Explore every episode of the podcast LensEU – bliższe spojrzenie na to, co napędza europejską społeczność

Lilith Grull z CORRECTIV.Europe przygląda się fali wyburzeń w Europie i pyta, kiedy naprawdę opłaca się budować od nowa, a kiedy lepiej remontować. Zaglądamy do Niemiec, Grecji i Polski. Wojciech Kość z OKO.press opowiada o przyszłości bloków z wielkiej płyty i o tym, dlaczego masowe wyburzenia polskich osiedli są mało prawdopodobne.
Mówimy też o społecznych, mieszkaniowych i klimatycznych kosztach wyburzeń oraz o tym, dlaczego zachowanie istniejących budynków może być ważniejsze, niż się wydaje.Podcast został nagrany w języku angielskim i przetłumaczony maszynowo z wykorzystaniem AI.

Transkrypcja odcinka automatyczna na Spotify.

Zapisz się na newsletter LensEU: ⁠⁠link⁠⁠.

#lensEU

Tym razem Die Presse przygotowało podcastu poświęcony przewodniczącej Komisji Europejskiej Ursuli von der Leyen, która skupiła w swoich rękach więcej władzy niż wielu jej poprzedników, ale jej polityczna pozycja w Europie wcale nie jest tak mocna, jak mogłoby się wydawać. W 13. odcinku LensEU sprawdzamy, jak przewodnicząca Komisji Europejskiej jest postrzegana w Brukseli, Chorwacji, Polsce i Niemczech — i dlaczego w dwóch z tych krajów opinie o niej mówią więcej o lokalnych podziałach politycznych niż o niej samej.

Podcast został nagrany w języku angielskim i przetłumaczony maszynowo z wykorzystaniem AI.

Transkrypcja odcinka automatyczna na Spotify.

Zapisz się na newsletter LensEU: ⁠link⁠.

#lensEU

Od usług publicznych po oprogramowanie w pracy i sztuczną inteligencję — na jaką niezależność technologiczną możemy sobie pozwolić? I dlaczego dojście do niej to nie będzie droga łatwa, tylko naszpikowana przeszkodami i baardzo długa?

Tym razem to my, OKO.press, zaproponowaliśmy temat. Bo zależność Europy od amerykańskich technologii wykracza daleko poza smartfony i media społecznościowe. Amerykańskie firmy stoją za komunikacją, płatnościami, usługami publicznymi, oprogramowaniem wykorzystywanym w pracy i narzędziami AI. Tworzy to podatności, które często pozostają niewidoczne aż do momentu awarii systemów albo narastania napięć politycznych.

Odcinek prowadzi Wojciech Kość, reporter OKO.press.

• Rozmawia z Mathieu Polletem, reporterem technologicznym POLITICO w Brukseli, który przez 72 godziny próbował żyć bez amerykańskich technologii i przekonał się, jak głęboko codzienne życie jest osadzone w amerykańskim ekosystemie technologicznym.
• Zuzanna Warso, współdyrektorka Open Future, wyjaśnia, jak finansowanie publiczne, zamówienia publiczne i regulacje pomogły ukształtować dzisiejszy rynek technologiczny. Jej zdaniem Europa powinna bardziej strategicznie wykorzystywać zamówienia publiczne do wspierania alternatywnych rozwiązań.
• Bert Hubert, holenderski programista i przedsiębiorca, który doradzał rządowi Holandii, przekonuje, że niezależność technologiczna musi być budowana stopniowo, ponieważ instytucjom często brakuje zarówno kompetencji, jak i infrastruktury niezbędnej do szybkiej zmiany dostawców.
• W tym odcinku występuje także Andrejs Timofejevs z łotewskiej TVNET, który tłumaczy, dlaczego ograniczanie zależności od amerykańskich technologii jest szczególnie skomplikowane w Europie Wschodniej, gdzie relacje ze Stanami Zjednoczonymi w dziedzinie bezpieczeństwa pozostają kluczowe.

Wniosek: większa europejska autonomia technologiczna będzie wymagała długoterminowych inwestycji, politycznej woli i skoordynowanych zmian instytucjonalnych.

Podcast został nagrany w języku angielskim i przetłumaczony maszynowo z wyukorzystaniem AI.

Transkrypcja odcinka automatyczna na Spotify oraz dostępna pod tym linkiem.Zapisz się na newsletter Lens.EU: link.

#lensEU

Pax Americana: Ameryka płaci rachunki, utrzymuje porządek, a świat — zwłaszcza Europa — korzysta pod tym parasolem z pokoju i dobrobytu. Dziś ten system się rozpada. I nie dzieje się to przypadkiem, lecz w wyniku świadomych decyzji obecnej administracji Stanów Zjednoczonych.

Tym razem nasi koledzy z Chorwacji wzięli na warsztat rozpadającą się właśnie Pax Americana – bo Stany Zjednoczone Donalda Trumpa nie chcą już bronić Europy i domagają się, żeby sama łożyła na swoją obronę. Gość podcastu, ekspert Telegram.hr Đivo Đurović,, jest optymistą: jego zdaniem, choć „młyny Europy mielą powoli", ostatecznie będzie mogła wziąć na swoje barki własną obronę. A Paulina Pacuła z OKO.press tłumaczy meandry działań polskiej dyplomacji wobec Donalda Trumpa i wysiłki, żeby nakłonić go do pozostawienia na wschodniej flance NATO żołnierzy.

Podcast został nagrany w języku angielskim i przeczytany przez polskiego lektora.

Transkrypcja odcinka automatyczna na Spotify oraz pod ⁠linkiem⁠.

Zapisz się na newsletter Lens EU: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠link⁠

#lensEU

Propagandę najtrudniej rozpoznać wtedy, gdy nie wygląda na importowaną — gdy brzmi jak coś, o co społeczeństwo i tak już się spierało. Jak Łotwa i Polska radzą sobie (albo nie radzą) z jadem sączonym z Kremla.

Podcast został nagrany w języku angielskim i przetłumaczony maszynowo na język polski z wykorzystaniem AI.

Tym razem koledzy z Łotwy zajęli się problemem, który z przyczyn oczywistych porusza ich bardzo żywo – kremlowską propagandą i dezinformacją w ich kraju. Łotewska sytuacja jest tu wyjątkowa, bo jedna trzecia mieszkańców jest tam rosyjskojęzyczna i w dużej mierze przyzwyczajona – zwłaszcza starsze pokolenie – do korzystania z rosyjskich źródeł informacji. Po pełnoskalowej inwazji na Ukrainę w 2022 roku rząd w Rydze odciął więc na Łotwie dostęp do rosyjskich kanałów telewizyjnych.

Ale dziś dezinformacja rozprzestrzenia się przez internet i to nie tylko po rosyjsku. Propagandziści dobrze bowiem wiedzą, w jakie struny uderzyć: podbić lęki, pogłębić podziały.

Gość podcastu, Bartosz Kocejko-Szukalski z OKO.press opowiada, jak to się robi w Polsce, podsycając konflikty polsko-ukraińskie.

Transkrypcja odcinka automatyczna na Spotify oraz pod linkiem.

Zapisz się na newsletter Lens EU: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠link⁠

#lensEU

Po latach zastoju rozszerzenie Unii Europejskiej ponownie znalazło się w centrum politycznej debaty. Coraz częściej okazuje się jednak, że największym wyzwaniem nie są już same państwa kandydujące, lecz zdolność Unii Europejskiej do ich przyjęcia.

Tym razem my, OKO.press, a konkretnie nasza ekspertka od Unii Europejskiej Paulina Pacuła przygotowała odcinek o kłopotach z rozszerzeniem UE. O tym procesie można było powiedzieć, że utknął – bo mijają dekady, a państwa tzw. Bałkanów Zachodnich mają coraz mniejsze szanse na wejście do unijnego klubu (z wyjątkiem Czarnogóry, o tym dużo mówimy w podcaście). Sytuacja zmieniła się po pełnoskalowej agresji Rosji na Ukrainę – ta ostatnia oraz Mołdawia wyjątkowo szybko zdobyły status kandydata. Ale czy szybko uda im się do Unii wejść?

Ciekawe – i bardzo różne – podejście swoich krajów do rozszerzenia przedstawiają w podcaście koleżanki i koledzy z Chorwacji oraz Łotwy.

Podcast został nagrany w języku angielskim i przetłumaczony maszynowo na język polski z wykorzystaniem AI.

Transkrypcja odcinka:⁠⁠ ⁠⁠⁠⁠link⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠

Zapisz się na newsletter Lens EU: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠link⁠

#lensEU

Tysiące ludzi inwestowało setki albo tysiące euro w przekonaniu, że lokują pieniądze w legalne przedsięwzięcia. Dopiero kiedy ich środki znikały, zaczynali rozumieć, że padli ofiarą oszustwa. Tak działała rozbita już Milton Group – siatka przestępcza tak pewna siebie, że jedna z jej odnóg była nawet sponsorem hiszpańskiego klubu piłkarskiego

Tym razem nasi koleżanki i koledzy z Wiednia zajęli się problemem internetowych scamów – oszustw, których ofiarami corocznie padają dziesiątki tysięcy ludzi. Rekordzista z Austrii stracił... 11 milionów euro na fałszywej inwestycji w kryptowaluty. Theresa Wirth z Die Presse tłumaczy, jak się takie oszustwa uprawia i opowiada o swoich rozmowach z bawarskim prokuratorem, który zajmuje się kwestią internetowej przestępczości. A Frida Thurm z CORRECTIV.Europe przypomina historię shadow IT w Europolu – jak instytucja, która ma zwalczać przestępców na terenie UE, sama otworzyła szeroko bramy wyłudzaczom danych.

Podcast został nagrany w języku angielskim i przetłumaczony na język polski.

Transkrypcja odcinka:⁠ ⁠⁠⁠⁠link⁠⁠⁠⁠⁠⁠

Zapisz się na newsletter Lens EU: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠link⁠

#lensEU

Po pandemii, wojnie w Ukrainie i obecnym konflikcie na Bliskim Wschodzie inflacja powraca do Europy kolejnymi falami. Są jednak kraje UE, które dość skutecznie opierają się tej presji i takie, które średnio sobie z nią radzą.

Tym razem Telegram.hr przygotował podcast o inflacji. Jeśli wydaje się nam, że w Polsce ceny rosną bez opamiętania, to spójrzmy na Chorwację – tam wskaźnik inflacji jest wciąż grubo powyżej średniej UE. Nasi koledzy z Chorwacji rozmawiają o tym, jak bardzo rząd nie może sobie poradzić ze wzrostem cen, i co robi Europejski Bank Centralny, żeby ustabilizować ceny w strefie euro. A niemiecki Correctiv dodaje wyniki swojej analizy, ile osób w Europie cierpi na ubóstwo energetyczne, czyli nie stać ich na ogrzanie domu. Mówimy o dziesiątkach milionów ludzi!

Podcast został nagrany w języku angielskim i przetłumaczony maszynowo na język polski.

Transkrypcja odcinka: ⁠⁠⁠⁠link⁠⁠⁠⁠⁠

Zapisz się na newsletter Lens EU: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠link⁠

#lensEU

Na terenie Unii Europejskiej prawie 8 tys. kąpielisk posiada oficjalną ocenę „doskonała jakość wody”, mimo że znajdują się na akwenach, w których wykryto zanieczyszczenia chemiczne.

Tym razem CORRECTIV przygotował podcast o zanieczyszczeniach kąpielisk w Unii Europejskiej. Okazuje się, że informacje o stanie wody, które możemy przy nich znaleźć, nie są pełne – a nawet są bardzo niepełne. Nie ma w nich mowy o PFAS, „wiecznych chemikaliach, które się nie rozkładają. CORRECTIV przeprowadził śledztwo, z którego wynika, że niepokojąco duży odsetek kąpielisk w UE to miejsca zanieczyszczone PFAS.

Transkrypcja odcinka: ⁠⁠⁠link⁠⁠⁠⁠

Zapisz się na newsletter Lens EU: ⁠⁠⁠⁠⁠link⁠

#lensEU

Pytanie nie brzmi już, czy Europa musi więcej inwestować w obronność — lecz czy potrafi robić to wspólnie. W kolejnym odcinku naszego międzynarodowego podcastu sprawdzamy, jak kraje Unii korzystają z programu pożyczek SAFE.

Tym razem rozmawiamy o SAFE – programie pożyczek na obronność, które mają wzmocnić naszą autonomię strategiczną. Czy chorwacki rząd miał pomysł na zakupy wzmacniający własny przemysł obronny? Co najbardziej potrzebne jest Łotwie? A czy polscy decydenci rozumieją już, po co zacieśniać europejską współpracę w tej dziedzinie?

Gospodarzem tego odcinka jest łotewska telewizja TVNET, został on nagrany w języku angielskim i przeczytany przez polskiego lektora. Poniżej znajdziecie transkrypcję całego podcastu.

Transkrypcja odcinka: https:⁠ ⁠⁠link⁠⁠⁠

Zapisz się na newsletter Lens EU: ⁠⁠⁠⁠link⁠

#lensEU

Czy wiesz, że aż 40 procent Europy pokrywają lasy? Ponieważ jesteśmy jednym z najszybciej ocieplających się regionów świata, naukowcy od dawna ostrzegają przed skutkami zmian klimatu dla europejskich lasów – 100 tysięcy hektarów czeka degradacja w nadchodzących latach.

Ten odcinek naszego międzynarodowego podcastu przygotowało OKO.press, a gospodarzem podcastu jest Wojciech Kość, nasz ekspert od klimatu i środowiska. A łotewski ⁠TVNET⁠ opowiedział, jak to wygląda z lasami u nich. Nagraliśmy go po angielsku i został przetłumaczony maszynowo na język polski.

Transkrypcja odcinka: https:⁠ ⁠link⁠⁠

Zapisz się na newsletter Lens EU: ⁠⁠⁠link⁠

#lensEU

W kolejnym odcinku podcastu, który nagrywamy wspólnie z partnerami z czterech europejskich redakcji, można posłuchać o dramatycznych historiach defraudacji funduszy UE, które miały miejsce w Chorwacji — i o równie dramatycznych próbach ze strony władz, by powstrzymać śledztwa Prokuratury Europejskiej w tej sprawie.

Podcast nagraliśmy go po angielsku i został przetłumaczony maszynowo na język polski.

Transkrypcja odcinka: https: ⁠link⁠

Zapisz się na newsletter Lens EU: ⁠⁠link⁠

#lensEU

Dotyka nie tylko rolników, ale nas wszystkich: bo żywność jest droższa, bo ginie bioróżnorodność, bo degradują się lasy. Tymczasem politycy z krajów UE uginają się pod presją protestów i rozmontowują Zielony Ład.

Podcast nagraliśmy go po angielsku i został przetłumaczony maszynowo na język polski.

Transkrypcja odcinka: https: link

Zapisz się na newsletter Lens EU: ⁠link⁠

#lensEU

UE w końcu postanowiła przestać ignorować fakt, że miliony Europejczyków mają trudności ze znalezieniem mieszkania, na które ich stać. W naszym pierwszym międzynarodowym podcaście próbujemy zidentyfikować przyczyny tego stanu rzeczy i szukamy sposobów na zażegnanie kryzysu. Podcast nagraliśmy go po angielsku i został przetłumaczony maszynowo na język polski.

Transkrypcja odcinka: link

Zapisz się na newsletter Lens EU: link

#lensEU