ අරූපාවචර ධ්‍යාන පිළිබඳව කෙටි මතක් කිරීමක් සිදු කරයි.

(00:01:38) අභිඥා සහ අසඤ්ඤසත්ත භවය පිළිබඳ හැඳින්වීම - ඉදිරියේදී සාකච්ඡා කිරීමට නියමිත අභිඥා උපදවා ගැනීම සහ අසඤ්ඤසත්ත භවය පිළිබඳව මූලික හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.

(00:03:57) බ්‍රහ්ම ලෝක සහ දිව්‍ය ලෝකවල ඉපදීමේ වෙනස - නිවන් මග යන කෙනෙකුට දිව්‍ය ලෝකවලට වඩා බ්‍රහ්ම ලෝකවල ඉපදීම වාසිදායක වන ආකාරය සහ එහි ඇති විශේෂත්වය පැහැදිලි කරයි.

(00:08:26) අරූපාවචර ධ්‍යාන සහ අසඤ්ඤසත්ත ප්‍රතිසන්ධිය - අරූපාවචර ධ්‍යාන සහ අසඤ්ඤසත්ත භවය පිළිබඳව ධර්මානුකූල විග්‍රහයක් සිදු කරයි.

(00:10:43) ප්‍රතිසන්ධිය සහ නිවන් මග - නිවන් මගෙහිදී ප්‍රතිසන්ධිය වැදගත් වන ආකාරය සහ සුගති ප්‍රතිසන්ධියක ඇති වටිනාකම සාකච්ඡා කරයි.

(00:12:48) අසඤ්ඤසත්ත භවය පිළිබඳ සූත්‍ර විවරණය - බ්‍රහ්මජාල සූත්‍රය සහ සංගීති සූත්‍රය ඇසුරින් අසඤ්ඤසත්ත දේව කොට්ඨාසය සහ එහි නාම ධර්මයන්ගේ නිරෝධය පිළිබඳව පැහැදිලි කරයි.

(00:16:53) අසඤ්ඤසත්ත භවයේ ඉපදීමේ ප්‍රතිපදාව - වායෝ කසිණය මගින් චතුර්ථ ධ්‍යානය උපදවාගෙන, සිතෙහි දොස් දැක චිත්ත විරාග භාවනාව වඩන ආකාරය විස්තර කරයි.

(00:18:58) චිත්ත විරාග භාවනාවේ යාන්ත්‍රණය - සිත කෙරෙහි ඇති ආශාව යටපත් කිරීමෙන් රූපය පමණක් ඉතිරිව ප්‍රතිසන්ධිය සිදුවන ආකාරය රූප සටහන් ඇසුරින් පැහැදිලි කරයි.

(00:52:37) Q&A: අනිමිත්ත චේතෝ සමාධිය භාවනාවක් ලෙස කළ හැකිද? - අනිමිත්ත සූත්‍රය ඇසුරින් අනිමිත්ත චේතෝ සමාධිය සහ අනිත්‍යානුපස්සනාව පිළිබඳව නැගූ ප්‍රශ්නයකට පිළිතුරු ලබා දෙයි.

(01:18:18) Q&A: ආනාපානසති භාවනාවේදී නිමිත්ත සහ ආලෝකය - ආනාපානසති භාවනාවේදී ඇතිවන ආලෝකය සහ නිමිත්ත හඳුනාගන්නා ආකාරය පිළිබඳව උපදෙස් ලබා දෙයි.

(01:23:35) පුණ්‍යානුමෝදනාව - දේශනය අවසානයේ ධර්ම දානය සඳහා දායකත්වය දැක්වූ පිරිසට සහ සියලු සත්වයන්ට පින් අනුමෝදන් කරයි.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

39. අධිචිත්ත සික්ඛා |⁣ චිත්ත විශුද්ධියට මග | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

වෝහාර දේසනා › 018 බහුකාර පුද්ගලයෝ සහ මව්පිය උපස්ථානය

මෙම දේශනය මගින් දක්ඛිණාවිභංග සූත්‍රය ඇසුරින් බහුකාර පුද්ගලයන් පිළිබඳව සහ විශේෂයෙන්ම මව්පියන්ගේ ගුණාංග පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදුකරයි.

• බහුකාර පුද්ගලයන් යනු කවුද සහ ඔවුන් අධ්‍යාත්මික දියුණුවට උපකාර වන ආකාරය.
• මව්පියන් බ්‍රහ්ම, පූර්වාචාර්ය සහ ආහුණෙය්‍ය පුද්ගලයන් ලෙස බුදුදහමේ හඳුන්වා දී ඇති ආකාරය.
• ළමා කාලයේදී මව්පියන්ගෙන් ලැබෙන රැකවරණය සහ පෝෂණය පුද්ගලයෙකුගේ සමස්ත ජීවිතයටම බලපාන ආකාරය.
• මව්පිය උපස්ථානයේ ඇති ආනිසංස සහ මව්පියන්ට වැරදි ලෙස සැලකීමෙන් සිදුවන ආනන්තරිය පාපකර්ම පිළිබඳ විස්තරය.
• මව්පියන් කෙරෙහි ඇති ණයගැතිභාවයෙන් නිදහස් විය හැකි ආකාරය පිළිබඳ ධර්මානුකූල පැහැදිලි කිරීම.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:36) ආරම්භය සහ පෙර දේශනා සිහිපත් කිරීම - දාන කථා දේශනා මාලාවේ මෙතෙක් සාකච්ඡා කළ කරුණු පිළිබඳ කෙටි හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.

(00:01:41) දක්ඛිණාවිභංග සූත්‍රය සහ මහාප්‍රජාපතී ගෝතමියගේ පූජාව - මහාප්‍රජාපතී ගෝතමිය බුදුරජාණන් වහන්සේට සිවුරු පූජා කිරීමට පැමිණි අවස්ථාව සහ එහිදී බුදුරජාණන් වහන්සේ දුන් උපදෙස් පිළිබඳ විස්තරය.

(00:05:02) බහුකාර පුද්ගලයන් පිළිබඳ හැඳින්වීම - පුද්ගලයෙකුගේ ජීවිතයට සහ අධ්‍යාත්මික දියුණුවට බොහෝ උපකාර කරන බහුකාර පුද්ගලයන් පිළිබඳ ධර්මානුකූල විග්‍රහය.

(00:08:05) ප්‍රධාන බහුකාර පුද්ගලයන් සිව්දෙනා - මව්පියන්, ආචාර්යවරුන්, සිව්පසය දෙන දායකයන් සහ ගිලාන උපස්ථායකයන් යන ප්‍රධාන බහුකාර පුද්ගලයන් පිළිබඳ විස්තරය.

(00:10:05) මව්පියන් ප්‍රථම බහුකාරයන් ලෙස සැලකීම - දරුවෙකු මෙලොවට බිහිවූ දා සිට මව්පියන්ගෙන් ලැබෙන අසීමිත උපකාරය සහ කැපකිරීම් පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(00:12:16) මව්පියන් බ්‍රහ්ම සහ පූර්වාචාර්ය ලෙස හැඳින්වීම - මව්පියන් තුළ පවතින සතර බ්‍රහ්ම විහරණ සහ දරුවෙකුගේ පළමු ගුරුවරුන් ලෙස ඔවුන් ඉටුකරන කාර්යභාරය.

(00:16:20) ළමා කාලයේදී මව්පියන්ගෙන් ලැබෙන පෝෂණය සහ රැකවරණය - කුඩා කාලයේදී ලැබෙන ආදරය සහ රැකවරණය පුද්ගලයෙකුගේ මානසික සහ බුද්ධිමය වර්ධනයට බලපාන ආකාරය.

(00:21:12) මව්පියන් කෙරෙහි ඇති ණයගැතිභාවය සහ ආහුණෙය්‍ය ගුණය - මව්පියන් දරුවන් වෙනුවෙන් කරන කැපකිරීම් නිසා ඔවුන් දරුවන්ගේ පූජාවන්ට සුදුසු (ආහුණෙය්‍ය) වන ආකාරය.

(00:28:27) මව්පියන් සම්බන්ධ කර්ම විපාක සහ ආනන්තරිය පාපකර්ම - මව්පියන් ඝාතනය කිරීම ආනන්තරිය පාපකර්මයක් වන ආකාරය සහ ඔවුන්ට අගෞරව කිරීමේ බරපතලකම.

(00:44:05) ළමා කාලයේ ස්වභාවය පිළිබඳ දාර්ශනික විග්‍රහයක් - ළමා කාලයේ පවතින ආත්මාර්ථකාමී ස්වභාවය සහ මව්පියන් එය ඉවසමින් දරුවන් හදා වඩා ගන්නා ආකාරය පිළිබඳ විග්‍රහය.

(01:09:31) Q&A: ස්වාමීන් වහන්සේ නමකට තමන්ට ලැබෙන පිරිකර මව්පියන්ට දිය හැකිද? - භික්ෂූන් වහන්සේලාට ලැබෙන පිරිකර මව්පියන්ගේ ප්‍රයෝජනය සඳහා ලබා දීම පිළිබඳ විනයානුකූල පැහැදිලි කිරීම.

(01:19:04) Q&A: කුලියට දරුවන් බිහිකිරීමේදී (Surrogacy) මව ලෙස සැලකිය යුත්තේ කවුද? - ජීව විද්‍යාත්මක මව සහ දරුවා කුස දරා සිටි මව යන දෙදෙනාගෙන් ධර්මානුකූලව මව ලෙස සැලකිය යුත්තේ කවුද යන්න පිළිබඳ විග්‍රහය.

(01:25:25) පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ දේශනය සමාප්ත කිරීම - දේශනය සඳහා දායකත්වය දැක්වූ පිරිසට පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ අවසාන ආශිර්වාදය.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

වෝහාර දේසනා 18 | සූත්‍ර දේශනා | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ | IIT

නමෝ තස්ස භගවතෝ අරහතෝ සම්මා සම්බුද්ධස්ස පාඨයේ අර්ථය

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් බෞද්ධයන් නිතර භාවිතා කරන 'නමෝ තස්ස භගවතෝ අරහතෝ සම්මා සම්බුද්ධස්ස' යන නමස්කාර පාඨයේ ගැඹුරු අර්ථය සහ එහි ඇති වැදගත්කම විස්තර කෙරේ. මෙහිදී පහත කරුණු සාකච්ඡා කරනු ලබයි:

• නමස්කාර පාඨයේ වචනයෙන් වචනයට ඇති අර්ථය පැහැදිලි කිරීම.
• 'භගවා' ගුණයෙන් අදහස් වන භාග්‍යවන්ත බව සහ ඒ සඳහා හේතු වූ පාරමී ශක්තිය.
• 'අරහං' ගුණයෙන් අදහස් වන කෙලෙස් සතුරන් නැසූ බව සහ රහසින්වත් පව් නොකරන උතුම් බව.
• 'සම්මා සම්බුද්ධ' ගුණයෙන් අදහස් වන ස්වයංභූ ඥානයෙන් චතුරාර්ය සත්‍යය අවබෝධ කර ගැනීම.
• නමස්කාර කිරීම සහ සරණ යාම අතර ඇති වෙනස.
• බුදුරජාණන් වහන්සේට නමස්කාර කිරීමෙන් ලැබෙන මහා කුසල් ශක්තිය සහ ඒ පිළිබඳව ඇති ඓතිහාසික කථා පුවත්.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) හැඳින්වීම සහ නමස්කාර පාඨය - දේශනාවේ ආරම්භය සහ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ගුණ සමුදාය ලොව පුරා පැතිරී ඇති ආකාරය පිළිබඳ හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.

(00:02:37) නමෝ පාඨයේ ව්‍යාකරණාත්මක සහ මූලික අර්ථය - නමෝ යන වචනයේ අර්ථය සහ එය චතුර්ථී විභක්තිය සමඟ සම්බන්ධ වන ආකාරයත්, නමස්කාර කිරීමේදී සිතේ ඇති විය යුතු යටහත් පහත් බවත් විස්තර කරයි.

(00:05:15) නමස්කාර පාඨය භාවිතා වන අවස්ථා - බෞද්ධයන් සියලු ආගමික කටයුතු ආරම්භයේදී මෙම පාඨය තුන් වරක් භාවිතා කරන ආකාරය සහ එහි ඇති සම්ප්‍රදායික වැදගත්කම පෙන්වා දෙයි.

(00:09:09) නමස්කාර කිරීමේ විවිධ ක්‍රම - කායික, වාචසික සහ මානසික වශයෙන් නමස්කාර කරන ආකාරයත්, පංච පතිට්ඨිත වන්දනාව සහ දණ්ඩ නමස්කාරය පිළිබඳවත් පැහැදිලි කරයි.

(00:16:05) නමස්කාර කිරීම සහ සරණ යාම අතර වෙනස - බුදුරජාණන් වහන්සේට නමස්කාර කළ පමණින් බෞද්ධයෙකු නොවන බවත්, බෞද්ධයෙකු වීමට තෙරුවන් සරණ යා යුතු බවත් පෙන්වා දෙයි.

(00:19:09) භගවතෝ (භගවා) ගුණය විස්තර කිරීම - බුදුරජාණන් වහන්සේ භාග්‍යවන්ත වීමට හේතු වූ පාරමී ධර්ම, දස බල ඥාන සහ උන්වහන්සේ සතු වූ විශේෂ භාග්‍ය ධර්මයන් පිළිබඳව විස්තර කරයි.

(00:30:01) අරහතෝ (අරහං) ගුණය විස්තර කිරීම - කෙලෙස් සතුරන් නැසූ බව, සංසාර චක්‍රයේ අර සිඳ දැමූ බව සහ රහසින්වත් පව් නොකරන උතුම් බව යන අර්ථයන් පැහැදිලි කරයි.

(00:48:11) සම්මා සම්බුද්ධ ගුණය විස්තර කිරීම - ස්වයංභූ ඥානයෙන් සියලු ධර්මයන් අවබෝධ කර ගැනීම, ඥෙය මණ්ඩලය අවබෝධ කිරීම සහ ලෝකයාට ධර්මය දේශනා කිරීමේ හැකියාව පිළිබඳව විස්තර කරයි.

(00:58:25) නමස්කාර කිරීමේ අනුසස් - මහලු කාන්තාවකගේ කථාව - මරණාසන්න මොහොතේ බුදුරජාණන් වහන්සේට නමස්කාර කිරීමෙන් දිව්‍ය ලෝකයේ උපත ලැබූ මහලු කාන්තාවකගේ කථා පුවත ගෙනහැර දක්වයි.

(01:09:38) පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ ආශිර්වාදය - දේශනාව සංවිධානය කළ පිරිසට සහ මියගිය ඥාතීන්ට පින් අනුමෝදන් කරමින් සිදු කරන අවසාන ආශිර්වාදය.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

නමෝ තස්ස භගවතෝ අරහතෝ සම්මාසම්බුද්ධස්ස | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

නිවැරදි සරණ

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් බුදුන් වහන්සේ දේශනා කළ සැබෑ සරණ පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කරයි. මිනිසුන් විවිධ බිය නිසා ගස්, ගල්, පර්වත සරණ ගියද, සැබෑ සරණ වන්නේ තෙරුවන් සරණ යාම සහ චතුරාර්ය සත්‍යය අවබෝධ කර ගැනීම බව මෙහිදී අවධාරණය කෙරේ.

• සංසාරික දුක සහ ඉන් මිදීමට ඇති එකම මග වන නිර්වාණය පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.
• නාම රූප ධර්මයන්ගේ අනිත්‍යතාවය සහ උප්පත්තිය දුකක් ලෙස දැකීමේ වැදගත්කම.
• බුද්ධ, ධම්ම, සංඝ යන ත්‍රිවිධ රත්නය සරණ යාමේ සැබෑ අර්ථය සහ එහි ඇති වටිනාකම.
• සම්මා දිට්ඨිය ඇති කර ගැනීම සහ සසර දුකින් මිදීමට ප්‍රතිපදාවක නියැලීමේ අවශ්‍යතාවය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:00:20) ආරම්භක වන්දනාව - දේශනාව ආරම්භ කරමින් සිදු කරන ගාථා සජ්ඣායනය සහ නමස්කාරය.

(00:01:17) බාහිර වස්තූන් සරණ යාම සහ එහි සීමාවන් - මිනිසුන් බිය නිසා පර්වත, වනාන්තර, වෘක්ෂ ආදිය සරණ ගියද ඉන් සකල දුකින් මිදිය නොහැකි බව ධම්මපද ගාථා ඇසුරින් පැහැදිලි කිරීම.

(00:08:07) උප්පත්තිය සහ දුකෙහි මූලික හේතුව - සියලු දුක් ඇති වීමට ප්‍රධාන හේතුව උප්පත්තිය බවත්, නාම රූප පවතින තාක් දුක පවතින බවත් පෙන්වා දීම.

(00:10:51) සැබෑ සරණ සහ චතුරාර්ය සත්‍යය - බුද්ධ, ධම්ම, සංඝ යන තෙරුවන් සරණ ගොස් චතුරාර්ය සත්‍යය අවබෝධ කර ගැනීම සැබෑ සරණ බවත්, ඉන් සියලු දුකින් මිදිය හැකි බවත් විස්තර කිරීම.

(00:17:37) කර්ම ශක්තිය සහ මරණය - කර්ම ශක්තිය නිසා උපත ලබන සත්වයාට මරණය වැළැක්විය නොහැකි බවත්, සදාකාලික භවයක් නොමැති බවත් තර්කානුකූලව පැහැදිලි කිරීම.

(00:28:35) නිර්වාණය සහ සසර කෙරෙහි ඇති බැඳීම - නිර්වාණය යනු නාම රූපයන්ගේ නිරුද්ධ වීම බවත්, සත්වයා සසරට ඇති තෘෂ්ණාව නිසා නිර්වාණයට බිය වන ආකාරයත් සාකච්ඡා කිරීම.

(00:57:51) සම්මා දිට්ඨික පවුලක ඉපදීමේ වාසනාව - කුඩා කල සිටම තෙරුවන් සරණ යාමට මග පෙන්වන දෙමාපියන්ගේ උපකාරය සහ සම්මා දිට්ඨිය ඇති කර ගැනීමේ වටිනාකම.

(01:04:32) ධර්මය සහ සංඝ රත්නයේ වටිනාකම - බුදුන් වහන්සේ නොමැති කාලයක ධර්මය ආරක්ෂා කරමින් අපට මග පෙන්වන සංඝ රත්නයේ ඇති උතුම් ගුණය සහ ඔවුන්ට ගරු කිරීමේ වැදගත්කම.

(01:36:49) පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ ආශිර්වාදය - දේශනාව සංවිධානය කළ පිරිසට සහ සහභාගී වූ සැමට පින් අනුමෝදන් කරමින් සිදු කරන අවසාන ආශිර්වාදය.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

නිවැරදි සරණ | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

දස පාරමිතා › ප්‍රත්‍යය සන්නිශ්‍රිත සීලය පිළිබඳ ධර්ම දේශනාව

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් භික්ෂූන් වහන්සේලා විසින් ආරක්ෂා කළ යුතු චතුපාරිශුද්ධි සීලයට අයත් ප්‍රත්‍යය සන්නිශ්‍රිත සීලය පිළිබඳව ගැඹුරින් විස්තර කෙරේ. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන් සිව්පසය පරිභෝජනය කිරීමේදී සිහියෙන් හා නුවණින් යුතුව කටයුතු කළ යුතු ආකාරය පැහැදිලි කරනු ලබයි.

• ප්‍රත්‍යය සන්නිශ්‍රිත සීලය යනු කුමක්ද සහ එහි වැදගත්කම.
• සිවුරු, පිණ්ඩපාත, සේනාසන සහ ගිලානප්‍රත්‍යය යන සිව්පසය පරිභෝජනය කිරීමේදී මෙනෙහි කළ යුතු කරුණු.
• ප්‍රත්‍යවේක්ෂා කිරීමේ ක්‍රමවේද තුන: ප්‍රයෝජන වශයෙන්, ධාතු වශයෙන් සහ පටිකූල වශයෙන් මෙනෙහි කිරීම.
• ප්‍රත්‍යවේක්ෂා නොකර සිව්පසය පරිභෝජනය කිරීමේ ආදීනව සහ එහි විවිධ පරිභෝජන ක්‍රම (තෙය්‍ය පරිභෝජනය, ඉණ පරිභෝජනය, දායජ්ජ පරිභෝජනය සහ සාමි පරිභෝජනය).
• විස්සාසභෝජන ජාතකය ඇසුරින් ප්‍රත්‍යවේක්ෂා කිරීමේ වැදගත්කම තවදුරටත් පැහැදිලි කිරීම.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) හැඳින්වීම සහ පාරමිතා ධර්ම - නිර්වාණාවබෝධය සඳහා සම්පූර්ණ කළ යුතු දස පාරමිතා ධර්ම පිළිබඳව සහ සීල පාරමිතාව යටතේ එන චතුපාරිශුද්ධි සීලය පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.

(00:03:04) ප්‍රත්‍යය සන්නිශ්‍රිත සීලය යනු කුමක්ද? - භික්ෂූන් වහන්සේ නමකට අත්‍යවශ්‍ය වන සිව්පසය (චීවර, පිණ්ඩපාත, සේනාසන, ගිලානප්‍රත්‍යය) නුවණින් සලකා පරිභෝජනය කිරීමේ වැදගත්කම සහ එය ආජීව පාරිශුද්ධි සීලයට සම්බන්ධ වන ආකාරය පැහැදිලි කරයි.

(00:05:28) ප්‍රත්‍යවේක්ෂා කිරීමේ ක්‍රමවේද - ප්‍රත්‍යවේක්ෂාව යනු කුමක්ද සහ එය ප්‍රයෝජන වශයෙන්, ධාතු වශයෙන් සහ පටිකූල වශයෙන් සිදු කරන ආකාරය පිළිබඳව විස්තර කෙරේ.

(00:08:13) චීවර ප්‍රත්‍යවේක්ෂාව - සිවුරු පරිභෝජනය කිරීමේදී එය ශීතලෙන්, උෂ්ණයෙන්, මැසි මදුරුවන්ගෙන් ආරක්ෂා වීමට සහ ලැජ්ජාව වසා ගැනීමට පමණක් භාවිතා කරන බව මෙනෙහි කළ යුතු ආකාරය පාලි සහ සිංහල පාඨ ඇසුරින් පැහැදිලි කරයි.

(00:24:51) පිණ්ඩපාත ප්‍රත්‍යවේක්ෂාව - ආහාර පරිභෝජනය කිරීමේදී එය විනෝදය සඳහා හෝ ශරීරය අලංකාර කර ගැනීමට නොව, ශරීරය පවත්වා ගැනීමට සහ බ්‍රහ්මචර්යාවට උපකාරයක් ලෙස පමණක් භාවිතා කරන බව මෙනෙහි කළ යුතු ආකාරය විස්තර කරයි.

(00:44:10) සේනාසන ප්‍රත්‍යවේක්ෂාව - කුටි සේනාසන පරිභෝජනය කිරීමේදී ඒවා කාලගුණික පීඩාවලින් ආරක්ෂා වීමට සහ චිත්ත ඒකාග්‍රතාවය ඇති කර ගැනීමට උපකාරී වන ආකාරය මෙනෙහි කිරීම පිළිබඳව පැහැදිලි කරයි.

(00:50:57) ගිලානප්‍රත්‍යය ප්‍රත්‍යවේක්ෂාව - බෙහෙත් ද්‍රව්‍ය පරිභෝජනය කිරීමේදී ශරීරයේ ඇති වන රෝගාබාධ යටපත් කරගෙන නිරෝගීව ප්‍රතිපත්ති පිරීමට එය උපකාර කර ගන්නා ආකාරය මෙනෙහි කිරීම පිළිබඳව විස්තර කරයි.

(00:54:53) පරිභෝජන ක්‍රම හතර - සිව්පසය පරිභෝජනය කිරීමේ ක්‍රම හතරක් වන තෙය්‍ය පරිභෝජනය, ඉණ පරිභෝජනය, දායජ්ජ පරිභෝජනය සහ සාමි පරිභෝජනය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කරයි.

(00:55:59) විස්සාසභෝජන ජාතකය - ප්‍රත්‍යවේක්ෂා නොකර ආහාර ගැනීමෙන් සිදු විය හැකි ආදීනව පැහැදිලි කිරීම සඳහා විස්සාසභෝජන ජාතක කතාව ගෙනහැර දක්වයි.

(01:08:38) පුණ්‍යානුමෝදනාව සහ ආශිර්වාදය - ධර්ම දේශනාව අවසානයේ දායකයින්ට සහ ශ්‍රාවකයින්ට පින් අනුමෝදන් කර ආශිර්වාද කිරීම සිදු කරයි.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

වප් පොහෝ දින පවත්වනු ලැබූ විශේෂ ධර්ම දේශනාව | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

දස පාරමිතා › දුස්සීල භාවයේ ආදීනව

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් දුස්සීල භාවයේ ඇති භයානකකම සහ සීලය කිලිටි වන ආකාරයන් පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ. විශේෂයෙන්ම බ්‍රහ්මචාරී ජීවිතයක් ගත කරන අයෙකුගේ සීලය බිඳෙන සහ කිලිටි වන කරුණු මෙහිදී අවධාරණය කෙරේ.

• සීලය කිලිටි වන ප්‍රධාන ක්‍රම හතර (ඛණ්ඩ, ඡිද්ද, සබල, කම්මාස).
• සප්තවිධ මෛථුනයෙන් සීලය කිලිටි වන ආකාරය.
• ක්‍රෝධය, උපනාහය, මක්ඛය, පලාස වැනි අකුසල ධර්මයන් නිසා සීලය කිලිටි වීම.
• දුස්සීල භාවයට පත්වූ අයෙකු මෙලොව සහ පරලොව අත්විඳින දුක්ඛිත ප්‍රතිඵල.
• සීලය ආරක්ෂා කරගැනීමේ වැදගත්කම සහ එය නිවන් මගට උපකාරී වන ආකාරය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය

(00:01:18) ආරම්භය සහ නිවනේ ස්වභාවය - අසංඛත ධාතු නිවන සාක්ෂාත් කර ගැනීම සහ ස්කන්ධයන්ගේ අනුත්පාද නිරෝධය පිළිබඳව හැඳින්වීමක් සිදු කෙරේ.

(00:03:08) සංසාරයේ අසාර බව - අවිද්‍යාව, තෘෂ්ණාව සහ කර්මය නිසා සත්වයා නැවත නැවතත් උපදිමින් සංසාරයේ ගමන් කරන ආකාරය සහ එහි ඇති අසාර බව පැහැදිලි කෙරේ.

(00:03:43) ක්ලේශයන් ප්‍රහාණය කිරීමේ වැදගත්කම - නිවන කරා යාමට නම් අවිද්‍යාව ප්‍රමුඛ ක්ලේශයන් ප්‍රහාණය කළ යුතු බවත්, ඒ සඳහා සීල, සමාධි, ප්‍රඥා යන ශික්ෂාවන් දියුණු කළ යුතු බවත් සාකච්ඡා කෙරේ.

(00:05:54) පාරමී ධර්ම සහ සීල පාරමිතාව - නිවනට උපකාරී වන පාරමී ධර්ම පිළිබඳවත්, විශේෂයෙන්ම සීල පාරමිතාව පිළිබඳවත් හැඳින්වීමක් සිදු කෙරේ.

(00:08:05) සීල පාරිශුද්ධිය ඇති කරගන්නා ආකාරය - දුස්සීල භාවයේ ආදීනව සහ සීලවන්ත භාවයේ ආනිසංස මෙනෙහි කිරීමෙන් සීලය ආරක්ෂා කර ගැනීමට සිත උත්සාහවත් කරගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කෙරේ.

(00:12:12) සීලය කිලිටි වන ක්‍රම හතර - සීලය කිලිටි වන ඛණ්ඩ, ඡිද්ද, සබල සහ කම්මාස යන අවස්ථා හතර පිළිබඳව විස්තර කෙරේ.

(00:16:48) සප්තවිධ මෛථුනයෙන් සීලය කිලිටි වීම - බ්‍රහ්මචාරී ජීවිතයක් ගත කරන අයෙකුගේ සීලය සප්තවිධ මෛථුනය නිසා කිලිටි වන ආකාරය පිළිබඳව දීර්ඝ විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ.

(00:38:41) අකුසල ධර්මයන් නිසා සීලය කිලිටි වීම - ක්‍රෝධය, උපනාහය, වෛරය, මක්ඛය, පලාසය ආදී නුගුණ ධර්මයන් නිසා සීලය කිලිටි වන ආකාරය සාකච්ඡා කෙරේ.

(00:43:44) පිරිසිදු සීලයේ ලක්ෂණ - අඛණ්ඩ, අඡිද්ද, අසබල සහ අකම්මාස යන පිරිසිදු සීලයේ ලක්ෂණ පිළිබඳව පැහැදිලි කෙරේ.

(00:50:54) දුස්සීල භාවයේ ආදීනව දසය - විශුද්ධි මාර්ගයේ දැක්වෙන දුස්සීල භාවයට පත්වූ අයෙකු අත්විඳින ආදීනව දසය පිළිබඳව විස්තර කෙරේ.

(01:10:03) පුණ්‍යානුමෝදනාව - දේශනාවට දායකත්වය දැක්වූ පිරිසට සහ මියගිය ඥාතීන්ට පින් අනුමෝදන් කිරීම සිදු කෙරේ.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

ඉල් පොහෝ දින පවත්වනු ලැබූ විශේෂ ධර්ම දේශනාව | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

සම්මා දිට්ඨිය සහ එහි ප්‍රභේද 6

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන්වහන්සේ විසින් පවත්වන ලද මෙම ධර්ම දේශනාව සම්මා දිට්ඨිය සහ එහි විවිධ ප්‍රභේද පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් ඉදිරිපත් කරයි. සම්මා දිට්ඨිය යනු නිවැරදි දැකීම වන අතර එය නිවන් මගෙහි පළමු පියවර ලෙස සැලකේ.

දේශනාව තුළ සම්මා දිට්ඨිය ප්‍රධාන කොටස් හයකට බෙදා දක්වයි:

• කම්මස්සකතා සම්මා දිට්ඨිය: කර්මය සහ කර්ම ඵලය පිළිබඳ නිවැරදි අවබෝධය.
• සුතමය සම්මා දිට්ඨිය: චතුරාර්ය සත්‍යය පිළිබඳව ඉගෙනීමෙන් ලබන අවබෝධය.
• ධ්‍යාන සම්මා දිට්ඨිය: සමථ භාවනාවෙන් සිත එකඟ කරගැනීම තුළින් ලබන දැක්ම.
• විපස්සනා සම්මා දිට්ඨිය: නාම රූප ධර්මයන්ගේ ත්‍රිලක්ෂණය අවබෝධ කරගැනීම.
• මාර්ග සම්මා දිට්ඨිය: ආර්ය මාර්ගයට පත්වීමේදී ඇතිවන අවබෝධය.
• ඵල සම්මා දිට්ඨිය: මාර්ග ඥානයෙන් පසු ලබන ප්‍රතිඵලය පිළිබඳ අවබෝධය.

මීට අමතරව, සම්මා දිට්ඨිය දියුණු කරගැනීමට බාධා පමුණුවන මෝහය, විචිකිච්ඡාව වැනි කෙලෙස් ධර්මයන් පිළිබඳවත්, කුසල් දහම්හි යෙදීමෙන් මතු භවය සුගතිගාමී කරගන්නා ආකාරය පිළිබඳවත් මෙහිදී කරුණු පැහැදිලි කෙරේ.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය සහ ධර්ම දේශනාවට ආරාධනා කිරීම - දේශනාව ආරම්භ කරමින් සම්මා සම්බුදු රජාණන් වහන්සේගේ ගුණ සිහිපත් කිරීම සහ දේශනාව සඳහා ආරාධනා කිරීම සිදු කෙරේ.

(00:01:37) සම්මා දිට්ඨිය පිළිබඳ මූලික හැඳින්වීම - සම්මා දිට්ඨිය යනු කුමක්ද යන්නත්, එය පුද්ගලයෙකුගේ යහපතට සහ නිවනට උපකාරී වන ආකාරයත් මෙහිදී පැහැදිලි කෙරේ.

(00:08:30) සම්මා දිට්ඨියේ ප්‍රභේද 6 - සම්මා දිට්ඨිය ප්‍රධාන වශයෙන් කොටස් හයකට බෙදා දැක්විය හැකි බවත්, එම වර්ග හය පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමකුත් මෙහිදී සිදු කෙරේ.

(00:16:17) කම්මස්සකතා සම්මා දිට්ඨිය සහ එහි වැදගත්කම - කර්මය සහ කර්ම ඵලය පිළිබඳව ඇති නිවැරදි දැක්ම වන කම්මස්සකතා සම්මා දිට්ඨිය පිළිබඳවත්, එය පුද්ගලයෙකු තුළ ඇතිවන විවිධ මට්ටම් පිළිබඳවත් විස්තර කෙරේ.

(00:30:55) සම්මා දිට්ඨියට ඇති බාධක - ඥානයට හෝ සම්මා දිට්ඨියට බාධා පමුණුවන ප්‍රධාන කරුණු තුනක් වන මෝහය, විචිකිච්ඡාව සහ මිථ්‍යා දිට්ඨිය පිළිබඳව සාකච්ඡා කෙරේ.

(00:32:41) මරණය සහ මතු භවය පිළිබඳ නිවැරදි දැක්ම - මරණයෙන් පසු භවය තහවුරු කරගැනීම සඳහා කම්මස්සකතා සම්මා දිට්ඨිය උපකාරී වන ආකාරයත්, කුසල් දහම්හි යෙදීමේ වැදගත්කමත් මෙහිදී අවධාරණය කෙරේ.

(00:46:42) ධ්‍යාන සම්මා දිට්ඨිය සහ කාමච්ඡන්දය යටපත් කිරීම - සිත එකඟ කරගැනීම හෙවත් ධ්‍යාන මට්ටමට පත්වීමේදී ඇතිවන සම්මා දිට්ඨිය පිළිබඳවත්, පංච නීවරණ සහ කාමච්ඡන්දය එම තත්ත්වයට බාධා කරන ආකාරයත් පැහැදිලි කෙරේ.

(01:02:55) විපස්සනා, මාර්ග සහ ඵල සම්මා දිට්ඨි - නාම රූප ධර්මයන්ගේ අනිත්‍ය, දුක්ඛ, අනාත්ම ස්වභාවය දැකීම වන විපස්සනා සම්මා දිට්ඨියත්, ඉන් අනතුරුව ලබන මාර්ග සහ ඵල සම්මා දිට්ඨි පිළිබඳවත් ගැඹුරින් සාකච්ඡා කෙරේ.

(01:20:47) දේශනාවේ සමාප්තිය සහ පින් අනුමෝදනා කිරීම - දේශනාව අවසන් කරමින් දායකත්වය දැරූ පිරිසට සහ මියගිය ඥාතීන්ට පින් අනුමෝදන් කිරීම සිදු කෙරේ.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

මාවනැල්ලේදී පවත්වනු ලැබූ විශේෂ ධර්ම දේශනාව | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

අප්පටිවිධිත සහ සුසම්මුට්ඨ සූත්‍ර දේශනාව

සංයුක්ත නිකායේ නළ වර්ගයට අයත් අප්පටිවිධිත සූත්‍රය සහ සුසම්මුට්ඨ සූත්‍රය ඇසුරින් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව මගින් චතුරාර්ය සත්‍ය ධර්මය අවබෝධ කරගැනීමේ වැදගත්කම සහ එහි ප්‍රායෝගික භාවිතය පැහැදිලි කෙරේ.

මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු:

• චතුරාර්ය සත්‍යය අවබෝධ නොකිරීම නිසා සත්වයා විවිධ මිථ්‍යා දෘෂ්ටි සහ පරවාදයන්ට හසුවන ආකාරය.
• ධර්මය අවබෝධ කළ ආර්ය ශ්‍රාවකයා සතර දිගින් හමන සුළඟට නොසැලෙන, පොළොවෙහි මැනවින් පිහිටුවන ලද ඉන්ද්‍රඛීලයක් වැනි බව.
• බුද්ධෝත්පාද කාලයකදී ධර්මය ශ්‍රවණය කර අවබෝධ කරගැනීමේ ඇති දුර්ලභ අවස්ථාව සහ එහි වටිනාකම.
• සම්මා සම්බුද්ධ, පසේබුද්ධ, ශ්‍රාවක බුද්ධ සහ සුත බුද්ධ යන බුදුවරුන් වර්ග හතර පිළිබඳ විස්තරාත්මක විග්‍රහය.
• ලෝක සන්නිවාසය, සත්ව නිකාය සහ ක්ලේශ ජාත යන විෂම ධර්මයන්ගෙන් පිරි ලෝකයක බුදුවරුන් නිවැරදිව (සමව) හැසිරෙන ආකාරය.
• විදර්ශනා භාවනාව මගින් නාම රූප ධර්මයන්ගේ යථාර්ථය දැක චතුරාර්ය සත්‍යය ප්‍රත්‍යක්ෂ කරගන්නා ආකාරය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භක වන්දනාව - දේශනාව ආරම්භ කරමින් සිදුකරන නමස්කාරය සහ ගාථා සජ්ඣායනය.

(00:01:29) අප්පටිවිධිත සහ සුසම්මුට්ඨ සූත්‍ර හැඳින්වීම - සංයුක්ත නිකායේ එන අප්පටිවිධිත සහ සුසම්මුට්ඨ සූත්‍ර දේශනා කිරීමට හේතු වූ පසුබිම සහ එහි මූලික අර්ථය පැහැදිලි කිරීම.

(00:04:22) චතුරාර්ය සත්‍යය අවබෝධ නොකිරීමේ ආදීනව - චතුරාර්ය සත්‍ය ධර්මය නිවැරදිව අවබෝධ කර නොගැනීම නිසා සත්වයා විවිධ මිථ්‍යා දෘෂ්ටිවලට සහ පරවාදයන්ට හසුවන ආකාරය සාකච්ඡා කිරීම.

(00:06:17) ඉන්ද්‍රඛීල උපමාව සහ ආර්ය ශ්‍රාවකයාගේ ස්ථාවරත්වය - පොළොවෙහි මැනවින් පිහිටුවන ලද ඉන්ද්‍රඛීලයක් සතර දිගින් හමන සුළඟට නොසැලෙන්නා සේ, ධර්මය අවබෝධ කළ තැනැත්තා පරවාද හමුවේ නොසැලෙන බව පැහැදිලි කිරීම.

(00:09:26) බුද්ධෝත්පාද කාලය සහ ධර්මාවබෝධයට ඇති අවස්ථාව - බුදුරජාණන් වහන්සේ නමක් ලොව පහළ වී ඇති මෙම දුර්ලභ කාලය තුළ ධර්මය ශ්‍රවණය කර අවබෝධ කරගැනීමේ ඇති වැදගත්කම.

(00:09:45) බුදුරජාණන් වහන්සේ ධර්මය දේශනා කිරීමට තීරණය කිරීම - සහම්පතී මහා බ්‍රහ්මයාගේ ආරාධනයෙන් පසුව, ලෝකය දෙස බලා ධර්මය අවබෝධ කරගත හැකි පිරිසක් සිටින බව දැක බුදුරජාණන් වහන්සේ ධර්ම දේශනා කිරීමට තීරණය කළ ආකාරය.

(00:13:37) විදර්ශනා ඥානයෙන් චතුරාර්ය සත්‍යය අවබෝධ කිරීම - නාම රූප ධර්මයන්ගේ අනිත්‍ය, දුක්ඛ, අනාත්ම ස්වභාවය මෙනෙහි කරමින් චතුරාර්ය සත්‍යය ප්‍රත්‍යක්ෂ කරගන්නා ආකාරය.

(00:28:18) බුදුවරුන් වර්ග හතර පිළිබඳ විස්තරය - සම්මා සම්බුද්ධ, පසේබුද්ධ, ශ්‍රාවක බුද්ධ සහ සුත බුද්ධ යන බුදුවරුන් වර්ග හතර සහ ඔවුන්ගේ ලක්ෂණ පිළිබඳ පැහැදිලි කිරීම.

(00:29:46) ලෝකයේ විෂම ධර්ම සහ බුදුවරුන්ගේ සම හැසිරීම - ලෝක සන්නිවාසය, සත්ව නිකාය සහ ක්ලේශ ජාත යන විෂම ධර්මයන් පවතින ලෝකයක බුදුවරුන් සහ රහතන් වහන්සේලා මධ්‍යස්ථව සහ නිවැරදිව හැසිරෙන ආකාරය.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

අප්පටිවිදිත සූත්‍රය | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

අභිධර්මයේ මූලික සිද්ධාන්ත › 019 දස පුණ්‍ය ක්‍රියා පිළිබඳ විග්‍රහය

අභිධර්මයේ මූලික සිද්ධාන්ත පාඩම් මාලාවේ සිව්වන දේශනය මගින් දස පුණ්‍ය ක්‍රියා පිළිබඳව සවිස්තරාත්මකව සාකච්ඡා කරනු ලබයි. මෙහිදී කාමාවචර කුසල් සිත් ඇතිවීමට හේතුවන කරුණු දහය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ.

• දානය: තමන් සන්තක වස්තුවක් අනුන් වෙනුවෙන් පරිත්‍යාග කිරීම.
• සීලය: කය සහ වචනය සංවර කර ගැනීම සහ අකුසලයෙන් වැළකීම.
• භාවනාව: සමථ සහ විදර්ශනා භාවනා මගින් සිත දියුණු කිරීම.
• අපචායනය: වැඩිහිටියන්ට සහ ගරු කළ යුත්තන්ට ගරු කිරීම.
• වෙය්‍යාවච්චය: අනුන්ගේ කුසල් කටයුතු වලට සහ ධර්මික කටයුතු වලට උදව් කිරීම.
• පත්තිදානය: තමන් රැස් කරගත් පින් අනුන්ට අනුමෝදන් කිරීම.
• පත්තානුමෝදනාව: අනුන් දෙන පින් සතුටින් පිළිගැනීම.
• ධර්ම ශ්‍රවණය: ධර්මය ශ්‍රවණය කිරීම සහ ධර්මය ඉගෙනීම.
• ධර්ම දේශනාව: අනුන්ට ධර්මය කියා දීම.
• දිට්ඨුජුකම්මය: තමන්ගේ දැක්ම හෙවත් දෘෂ්ටිය නිවැරදි කර ගැනීම.

මෙම දස පුණ්‍ය ක්‍රියා අතරින් දිට්ඨුජුකම්මය හෙවත් දෘෂ්ටිය සෘජු කර ගැනීම අනෙක් සියලු පුණ්‍ය ක්‍රියා නිවැරදිව සිදු කිරීමට පදනම වන ආකාරය මෙහිදී විශේෂයෙන් අවධාරණය කෙරේ.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) දේශනයේ ආරම්භය - නමස්කාර පාඨය සජ්ඣායනා කර දේශනය ආරම්භ කිරීම.

(00:01:45) දස පුණ්‍ය ක්‍රියා හැඳින්වීම - කාමාවචර කුසල් සිත් ඇතිවීමට බලපාන දස පුණ්‍ය ක්‍රියා දහය පිළිබඳව කෙටි හැඳින්වීමක් සිදු කිරීම.

(00:05:16) දානය පිළිබඳ විග්‍රහය - දානය යනු තමන් සන්තක දෙයක් අනුන් වෙනුවෙන් පරිත්‍යාග කිරීම බවත්, අනුන්ගේ දානයකට සහභාගී වීම පමණක් දානමය පිනක් නොවන බවත් මෙහිදී පැහැදිලි කරයි.

(00:18:43) සීලය පිළිබඳ විග්‍රහය - සීලය යනු කය සහ වචනය සංවර කර ගැනීම බවත්, අනාගතයේදී අකුසල විපාක නොලැබෙන පරිදි කටයුතු කිරීම සීලයේ ලක්ෂණය බවත් විස්තර කරයි.

(00:49:24) භාවනාව පිළිබඳ විග්‍රහය - සමථ සහ විදර්ශනා වශයෙන් සිත දියුණු කිරීම භාවනාව ලෙස හඳුන්වන ආකාරය සහ එහි වැදගත්කම සාකච්ඡා කරයි.

(00:54:30) අපචායනය සහ වෙය්‍යාවච්චය - ගරු කළ යුත්තන්ට ගරු කිරීම (අපචායනය) සහ අනුන්ගේ කුසල් කටයුතු වලට උදව් කිරීම (වෙය්‍යාවච්චය) පිළිබඳව විස්තර කිරීම.

(01:00:19) පත්තිදානය සහ පත්තානුමෝදනාව - තමන් රැස් කරගත් පින් අනුන්ට දීම (පත්තිදානය) සහ අනුන් දෙන පින් සතුටින් අනුමෝදන් වීම (පත්තානුමෝදනාව) පිළිබඳව පැහැදිලි කිරීම.

(01:04:06) ධර්ම ශ්‍රවණය සහ ධර්ම දේශනාව - ධර්මය ඇසීම සහ ධර්මය කියා දීම තුළින් කුසල් රැස්වන ආකාරය පිළිබඳව විස්තර කිරීම.

(01:07:59) දිට්ඨුජුකම්මය (දෘෂ්ටිය සෘජු කර ගැනීම) - කර්මය සහ කර්ම ඵල විශ්වාස කරමින් තමන්ගේ දැක්ම නිවැරදි කර ගැනීම අනෙක් සියලු පුණ්‍ය ක්‍රියා වලට පදනම වන ආකාරය සාකච්ඡා කරයි.

(01:13:02) සමාප්තිය සහ පුණ්‍යානුමෝදනාව - දේශනය අවසානයේ පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ ආශිර්වාද කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

19 | අභිධර්මයේ මූලික සිද්ධාන්ත | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින් වහන්සේ

කර්මයේ විස්මිත ස්වභාවය

වත්තගොඩ මඝවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ විසින් පවත්වනු ලබන 'කර්මය' දේශනා මාලාවේ පළමු වැන්න මෙහි ඇතුළත් වේ. මෙහිදී කර්මයේ ඇති අතිශය සංකීර්ණ සහ විස්මිත ස්වභාවය පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කෙරේ.

• කර්මය යනු චේතනාව බවත්, එය අවිද්‍යාව සහ තෘෂ්ණාව සමඟ බැඳී පවතින ආකාරය.
• පුද්ගලයෙකුගේ කර්ම ශක්තිය තමාට පමණක් නොව බාහිර පරිසරයට සහ අන්‍යයන්ට පවා බලපාන ආකාරය.
• අතීත කර්මයන් වර්තමාන ජීවිතයේ ප්‍රඥාව, ඉගෙනීම සහ අන් අයගේ පිළිගැනීම කෙරෙහි බලපාන අයුරු.
• පාලි අටුවා සාහිත්‍යයේ එන විවිධ කතා පුවත් ඇසුරින් කර්ම විපාකයන්හි විවිධත්වය පැහැදිලි කිරීම.

මෙම දේශනාව මගින් කර්මය පිළිබඳව බුදුදහමේ ඉගැන්වෙන මූලික සහ ගැඹුරු කරුණු රාශියක් සරල උදාහරණ ඇසුරින් විස්තර කර ඇත.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය සහ ආශිර්වාදය - ධර්ම දේශනාව ආරම්භ කරමින් සිදුකරන ආශිර්වාද ගාථා සහ හැඳින්වීම.

(00:01:08) ආජාන්‍ය පුරුෂයන්ගේ දුර්ලභත්වය - ලෝකයේ ආජාන්‍ය පුරුෂයන් පහළ වීමේ දුර්ලභත්වය සහ එවැනි උත්තමයෙකුගේ පහළ වීම මුළු පවුලටම සහ ප්‍රදේශයටම සැපයක් වන ආකාරය පිළිබඳ විස්තරය.

(00:08:03) කර්මය යනු කුමක්ද? - බුදුදහමට අනුව කර්මය යනු චේතනාව බවත්, එම චේතනාව අවිද්‍යාව සහ තෘෂ්ණාව මත පදනම්ව ක්‍රියාත්මක වන ආකාරයත් මෙහිදී පැහැදිලි කෙරේ.

(00:27:31) කර්මයේ බාහිර බලපෑම - පුද්ගලයෙකුගේ කර්ම ශක්තිය බාහිර පරිසරයට පවා බලපාන ආකාරය බුදුරජාණන් වහන්සේ බමුණු ගමකට වැඩම කළ අවස්ථාවේ ලිඳක ජලය පිරිසිදු වූ කතා පුවත ඇසුරින් පැහැදිලි කරයි.

(00:37:45) කර්මයේ ආවේණික ස්වභාවය - එකම පරිසරය පුද්ගලයාගෙන් පුද්ගලයාට වෙනස් ලෙස දැනෙන ආකාරය (උදා: මිනිසුන්ට ජලය ලෙස පෙනෙන දෙය ප්‍රේතයන්ට ගිනියම් ගල් ලෙස පෙනීම) පිළිබඳ විස්තරය.

(00:43:30) ප්‍රඥාව සහ ඉගෙනීමට කර්මයේ බලපෑම - අතීතයේ කළ අකුසල කර්මයන් නිසා වර්තමානයේ ඉගෙනීමට සහ ප්‍රඥාවට බාධා පැමිණෙන ආකාරය චුල්ලපන්ථක තෙරුන්ගේ කතාව ඇසුරින් පැහැදිලි කරයි.

(00:45:58) අන්‍යයන්ගේ සිත්වලට කර්මය බලපාන අයුරු - පුද්ගලයෙකුගේ අතීත කර්මයන් නිසා අන් අය ඔහු දෙස බලන ආකාරය වෙනස් වන බව අම්බපාලියගේ සහ එක්තරා භික්ෂුවකගේ කතා පුවත් ඇසුරින් විස්තර කෙරේ.

(00:55:05) සමාප්තිය සහ පින් අනුමෝදන් කිරීම - දේශනාව අවසන් කරමින් පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ අවසාන ආශිර්වාදය.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

කර්මයේ නිස්සන්ද ඵල | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

ථේරවාද බුදුදහමේ සිද්ධාන්ත › නාම කාණ්ඩය › නාම ධර්ම › 095 ලෝභයේ විවිධ ස්වභාවයන් පිළිබඳ අභිධර්ම විවරණය

මෙම දේශනය මගින් ධම්මසංගණී ප්‍රකරණයේ නික්ඛේප කණ්ඩයෙහි ලෝභය හඳුන්වා දී ඇති විවිධ පර්යාය පද සහ එහි අර්ථයන් පිළිබඳව ගැඹුරු විවරණයක් ඉදිරිපත් කරයි. මෙහිදී ලෝභය හුදු ඇලීමක් පමණක් නොව, එය සිත තුළ ක්‍රියාත්මක වන විවිධ ආකාර 15ක් ඔස්සේ සාකච්ඡාවට බඳුන් වේ.

• ලෝභය සිත අරමුණ කරා නැවත නැවත ගෙන යන ආකාරය (අනුනය).
• භවයෙහි සතුටු වන ස්වභාවය (නන්දි) සහ සතුටු වෙමින් ඇලෙන ස්වභාවය (නන්දිරාග).
• ලෝභය නිසා සිත මුළාවට පත්වන ආකාරය (මුච්ඡා).
• ලෝභය මඩ වගුරක් (පංක) සහ ඇදගන්නා සුළු ස්වභාවයක් (ඒජා) ලෙස හඳුන්වන ආකාරය.

මීට අමතරව, ප්‍රායෝගික ජීවිතයේදී පුද්ගල බැඳීම් සහ ආශාවන් පාලනය කරගන්නා ආකාරය පිළිබඳවත්, බෝධිසත්ව චරිතය තුළ දරු සෙනෙහස වැනි බැඳීම් අත්හළ ආකාරය පිළිබඳවත් මෙහිදී පැහැදිලි කෙරේ.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) නමස්කාරය සහ හැඳින්වීම - දේශනය ආරම්භ කරමින් ලෝභය පිළිබඳව ධම්මසංගණී නික්ඛේප කණ්ඩයේ එන විවරණය සාකච්ඡා කිරීමට නියමිත බව සඳහන් කිරීම.

(00:02:38) ලෝභයේ මූලික ස්වභාවය - ලෝභය යනු අරමුණෙහි ඇලෙන ස්වභාවය බවත්, එය අත්හැරීමට ඇති අපහසුතාවය පිළිබඳවත් කෙටි මතක් කිරීමක් සිදු කිරීම.

(00:03:55) රාග සහ සාරාග - ලෝභය ඇලෙන ස්වභාවයෙන් යුක්ත බැවින් රාග සහ සාරාග ලෙස හඳුන්වන ආකාරය පැහැදිලි කිරීම.

(00:04:06) අනුනය: අරමුණ කරා සිත ගෙන යාම - ලෝභය විසින් සිත නැවත නැවත අරමුණ කරා ගෙන යන ආකාරය සහ එය අමතක කිරීමට ඇති අපහසුතාවය පිළිබඳ විවරණය.

(00:07:04) අනුරෝධ සහ නන්දි - අරමුණට කැමති වන ස්වභාවය (අනුරෝධ) සහ උපන් භවයෙහි සතුටු වන ස්වභාවය (නන්දි) පිළිබඳව පැහැදිලි කිරීම.

(00:17:02) නන්දිරාග: සතුටු වෙමින් ඇලීම - භවයෙහි සතුටු වෙමින් එහිම ඇලී වාසය කරන ලෝභයේ ස්වභාවය ධම්මචක්කප්පවත්තන සූත්‍රය ඇසුරින් විස්තර කිරීම.

(00:21:05) චිත්තස්ස සාරාග - ඇලීම පවතින්නේ පුද්ගලයෙකු තුළ නොව සිත තුළ බවත්, එය නිස්සත්ත නිජ්ජීව ධර්මයක් බවත් පැහැදිලි කිරීම.

(00:21:46) ඉච්ඡා සහ මුච්ඡා - අරමුණට කැමති වීම (ඉච්ඡා) සහ ලෝභය නිසා සිත මුළාවට පත්ව සත්‍යය වටහා ගැනීමට නොහැකි වීම (මුච්ඡා) පිළිබඳ විස්තරය.

(00:33:13) ගේධ සහ පලිගේධ - ලෝභයේ ඇති ගිජු බව සහ සියලු කොටස් වලින් ගිජු වන ස්වභාවය පිළිබඳව පැහැදිලි කිරීම.

(00:39:44) සංග, පංක සහ ඒජා - ලෝභය සිත අරමුණෙහි එල්බවන ආකාරය (සංග), මඩ වගුරක් මෙන් ගිල්වන ආකාරය (පංක) සහ සිත අදින ආකාරය (ඒජා) විස්තර කිරීම.

(00:42:57) Q&A: වචනයක අර්ථය ලක්ඛණාදී චතුෂ්කයට අනුව තීරණය වේද? - ලක්ඛණ, රස, පච්චුපට්ඨාන සහ පදට්ඨාන යනු ධර්මයක ස්වභාවය විස්තර කරන ආකාරය මිස වචනයක අර්ථය පමණක් නොවන බව පැහැදිලි කිරීම.

(00:44:12) Q&A: ලෝභය විවිධ මාර්ග ඥාන වලදී ප්‍රහීණය වන්නේ කෙසේද? - සෝවාන් මාර්ගයේදී දිට්ඨිගත සම්ප්‍රයුක්ත ලෝභය ප්‍රහීණය වන ආකාරයත්, රහත් මාර්ගය දක්වා ලෝභය ක්‍රමයෙන් දුර්වල වන ආකාරයත් විස්තර කිරීම.

(00:51:38) Q&A: පුද්ගලයන් කෙරෙහි ඇති වන ඇලීම ප්‍රායෝගිකව අඩු කරගන්නේ කෙසේද? - අරමුණෙහි තාවකාලික බව මෙනෙහි කිරීම, අසුභය මෙනෙහි කිරීම සහ තමාගේ ප්‍රධාන අධ්‍යාත්මික ඉලක්කය කෙරෙහි අවධානය යොමු කිරීමේ වැදගත්කම පැහැදිලි කිරීම.

(01:06:18) Q&A: අනාගාමී උත්තමයන්ටත් භව නිකාන්තික ලෝභය පවතීද? - අනාගාමී උත්තමයන්ට කාම රාගය ප්‍රහීණ වුවද රූප රාග සහ අරූප රාග මට්ටමින් ලෝභය පවතින බව තහවුරු කිරීම.

(01:06:53) Q&A: දරු සෙනෙහස සහ බැඳීම් සත්ව වර්ගයා අනුව වෙනස් වේද? - යෝනි නියාමයට අනුව විවිධ සත්ව කොට්ඨාස වල බැඳීම් වෙනස් වන ආකාරයත්, වෙස්සන්තර ජාතකයේදී බෝධිසත්වයන් වහන්සේ දරු සෙනෙහස අත්හළ ආකාරයත් සාකච්ඡා කිරීම.

(01:20:09) සාරාංශය සහ අවසානය - සාකච්ඡා කළ කරුණු සාරාංශ කරමින් දේශනය අවසන් කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

095 | නාම ධර්ම | නාම කාණ්ඩය | ථේරවාද බුදුදහමේ සිද්ධාන්ත | පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී හිමි | IIT

වෝහාර දේසනා › 017 දානයක ප්‍රතිග්‍රාහකයාගේ වැදගත්කම

දානයක ප්‍රතිග්‍රාහකයා (ලබන්නා) පිළිබඳව මෙම දේශනයෙන් ගැඹුරින් සාකච්ඡා කෙරේ. දානයක ආනිසංස තීරණය වීමට ප්‍රතිග්‍රාහකයාගේ ආධ්‍යාත්මික ගුණාංග බලපාන ආකාරය මෙහිදී පැහැදිලි කෙරේ.

විශේෂයෙන් සාකච්ඡා වන කරුණු:

• දානයක ප්‍රධාන අංග හතර (දායකයා, දේයධර්මය, ප්‍රතිග්‍රාහකයා, චේතනාව).
• කර්මයක ප්‍රබලතාවය තීරණය වීමට කර්මයට ලක්වන පුද්ගලයාගේ ගුණය බලපාන ආකාරය.
• දානයක් යනු වස්තුවක අයිතිය පැවරීමක් (Ownership transfer) ලෙස අර්ථකථනය කිරීම.
• මසුරුකම (Macchariya) සහ අත්හැරීමට අපහසු වස්තූන් පිළිබඳ විග්‍රහය.
• අජීවී වස්තූන් (ධාතූන් වහන්සේලා, බෝධීන් වහන්සේලා) ප්‍රතිග්‍රාහකයන් ලෙස සලකා පූජා පැවැත්වීම.
• දක්ඛිණාවිභංග සූත්‍රය ඇසුරින් මහා ප්‍රජාපතී ගෝතමියගේ කතා පුවත.

මීට අමතරව, ගිහි රහතන් වහන්සේලා සහ සාංඝික දේපළ පරිහරණය පිළිබඳවද මෙහිදී කරුණු ඉදිරිපත් කෙරේ.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) හැඳින්වීම - පෙර පාඩම් මාලාවේ සාරාංශයක් සහ අද දින සාකච්ඡා කරන ප්‍රතිග්‍රාහකයා පිළිබඳ මාතෘකාව හඳුන්වා දීම.

(00:01:01) ප්‍රතිග්‍රාහකයා පිළිබඳ හැඳින්වීම - දානයකදී ප්‍රතිග්‍රාහකයාගේ වැදගත්කම සහ දායකයාගේ මානසික මට්ටම දානයක ආනිසංස කෙරෙහි බලපාන ආකාරය පිළිබඳ විස්තරය.

(00:02:14) චේතනාව සහ කර්මයේ ප්‍රබලතාවය - චේතනාව කර්මය වුවද, කර්මයට ලක්වන පුද්ගලයාගේ ගුණමහිමය අනුව එම කර්මයේ විපාකය ප්‍රබල හෝ දුර්වල වන ආකාරය උදාහරණ සහිතව පැහැදිලි කිරීම.

(00:08:03) බුදුරජාණන් වහන්සේට දානය පූජා කළ මවගේ කතාව - මහා කාශ්‍යප රහතන් වහන්සේ යැයි සිතා බුදුරජාණන් වහන්සේට දානය පූජා කිරීමේ පුවත සහ එහිදී ප්‍රතිග්‍රාහකයාගේ ගුණය බලපෑ ආකාරය.

(00:11:12) දානයක ප්‍රධාන අංග - දායකයා, දේයධර්මය, ප්‍රතිග්‍රාහකයා සහ දාන චේතනාව යන අංග සිතියම්ගත කර ඒවායේ අන්තර් සම්බන්ධතාවය පැහැදිලි කිරීම.

(00:16:12) ප්‍රතිග්‍රාහකයා සහ අයිතිය පැවරීම - දානයක් යනු යම් වස්තුවක අයිතිය තවත් කෙනෙකුට පැවරීමක් ලෙස අර්ථකථනය කිරීම සහ එහි ඇති විනයානුකූල පසුබිම.

(00:18:12) මසුරුකම සහ පරිත්‍යාගය - මසුරුකම (Macchariya) යනු කුමක්ද යන්නත්, තමා සතු වස්තුවක් තවත් කෙනෙකු පරිභෝජනය කරනවාට ඇති අකමැත්ත දානයකට බාධාවක් වන ආකාරයත් විස්තර කිරීම.

(00:20:10) අත්හැරීමට අපහසු දෑ පරිත්‍යාග කිරීම - අඹුදරුවන්, රාජ්‍යය සහ ශරීර අවයව වැනි අත්හැරීමට අපහසු දෑ පරිත්‍යාග කිරීමේදී ඇතිවන මානසික තත්ත්වය සහ එහි ඇති උසස් බව.

(00:43:31) අජීවී වස්තූන්ට දානය පූජා කිරීම - ධාතූන් වහන්සේලාට සහ බෝධීන් වහන්සේලාට පූජා පවත්වන විට ප්‍රතිග්‍රාහකයා ජීවමාන නොවුණද, එම පූජාවන්හි ඇති ආනිසංස පිළිබඳ විග්‍රහය.

(00:56:02) දක්ඛිණාවිභංග සූත්‍රය සහ මහා ප්‍රජාපතී ගෝතමිය - දක්ඛිණාවිභංග සූත්‍රය ඇසුරින් මහා ප්‍රජාපතී ගෝතමිය බුදුරජාණන් වහන්සේට සිවුරු පූජා කිරීමට සූදානම් වීම පිළිබඳ කතා පුවත.

(01:29:21) Q&A: සුජාතාව සහ චුන්ද කර්මාර පුත්‍රයා දුන් දානයන්හි ආනිසංස වැඩි වන්නේ ඇයි? - බුදුවීමට පෙර ලැබුණු දානය සහ පිරිනිවන් පෑමට පෙර ලැබුණු දානය යන දානයන් දෙකෙහි ඇති විශේෂත්වය සහ සමාපත්තිවලට ඇති සම්බන්ධය පැහැදිලි කිරීම.

(01:32:35) Q&A: සාංඝික දේපළ බෙදාගැනීමේ විනය නීති මොනවාද? - ආරාමයකට පූජා කළ සාංඝික දේපළ බෙදාගැනීමේදී එම අවස්ථාවේ සිටින භික්ෂූන් වහන්සේලාට හිමිවන අයිතිය පිළිබඳ විනයානුකූල පැහැදිලි කිරීම.

(01:35:56) Q&A: සුද්ධෝදන රජතුමා ගිහිගෙයි සිටම රහත් වී පිරිනිවන් පෑවේ කෙසේද? - ගිහි රහතන් වහන්සේලා පිළිබඳව සහ සුද්ධෝදන රජතුමා පිරිනිවන් පෑමට පෙර බුදුරජාණන් වහන්සේ දැකීමට කළ ඉල්ලීම පිළිබඳ විස්තරය.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

🪔වෝහාර දේසනා 🪔 | 17 වැනි දේශනාව | දේශකයානෝ: ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

ඉන්ද්‍රිය ධර්ම පහ දියුණු කරගන්නා ආකාරය

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් බුදුරජාණන් වහන්සේ දේශනා කළ දුකෙන් මිදීමේ මාර්ගය සහ නිවන් අවබෝධ කර ගැනීම සඳහා ඉන්ද්‍රිය ධර්ම දියුණු කරගන්නා ආකාරය පිළිබඳව ගැඹුරින් පැහැදිලි කරනු ලබයි.

මෙහිදී සාකච්ඡා වන ප්‍රධාන කරුණු:

• සංසාරික දුක සහ කෙලෙස් ප්‍රහීණ කිරීමේ වැදගත්කම.
• පංච නීවරණ ධර්මයන් යටපත් කර බෝධිපාක්ෂික ධර්මයන් දියුණු කිරීම.
• ඉන්ද්‍රිය ධර්ම පහ (ශ්‍රද්ධා, වීර්ය, සති, සමාධි, ප්‍රඥා) හඳුනා ගැනීම සහ ඒවායේ ක්‍රියාකාරිත්වය.
• අධිපති ධර්ම සහ ඉන්ද්‍රිය ධර්ම අතර පවතින වෙනස.
• එක් එක් ඉන්ද්‍රිය ධර්මයන් ප්‍රායෝගිකව ජීවිතය තුළ දියුණු කරගන්නා ආකාරය.
• ධර්ම ශ්‍රවණය සහ යෝනිසෝ මනසිකාරය තුළින් ප්‍රඥාව අවදි කරගන්නා ආකාරය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය සහ ගාථා සජ්ඣායනය - දේශනාව ආරම්භ කරමින් මූලික ගාථා සජ්ඣායනය සිදු කිරීම.

(00:01:13) දුකෙන් මිදීමේ මාර්ගය සහ නිවන - බුදුරජාණන් වහන්සේ දේශනා කළ දුකෙන් මිදීමේ මාර්ගය සහ නිවන් අවබෝධ කර ගැනීම පිළිබඳව හැඳින්වීමක් සිදු කරයි.

(00:02:52) පංච නීවරණ සහ බෝධිපාක්ෂික ධර්ම - පංච නීවරණ ධර්මයන් ප්‍රහීණ කිරීම සඳහා බෝධිපාක්ෂික ධර්මයන් වැඩීමේ අවශ්‍යතාවය සහ එහි ඇති වැදගත්කම පැහැදිලි කරයි.

(00:06:32) ඉන්ද්‍රිය ධර්ම යනු මොනවාද? - ඉන්ද්‍රිය ධර්ම යනු කුමක්ද සහ ඒවා සිතේ පවතින බලවත් ධර්මයන් වන ආකාරය පිළිබඳව විස්තරාත්මකව කරුණු දක්වයි.

(00:07:03) අධිපති ධර්ම සහ ඉන්ද්‍රිය ධර්ම අතර වෙනස - සිතේ පවතින අධිපති ධර්ම සහ ඉන්ද්‍රිය ධර්ම අතර පවතින වෙනස සහ ඒවායේ ක්‍රියාකාරිත්වය පිළිබඳව පැහැදිලි කිරීම.

(00:13:01) ශ්‍රද්ධා ඉන්ද්‍රිය දියුණු කිරීම - තෙරුවන් කෙරෙහි විශ්වාසය තැබීම සහ ධර්මය ඉගෙනීම තුළින් ශ්‍රද්ධා ඉන්ද්‍රිය දියුණු කරගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කරයි.

(00:13:45) වීර්ය ඉන්ද්‍රිය දියුණු කිරීම - ආරම්භ කළ කුසල් කටයුත්තක් අවසානය දක්වා අත්නොහැර කරගෙන යාමට අවශ්‍ය වීර්යය දියුණු කරගන්නා ආකාරය පිළිබඳව.

(00:15:07) සති ඉන්ද්‍රිය දියුණු කිරීම - කුසල් අරමුණු වල සිත පිහිටුවා ගැනීම සහ සිහිය පවත්වා ගැනීම තුළින් සති ඉන්ද්‍රිය වර්ධනය කරගන්නා ආකාරය පැහැදිලි කරයි.

(00:17:18) සමාධි ඉන්ද්‍රිය දියුණු කිරීම - සිත එකඟ කර ගැනීම සහ සමාධිය දියුණු කර ගැනීම සඳහා අනුගමනය කළ යුතු පිළිවෙත් පිළිබඳව කරුණු දක්වයි.

(00:18:19) ප්‍රඥා ඉන්ද්‍රිය දියුණු කිරීම - අනිත්‍ය, දුක්ඛ, අනාත්ම යන තිලක්ඛණය අවබෝධ කර ගැනීම සඳහා ප්‍රඥාව මෙහෙයවන ආකාරය සහ එය දියුණු කරගන්නා ආකාරය විස්තර කරයි.

(00:21:56) ඉන්ද්‍රිය ධර්ම වැඩීමේ වැදගත්කම - නිවන් මග සම්පූර්ණ කර ගැනීම සඳහා මෙම ඉන්ද්‍රිය ධර්ම පහම සමබරව දියුණු කරගැනීමේ අවශ්‍යතාවය අවධාරණය කරයි.

(00:46:05) අවසානය සහ පින් අනුමෝදන් කිරීම - දේශනාව අවසන් කරමින් මියගිය ඥාතීන්ට පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ ආශිර්වාද කිරීම සිදු කරයි.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

ගුණ ධර්ම දියුණු කර කෙලෙස් කැපීම | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

පංච උපාදානස්කන්ධය දුකක් වන ආකාරය

පංච උපාදානස්කන්ධය දුකක් ලෙස බුදුරජාණන් වහන්සේ දේශනා කළේ ඇයිද යන්න පිළිබඳව මෙම ධර්ම දේශනාවෙන් විස්තර කෙරේ. මෙහිදී පහත කරුණු සාකච්ඡා වේ:

• සත්වයා, පුද්ගලයා යන සම්මුති ව්‍යවහාරයෙන් ඔබ්බට ගොස් පරමාර්ථ ධර්මයන් තුළින් ලෝකය දෙස බැලීම.
• පංච උපාදානස්කන්ධය හටගැනීම, පැවතීම සහ නිරුද්ධ වීම දුකක් ලෙස හඳුනාගැනීම.
• රූපස්කන්ධය නඩත්තු කිරීමට සිදුවන වෙහෙස සහ එහි ඇති අනිත්‍ය ස්වභාවය.
• වේදනා, සඤ්ඤා, සංඛාර සහ විඤ්ඤාණ යන නාම ධර්මයන්ගේ ඇති අස්ථිර බව සහ ඒවා නිසා ඇතිවන පීඩාව.
• අවිද්‍යාව සහ තෘෂ්ණාව නිසා නැවත නැවතත් ස්කන්ධයන් හටගන්නා ආකාරය.
• නිර්වාණය යනු ස්කන්ධයන්ගේ නිරුද්ධ වීම බව වටහා ගැනීම.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භක ගාථා සහ නමස්කාරය - දේශනාව ආරම්භ කරමින් ගාථා සජ්ඣායනා කිරීම.

(00:01:17) ලෝකයේ සැබෑ ස්වභාවය සහ සම්මුති ව්‍යවහාරය ඉක්මවා යාම - සාමාන්‍ය ලෝක ව්‍යවහාරයෙන් ඔබ්බට ගොස් බුදුරජාණන් වහන්සේ ලෝකය විස්තර කළ ආකාරය.

(00:02:12) පංච උපාදානස්කන්ධය සහ දුක්ඛ ආර්ය සත්‍යය - පංච උපාදානස්කන්ධය දුකක් ලෙස ධම්මචක්කප්පවත්තන සූත්‍රයේ සඳහන් වන ආකාරය.

(00:03:57) ධර්ම දේශනාවේ අරමුණ සහ පුණ්‍යානුමෝදනාව - මියගිය ශාමිලා ප්‍රියානි පෙරේරා මහත්මියට පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ රෝගාතුරව සිටින නීතා දහනායක මහත්මියට සුවය ප්‍රාර්ථනා කිරීම.

(00:06:36) පංච උපාදානස්කන්ධය පිළිබඳ හැඳින්වීම - නාම සහ රූප යන කොටස් දෙකෙන් පංච උපාදානස්කන්ධය සැකසෙන ආකාරය.

(00:08:13) රූපස්කන්ධය: ශරීරයේ ස්වභාවය සහ එහි ඇති දුක්ඛිත බව - සතර මහා භූතයන්ගෙන් සැදුම්ලත් ශරීරය නඩත්තු කිරීමට සිදුවන වෙහෙස සහ එහි ඇති අශුභ ස්වභාවය.

(00:13:51) වේදනාස්කන්ධය: විඳීමේ ස්වභාවය සහ එහි අනිත්‍යතාවය - සැප, දුක් සහ මධ්‍යස්ථ විඳීම්වල ඇති අස්ථිර බව සහ ඒවා නිරන්තරයෙන් වෙනස් වීම.

(00:18:17) සඤ්ඤාස්කන්ධය: හඳුනාගැනීම සහ එහි ඇති වෙහෙසකර බව - දේවල් හඳුනාගැනීමේ ක්‍රියාවලිය සහ ඒ සඳහා වැයවන ශක්තිය හා වෙහෙස.

(00:24:42) සංඛාරස්කන්ධය: සකස් කිරීමේ ස්වභාවය සහ කර්ම රැස්වීම - චේතනාව මුල් කරගෙන කර්ම රැස් කිරීම සහ ස්කන්ධයන් සකස් කිරීමේ ස්වභාවය.

(00:27:31) විඤ්ඤාණස්කන්ධය: අරමුණු දැනගැනීම සහ එහි ඇති අතෘප්තිකර බව - අරමුණු දැනගැනීමේ ක්‍රියාවලිය සහ එය අනෙකුත් ස්කන්ධයන් මත රඳා පවතින ආකාරය.

(00:33:34) පංච උපාදානස්කන්ධය සමස්තයක් ලෙස දුකක් වන්නේ ඇයි? - ස්කන්ධයන් නිරන්තරයෙන් බිඳී යන බැවින් සහ ඒවා පවත්වා ගැනීමට විශාල වෙහෙසක් දැරිය යුතු බැවින් ඒවා දුකක් වන ආකාරය.

(00:40:03) නිවන් දැකීම: අවිද්‍යාව සහ තෘෂ්ණාව දුරු කිරීම - අවිද්‍යාව සහ තෘෂ්ණාව ප්‍රහීණ කිරීමෙන් ස්කන්ධයන්ගේ හටගැනීම නැවැත්වීම හෙවත් නිවන.

(00:42:55) මරණය සහ ශෝකය හමුවේ ධර්මානුකූලව සිතීම - මරණය යනු ස්කන්ධයන්ගේ විසිරී යාමක් බව වටහාගෙන ශෝකය පාලනය කරගන්නා ආකාරය.

(00:57:46) අවසාන පුණ්‍යානුමෝදනාව - දේශනාව අවසානයේ පින් අනුමෝදන් කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

මරණය ගැන මෙසේ සිතමු | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ

නිවනට පත්වන පියවර තුන

මෙම ධර්ම දේශනාව මගින් සංසාරික දුකෙන් මිදී නිවන කරා යන ගමනේදී අනුගමනය කළ යුතු මූලික පියවරයන් සහ ඒ සඳහා අවශ්‍ය වන මානසික දියුණුව පිළිබඳව ගැඹුරු විග්‍රහයක් සිදු කරයි.

• පංච උපාදානස්කන්ධය හෙවත් නාම-රූප ධර්මයන්ගේ ස්වභාවය සහ ඒවා දුකක් ලෙස හඳුනාගැනීම.
• සංස්කාර ලෝකයේ අනිත්‍ය, දුක්ඛ, අනාත්ම යන ත්‍රිලක්ෂණය අවබෝධ කරගැනීමේ වැදගත්කම.
• සංසාරික පැවැත්මට හේතු වන තෘෂ්ණාව සහ අවිද්‍යාව දුරු කරන ආකාරය.
• නිවන කරා යන ගමනේදී සීලය, සමාධිය සහ ප්‍රඥාව (විදර්ශනා ඥානය) ක්‍රමානුකූලව දියුණු කරගන්නා ආකාරය.
• දානය මගින් අත්හැරීම පුරුදු කරමින් සීලය ශක්තිමත් කරගන්නා ආකාරය.
• සංස්කාර නිමිත්තෙන් මිදී නිවන අරමුණු කරන ගෝත්‍රභූ, මාර්ග සහ ඵල යන චිත්තක්ෂණයන්ගේ ස්වභාවය.

📌 දේශනාවේ ප්‍රධාන මාතෘකා:

(00:00:00) ආරම්භය සහ ගාථා සජ්ඣායනය - දේශනාව ආරම්භ කරමින් මූලික ගාථා සජ්ඣායනය සහ දේශනාවේ මාතෘකාව හඳුන්වා දීම.

(00:01:30) නාම-රූප ධර්මයන්ගේ දුක්ඛ ස්වභාවය - පංච උපාදානස්කන්ධය හෙවත් නාම-රූප ධර්මයන් (සිත සහ කය) දුකක් ලෙස බුදුරජාණන් වහන්සේ හඳුන්වා දුන් ආකාරය සහ ඒවායේ අනිත්‍ය ස්වභාවය පැහැදිලි කිරීම.

(00:06:52) සංසාරික පැවැත්මට හේතුව - නාම-රූප ධර්මයන් කෙරෙහි ඇති බැඳීම, තෘෂ්ණාව සහ අවිද්‍යාව නිසා නැවත නැවතත් භවයන්හි උප්පත්තිය ලබන ආකාරය සහ එහි ඇති නිසරු බව.

(00:09:06) හේතු-ඵල දහම සහ අනාගත දුක - යම් හේතුවක් ඇති කල්හි ඵලය හටගන්නා සේම, කෙලෙස් පවතින තාක් කල් අනාගතයේදී උරුම වන දුක පිළිබඳව සුනාමි රළක් උදාහරණයට ගනිමින් පැහැදිලි කිරීම.

(00:21:51) සංස්කාර ලෝකයේ යථාර්ථය - අප අරමුණු කරන බාහිර සහ අභ්‍යන්තර සියලු දේ සංස්කාරයන් බවත්, ඒවා අනිත්‍ය, දුක්ඛ, අනාත්ම ත්‍රිලක්ෂණයට යටත් බවත් අවබෝධ කරගැනීම.

(00:27:33) නිවන සහ සංස්කාර ලෝකයෙන් එතෙර වීම - සංස්කාර ලෝකයෙන් එතෙර වූ අසංඛත ධාතුව හෙවත් නිවන පිළිබඳව සහ එය අරමුණු කරගන්නා ආකාරය පිළිබඳ මූලික හැඳින්වීම.

(00:31:11) සත්‍යාවබෝධය සහ චිත්ත පරිවර්තනය - ධර්මය ශ්‍රවණය කිරීමෙන් සත්‍යය අවබෝධ වන විට ස්වභාවිකවම කෙලෙස් වලින් දුරස් වන ආකාරය සහ සත්‍යය හමුවේ සිත වෙනස් වන ආකාරය උදාහරණ සහිතව පැහැදිලි කිරීම.

(00:34:52) නිවනට පත්වන පියවර තුන (ගෝත්‍රභූ, මාර්ග, ඵල) - සංස්කාර නිමිත්තෙන් මිදී නිවන අරමුණු කරන ගෝත්‍රභූ ඥානය, කෙලෙස් නසන මාර්ග ඥානය සහ උත්සාහය සංසිඳෙන ඵල ඥානය යන පියවර තුන පිළිබඳ ගැඹුරු විග්‍රහය.

(00:50:06) සීල, සමාධි, ප්‍රඥා ගමන් මග - විදර්ශනා ඥානය ලැබීමට සමාධියත්, සමාධිය ලැබීමට සීලයත් අවශ්‍ය වන ආකාරය සහ සීලය ශක්තිමත් කරගැනීමට දානය උපකාරී වන ආකාරය.

(00:56:18) අත්හැරීම සහ සීලයේ ශක්තිය - අත්හැරීමේ මට්ටම අනුව සීලයේ ශක්තිය තීරණය වන ආකාරය සහ බෝධිසත්වයන් වහන්සේලාගේ අත්හැරීම පිළිබඳ උදාහරණ.

(01:00:48) සාරාංශය සහ අවසානය - දේශනාවේ සාරාංශය ඉදිරිපත් කරමින් නිවන් මගෙහි ගමන් කිරීමේ වැදගත්කම අවධාරණය කිරීම.

(01:03:02) පුණ්‍යානුමෝදනාව - දේශනාවේ දායකත්වය දැරූ පිරිස සිහිපත් කරමින් මියගිය ඥාතීන්ට පින් අනුමෝදන් කිරීම සහ ආශිර්වාද කිරීම.

පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමීන් වහන්සේ (Ven. Watagoda Maggavihari Thero) විසින් නිර්මල සද්ධර්මය ඇසුරෙන් පවත්වන ලද මෙම දේශනාව (Sinhala Dhamma Deshana) වීඩියෝවක් ලෙස නැරඹීමට කැමති නම්, පහත ඇති YouTube සබැඳිය (Link) වෙත පිවිසෙන්න.

ගෝත්‍රභූ මාර්ග සහ ඵල ඤාණ | ශාස්ත්‍රපති පූජ්‍ය වටගොඩ මග්ගවිහාරී ස්වාමින්වහන්සේ