Znak na głos – Details, episodes & analysis

Mateusz Burzyk w podcaście „Czterdziestolatek” rozmawia o koniecznych wyborach, nauce akceptowania zmian i odkrywaniu siebie na nowo.

Inspirujące historie i pomysły na życie ludzi, którzy otwierają jego nowe etapy. Rozmawiamy o sztuce dojrzewania, o pracy i pasjach oraz o tym, jak z biegiem czasu zmienia się perspektywa. Do słuchania jeśli czujesz, że jesteś w punkcie zwrotnym swojego życia, boisz się tego, co przyniesie przyszłość albo potrzebujesz impulsu do zmiany.

W drugim odcinku spotkałem się z Adrianem Wolnym, programistą i ekspertem wizji maszynowej, który uzyskał doktorat na prestiżowym Uniwersytecie w Heidelbergu w Niemczech, a następnie kilka lat pracował badawczo na EMBL-u, czyli w najbardziej zaawansowanym laboratorium biologii molekularnej w Europie. Dziś mieszka w Berlinie i jest członkiem grupy szukającej leków na raka dla firmy farmaceutycznej Bayer.

Przyglądamy się roli sztucznej inteligencji w badaniach naukowych, głównie jej wykorzystaniu w pracy nad rozwojem nowych leków. Dyskutujemy o obawach, jakie wiążą się z AI, np. w jakich zadaniach możesz zastąpić człowieka? Zastanawiamy się nad moralnym aspektem naszej pracy, a więc czy przynosi ona komuś pożytek. I oczywiście, jak w każdym odcinku „Czerdziestolatka”, sprawdzamy, co pozwala odpocząć od pracy i dobrze funkcjonować.

Krótkie wyjaśnienie: w naszej rozmowie stosujemy momentami uproszczenia, np. używając słowa „rak” jako skrótu dla chorób nowotworowych. Nie zawsze jest to ścisłe z punktu widzenia onkologii, ale pozwalało zachować płynność rozmowy.

Spis treści:

(03:10) Czym jest wizja maszynowa?

(05:45) Jak AI wykorzystywana jest w naukach biologicznych?

(09:29) Jakie są możliwe ścieżki rozwoju programisty w dobie AI?

(14:30) Sztuczne inteligencja wykorzystana do rozwoju leków

(20:26) Czy maszyny zastąpią patomorfologów?

(24:23) Jakich leków na raka możemy się spodziewać?

(26:50) Kwestia „ciężaru wiedzy” i wyzwania w komunikowaniu odkryć naukowych

(31:28) Jak sztuczna inteligencja przyspiesza programowanie i w jakich zadaniach możesz zastąpić informatyka lub tłumacza?

(40:31) Ambicja moralna: czy nasza praca przynosi jakieś pożytki innym ludziom?

(42:50) Czy wiek to tylko liczba? Przeszkody i pożytki z życiowego doświadczenia

(47:55) Co pozwala odpocząć od pracy i dobrze funkcjonować?

Dźwięk i realizacja: Tomasz Kruk

„Przed premierą” to podcast o kulturze, która dopiero powstaje - i rozmowy o tytułach, o których wkrótce będzie głośno. Amelia Sarnowska zagląda za kulisy teatrów i wystaw, przysiada się do biurek pisarek i tłumaczy, pytając, jak i nad czym pracują. Bo wierzymy w proces.

Z końcem stycznia w USA ukazała się najnowsza książka Georga Saundersa. „Vigil” to druga powieść w dorobku tego pisarza. Pierwsza, „Lincoln w Bardo”, została nagrodzona Bookerem. „Vigil” — powieść w tłumaczeniu Agi Zano, ukaże się w Polsce jesienią nakładem Wydawnictwa Znak — to rodzaj literackiego ostrzeżenia. Nie jest to jednak rodzaj radykalnej satyry, do której pisarz przyzwyczaił nas w ostatnich latach. W nowej powieści Saunders ponownie zabiera nas do świata, w którym kluczowym momentem życia okazuje się sama śmierć. O książce rozmawiamy z Justyną Sobolewską.

Po literaturę, i to nie byle jaką, sięgnęli też Anka i Wilhelm Sasnalowie. Ich najnowszy film, „Człowiek do wszystkiego”, to przeniesiona na ekran opowieść Roberta Walsera o człowieku zniewolonym. Joseph Marti jest jak guzik na luźnej nitce, to typ bohatera nieważnego — funkcjonującego gdzieś na obrzeżach rzeczywistości. Co się stanie, gdy osoba o takiej kondycji zdoła w końcu nitkę zerwać? O filmie rozmawiamy wraz z twórcami w krakowskiej pracowni Wilhelma Sasnala. 

Na gruncie sztuki zaglądamy do warszawskiej Zachęty. W trakcie prób udaje się nam porozmawiać z Ewą Chomicką, jedną z kuratorek instalacji „Języki z wody”, jaka zostanie w tym roku zaprezentowana w ramach Pawilonu Polskiego na 61. Biennale Sztuki w Wenecji. Projekt eksploruje język migowy oraz dźwięki wydawane przez wieloryby. Instalacja stworzona przez Bognę Burską i Daniela Kotowskiego to rodzaj artystycznego poszukiwania godności na gruncie języków — choć niekoniecznie tych, którymi większość przywykła komunikować się na co dzień. 

W odcinku:

(01:35) Justyna Sobolewska i najnowsza powieść George'a Saundersa

(17:05) Anka i Wilhelm Sasnalowie o „Człowieku do wszystkiego”, czyli filmowej adaptacji Roberta Walsera

(35:50) Ewa Chomicka, kuratorka instalacji „Języki z wody”, o dziele, które zaprezentuje w Pawilonie Polskim na 61. Biennale Sztuki w Wenecji

Dźwięk i realizacja: Tomasz Kruk

"Nowoczesny pies to wynalazek epoki wiktoriańskiej, czasów darwinizmu i raczkującej eugeniki. To wtedy zakochano się w rasowych okazach, których życie okupione jest jednak często chorobami i cierpieniem" - pisze Magdalena Czubaszek w 832 numerze ZNAKu.

Wraz z numerem wrześniowym testujemy nagrania audio niektórych artykułów z Miesięcznika ZNAK. Nagranie powstało dzięki technologii ElevenLabs przy współpracy z Elibri, za pomocą głosów wygenerowanych przez AI. Postprodukcja Tomasz Kruk.

Wszystkie treści z Miesięcznika ZNAK przeczytasz tutaj https://www.miesiecznik.znak.com.pl/

"Andrew Huberman przeistoczył dbanie o siebie z praktyk kojarzonych z magazynami kobiecymi w optymalizację własnej biologii. Niestety, z analiz jego błędów, manipulacji i konfliktów interesów zebrałaby się już co najmniej mała książka, a jego publiczny wizerunek racjonalnego naukowca znacznie odbiega od realiów życia prywatnego" - pisze Krzysztof Kornas w 832 numerze ZNAKu.

Wraz z numerem wrześniowym testujemy nagrania audio niektórych artykułów z Miesięcznika ZNAK. Nagranie powstało dzięki technologii ElevenLabs przy współpracy z Elibri, za pomocą głosów wygenerowanych przez AI. Postprodukcja Tomasz Kruk.

Wszystkie treści z Miesięcznika ZNAK przeczytasz tutaj https://www.miesiecznik.znak.com.pl/

Bogdan Wojciszke w „Psychologii miłości” pisze, że składa się ona z trzech elementów: namiętności, intymności i zobowiązania. Który z nich jest najistotniejszy? Jakie są etapy związku i czy każdy musi się kończyć rozpadem? Jak dbać o trwałość relacji z partnerem czy partnerką?

O tym co psychologia mówi o miłości, opowiada w rozmowie z Martyną Słowik prof. Wojciech Kulesza z SWPS.

Dźwięk i realizacja: Tomasz Kruk

Wszystkie treści z Miesięcznika ZNAK przeczytasz tutaj https://www.miesiecznik.znak.com.pl/

Dlaczego Platon uważał poetów za niebezpiecznych? To niebezpieczeństwo związane było z wyobraźnią, która wymagana jest zarówno do tworzenia literatury, jak i do jej odbioru. Ta nieskrępowana wyobraźnia jest prostą drogą do odkrycia wolności, do działań wywrotowych.

Lektura wiązana jest często z samotnością, kojarzona z odwrotem od świata. Studentki Azar Nafisi, bohaterki dzisiejszego podcastu, odkrywały, że nie są same. Lektura u Nafisi okazuje się być aktem niezgody, elementem ruchu oporu prowadzącym do odzyskiwania wolności, ale też jest to taki ruch oporu, który umożliwia z tym światem łączność. Pozwala odkryć, że dzięki lekturze nie jesteś sam.

Do takich odkryć nawołuje Nafisi w „Czytaj niebezpiecznie. Wywrotowej sile literatury na burzliwe czasy” wydanej niedawno przez Karakter, a o książce w naszym podcaście opowiada Anna Marchewka.

Polecamy do słuchania nie tylko przy przedświętycznych przygotowaniach!

Dźwięk i realizacja: Tomasz Kruk

Wszystkie treści z Miesięcznika ZNAK przeczytasz tutaj https://www.miesiecznik.znak.com.pl/

Przez wieki żyliśmy w kulturze, w której tematy przemijania i śmierci były postrzegane przez pryzmat chrześcijańskiej wyobraźni religijnej. Wizja życia po śmierci miała niemal powszechną siłę oddziaływania. Religia dostarczała też zbiorowych rytuałów, które pomagały radzić sobie z utratą bliskich i przeżywaniem żałoby. Postępująca sekularyzacja mocno podważyła te wyobrażenia. Nie wypracowała jednak jak dotąd wyrazistej i społecznie zakorzenionej alternatywy. Indywidualnie szukamy dziś sensu życia i sami musimy wypracowywać mechanizmy obronne, by zmierzyć się z jego końcem. Chcemy poszukać innej drogi. Takiej, która nie tylko pozwoli przerwać tabuizację śmierci, lecz także będzie budować wrażliwość wobec przemijania. Może wręcz otwierać na perspektywę słodko-gorzkiego wzruszenia wynikającego z doświadczenia kruchości wszystkiego, co istnieje.

ANJA FRANCZAK
Założycielka Instytutu Dobrej Śmierci. Zajmuje się edukacją w obszarze śmierci i żałoby. Wspiera osoby na ostatnim etapie życia, osoby w żałobie oraz tych, którzy im towarzyszą poprzez konsultacje indywidualne, szkolenia i warsztaty. Ważną rolę w jej pracy odgrywają rytuały. Jako celebrantka / mistrzyni ceremonii tworzy i prowadzi osobiste rytuały pożegnania i humanistyczne ceremonie pogrzebowe.

TOMASZ STAWISZYŃSKI
Filozof, eseista, dziennikarz, autor bestsellerowych książek: “Potyczki z Freudem. Mity, pokusy i pułapki psychoterapii” (2013), „Co robić przed końcem świata?” (2021) oraz „Ucieczka od bezradności” (2021). Od wielu lat zajmuje się problemami z pogranicza filozofii i psychoterapii. Wcześniej związany z wieloma redakcjami: pracował m.in w „Dzienniku” „Newsweeku” i „Przekroju”. W latach 2013-2016 prowadził w Polskim Radiu RDC autorski program “Niedziela Filozofów, czyli potyczki z życiem”. Od 2016 związany z Radiem TOK FM, gdzie prowadzi m.in. “Godzinę filozofów”, “Kwadrans filozofa” oraz – wraz z żoną, Cvetą Dimitrovą – internetowy podcast “Nasze wewnętrzne konflikty”. Jego teksty i audycje można znaleźć na stronie www.stawiszynski.org, a rozmowy z ciekawymi gośćmi o sprawach najważniejszych w autorskim podcaście „Skądinąd”.

Spotkanie nagrano podczas premiery numeru 822 (11/2023) Miesięcznika ZNAK w Pardon, to tu. 

Dźwięk i produkcja: Tomasz Kruk

Wszystkie treści z Miesięcznika ZNAK przeczytasz tutaj https://www.miesiecznik.znak.com.pl/

 „Chłopki” Joanny Kuciel-Frydryszak wywołują kolejne opowieści. To książka konieczna, bo autorka zwraca uwagę na konieczność przedefiniowania myślenia o losach jednostki, by włączać namysł nad warunkami, w których żyły bohaterki jej książek.

 „Chłopki” to przebój wydawniczy, bo te wszystkie herstorie po prostu trzeba opowiedzieć. To książka nie tylko konieczna, ale i potrzebna - bo potrzebujemy dokładać nasze historie do tej biografii zbiorowej. Joanna Kuciel-Frydryszak uruchamia osoby czytające i włącza je w chór świadectw. Stawką jest widzialność nieobecnych, a jeśli obecnych, to stereotypizowanych. Budzi potrzebę uzupełniania luk.

O tym dlaczego „Chłopki” są książką konieczną, potrzebną, ale i terapeutyczną, opowiada w najnowszym odcinku podcastu „Stacja: Literatura na głos” mówi Anna Marchewka.

Dźwięk i realizacja: Tomasz Kruk

Wszystkie treści z Miesięcznika ZNAK przeczytasz tutaj https://www.miesiecznik.znak.com.pl/

Jego twórczość jest wciąż mniej znana niż prace Heideggera czy Habermasa, ale zarówno na świecie, jak w i Polsce spotyka się z rosnącym zainteresowaniem. To autor-erudyta piszący o znaczeniu metafor i mitów w filozofii, wielki teoretyk i badacz przemian nowożytnego świata i rewolucji kopernikańskiej; autor ciekawie i krytycznie komentujący także teologię chrześcijańską.

Dzisiejsze Polowanie na Idee jest o Hansie Blumenbergu. W jaki sposób mity pozwalają nam oswoić rzeczywistość? Jakie są źródła epoki nowożytnej i jak rozwijało się zjawisko sekularyzacji? Odpowiada Michał Jędrzejek.

Dźwięk i realizacja: Tomasz Kruk

Wszystkie treści z Miesięcznika ZNAK przeczytasz tutaj https://www.miesiecznik.znak.com.pl/

Carson McCullers sama ukrywała się w twórczości ze swą tożsamością seksualną czy kondycją zdrowotną. Jej bohaterki miały marzenia i wyrażały ambicje, których autorka nie mogła zrealizować, ukazując wyjątkową moc literatury. Czytanie z twórczości życia McCullers to coś więcej niż powinność odkrywania tego, co ukryte w milczeniu.

 „Skoro obecność lesbijek w historii zamazywano, to dziś czas by przywracać je do świadomości. Jeśli pisanie rodzi się z potrzeby przynależności, to czytanie powinno tę potrzebę zaspokajać” - mówi Anna Marchewka w najnowszym odcinku podcastu Stacja: Literatura na głos.

Dźwięk i realizacja Tomasz Kruk.

Wszystkie treści z Miesięcznika ZNAK przeczytasz tutaj https://www.miesiecznik.znak.com.pl/