Retour
Explorez tous les épisodes du podcast ISVW filosofie podcast
Plongez dans la liste complète des épisodes de ISVW filosofie podcast. Chaque épisode est catalogué accompagné de descriptions détaillées, ce qui facilite la recherche et l'exploration de sujets spécifiques. Suivez tous les épisodes de votre podcast préféré et ne manquez aucun contenu pertinent.
| Titre | Date | Durée | |
|---|---|---|---|
| Rogier Huffnagel over Vrijheid en inspiratie | 11 Nov 2026 | 00:41:48 | |
Onze overtuigingen zijn voor veel van ons erg belangrijk. Aan de hand van wat we vinden, proberen we vorm te geven aan wie we zijn en door achter onze overtuigingen te gaan staan kunnen we daar uiting aan geven. Toch stelde Nietzsche ooit al 'Overtuigingen zijn gevangenissen.' Rogier Huffnagel studeerde filosofie en is executive en transition coach en in die hoedanigheid begeleid hij top executives en professionals om ze onder andere te bevrijden van belemmerende overtuigingen. Want alhoewel overtuigingen nodig zijn om überhaupt te kunnen handelen, zijn er ook overtuigingen die ons handelen in de weg staan. Van 4 tot en met 8 januari geeft Rogier de cursus Vrijheid en inspiratie bij de ISVW. Tijdens deze cursus leer je belemmerende gedachten om te zetten in inspirerende gedachten. Over wat belemmerende gedachten zijn en hoe je deze herkent spreekt Rogier in deze aflevering met Bart Geeraedts. | |||
| Jan Sietsma over Robert Musil | 27 Oct 2026 | 00:35:48 | |
Soms worden boeken die een eeuw geleden zijn geschreven herontdekt omdat ze plotseling een volstrekt heldere blik kunnen geven op hedendaagse situaties. Is dat te wijten aan de vooruitziende blik van de schrijver? Of wijst dit eerder op bepaalde constantes in ons handelen? De schrijver Robert Musil is met name bekend van zijn roman De man zonder eigenschappen; zijn essays zijn minder bekend. Deze maand verscheen er een bundel van niet eerder vertaalde essays van zijn hand, vertaald door Jan Sietsma. Jan studeerde wijsbegeerte en godsdienstwetenschappen aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij is sinds 2008 werkzaam als zelfstandig vertaler en sinds 2020 als docent aan de VertalersVakschool. In deze aflevering spreekt Bart Geeraedts met Jan Sietsma over het werk van Musil en de relevantie voor onze huidige tijd. In Over de domheid onderzoekt Musil welke vormen van domheid er bestaan, en welke er in het bijzonder laakbaar zijn. Aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog werden Musils gedachten opgevat als een grondige aanval op het nationaalsocialisme. | |||
| Wouter Hessels over De gebroeders Dardenne | 20 Oct 2026 | 00:42:46 | |
Filosofie en film: het is een combinatie die in Nederland niet veel wordt opgezocht. Gelukkig hebben we Wouter Hessels, docent filmgeschiedenis en filmanalyse aan de Brusselse theater- en filmscholen RITCS en INSAS. Voor de ISVW stelde hij in de reeks Denken in het donker met... een boek samen over de gebroeders Jean-Pierre en Luc Dardenne. Deze broers zijn hét voorbeeld van wat er kan ontstaan wanneer film en filosofie elkaar ontmoeten. Luc Dardenne is opgeleid als filosoof en gegrepen door het werk van Emmanuel Levinas, Jean-Paul Sartre en Hannah Arendt. Toch kiest hij niet voor een loopbaan in de filosofie, maar volgt hij zijn broer, Jean-Pierre, in de wereld van de film. Samen maken ze wereldberoemde films als La Promesse en Rosetta, maar de filosofie laat ze nooit los. In veel van hun films zie je de invloeden van hun filosofische interesse terugkomen. Bijvoorbeeld in La Promesse, waar de confrontatie met het aangezicht van de Ander en het moreel appel dat dat op je kan doen, zoals dat ook terugkomt in het werk van Levinas, een belangrijke rol speelt. Bart Geeraedts spreekt over de combinatie van film en filosofie in het werk van de gebroeders Dardenne met Wouter Hessels. | |||
| Martha Claeys over De politiek van emoties | 15 Oct 2026 | 00:45:44 | |
Niets lijkt zo persoonlijk als hoe we ons voelen. Toch draaien veel maatschappelijke discussies uiteindelijk om emoties: van de angst voor migratie tot de woede over oorlogen. Emoties doen iets in de wereld. Ze kunnen discrimineren of emanciperen en bestaande ongelijkheden versterken of doorbreken. In haar nieuwe boek Over gevoeligheden stelt Martha Claeys, filosoof en schrijver, dat emoties reflecteren welke waarden en denkbeelden we koesteren. Emoties laten zien hoe onze idealen botsen met de realiteit, welke verwachtingen we van elkaar hebben en hoe deze ons soms gevangenhouden. Op een juiste manier ingezet kunnen emoties de wereld ook ten goede veranderen. Daarom stelde Martha ook de cursus De politiek van emoties samen bij de ISVW. Hierover spreekt Bart Geeraedts met Martha in deze aflevering. | |||
| Lydia Baan Hofman over Een cyborg manifest | 10 Oct 2026 | 00:44:05 | |
In 1985 verscheen Een cyborg manifest. Nu, meer dan veertig jaar later verschijnt er een heruitgave bij de ISVW. Donna Haraway onderzoekt in dit manifest de verhoudingen tussen mens en machine. Een onderzoek waar we sinds 1985 nog steeds niet over zijn uitgepraat. Bart Geeraedts spreekt erover met Lydia Baan Hofman, die het nawoord schreef bij de heruitgave. Denkend over onszelf als cyborgs zijn we gebroken wezens. We schakelen de hele dag door tussen verschillend gecodeerde rollen die door technologie worden gefaciliteerd en versterkt. Van die gebrokenheid maken de kapitalistische structuren handig gebruik. Het is efficiënt, onderbetaald en onderling slecht georganiseerd. Maar dankzij die gebrokenheid is er ook ruimte om weer zeggenschap over die codes terug te winnen. Het socialistisch feminisme biedt daar inzichten voor. | |||
| Samira van de Meulengraaf en Rogier Huffnagel over Zelfliefde | 29 Sep 2026 | 00:50:32 | |
Zelfliefde. Dit woord lijkt aan inflatie onderhevig te zijn. Zelfhulpboeken en coaches beloven ons zelfliefde, via soms oppervlakkige of zelfs misleidende boodschappen. En tegelijkertijd roept een teveel aan zelfliefde beelden op van Amerikaanse presidenten of mensen uit de showbizz, waar zelfliefde overkomt als zelfadoratie. Toch is dat niet wat filosofisch gezien met zelfliefde bedoeld wordt. Want binnen deze commerciële context dreigt zelfliefde een consumptiegoed te worden, waarbij het risico bestaat dat we voorbijgaan aan de diepere ethische en relationele dimensies van dit begrip. Daarom organiseert de ISVW een hele cursusweek over zelfliefde met als titel 'Zelfliefde en de Ander'. In deze aflevering gaat Bart Geeraedts in gesprek met Samira van de Meulengraaf en Rogier Huffnagel. Een gesprek waarin veel vooroordelen rond zelfliefde ontzenuwd worden. | |||
| Doortje Lenders over Schoonheidsidealen | 21 Sep 2026 | 00:36:06 | |
Een uiterlijk: we worden ermee geboren en zitten er de rest van ons leven aan vast. Of niet? Ons uiterlijk lijkt steeds meer te moeten voldoen aan idealen en normen die voor de meesten onhaalbaar zijn. Bovendien is rondom dit ideale uiterlijk een hele industrie ontstaan. Waarom blijven we streven naar deze uiterlijke perfectie? En wat doet het eigenlijk met onze identiteit als we aan ons uiterlijk beginnen te sleutelen? In deze aflevering spreekt Bart Geeraedts met Doortje Lenders. Doortje is publieksfilosoof en schrijver voor onder andere Vrij Nederland, Trouw en Filosofie Magazine. Ze werkt aan een boek over de ethiek van schoonheidsidealen dat in 2027 verschijnt bij Mazirel Pers en publiceert over hetzelfde thema de nieuwsbrief NET ECHT. Daarnaast is ze hoofdredacteur van filosofieplatform Bij Nader Inzien. Van 19 tot en met 23 oktober vindt bij de ISVW de cursusweek Machtig mooi: De filosofie van schoonheidsidealen plaats, samengesteld door Doortje. Deze cursusweek wil breken met het Platoonse idee dat schoonheid een ladder naar het Goede is, en wil op zoek naar een nieuwe ethiek van uiterlijke schoonheid. | |||
| Jannah Loontjens over Existentialisme | 14 Sep 2026 | 00:39:55 | |
Een gesprek met filosoof, schrijver en dichter Jannah Loontjens. Zij stelde de cursusweek Existentialisme samen. Voor de existentialisten begint het denken met het dagelijkse bestaan: leven we het leven dat we willen leiden? Waarom maken we de keuzes die we maken? In hoeverre zijn we daarin vrij? In deze cursusweek komen zowel de voorlopers van het existentialisme als de belangrijkste filosofen die tot deze stroming worden gerekend aan bod: Simone de Beauvoir, Albert Camus en Jean-Paul Sartre. Deze Franse filosofen schreven naast essays en filosofische werken ook romans, verhalen en theater. Terwijl existentialisme ten eerste draait om vrijheid van denken, gaat het ook om de kracht van taal, argumentatie en inlevingsvermogen. Loontjens zelf is daar een voorbeeld van. Onder andere in haar laatste roman Gala en Zev komen tal van vragen rond vrijheid, geconditioneerdheid, en moraliteit voorbij. | |||
| Arthur d'Ansembourg over de Masterclass 'Filosofie en kunst' | 25 Aug 2026 | 00:49:09 | |
Karel Appel smeet de verf met heel zijn lijf en leden op het doek. Johannes Vermeer priegelde zijn schilderijen minutieus bij elkaar. Wat zegt dat over hoe de kunstenaar de wereld beziet? En over hoe de beschouwer ernaar kijkt? In deze aflevering een gesprek over de masterclass Filosofie en kunst bij de ISVW. Arthur d'Ansembourg vertelt over hoe filosofie de dialoog tussen jou en het kunstwerk kan vormen en verdiepen. Heidegger, Merleau-Ponty, Gadamer, Lyotard en Deleuze hebben veel geschreven over kunst en kunnen je kunstbegrip vergroten. Of je kunstgenot verrijken. In deze aflevering komen een aantal van hun vragen en inzichten aan bod. Zaterdag 10 oktober 2027 begint een reeks van 5 weekenden, verspreid over 2026-2027, waarin telkens één filosoof centraal staat. | |||
| Michiel Buis over de Hellenistische scholen | 17 Aug 2026 | 00:46:36 | |
Na meer dan twee millennia beleven de stoïcijnen een ongekende revival. Welke spirituele lifehacks hebben zij ons te bieden? En hoe verhouden die zich tot de levenslessen van hun tijdgenoten, zoals de epicuristen en de sceptici? Bart Geeraedts in gesprek met Michiel Buis over Stoïcijnen en solidariteit, over sceptici die door hun vragen in mystieke sferen komen en over epicuristen die juist voor matiging pleiten. Op 19 september 2026 begint de eerste module van de opleiding Grote denkers. Michiel Buis zal in deze opleiding het weekend over de Hellenistische scholen voor zijn rekening nemen. | |||
| Paul van Tongeren over Aristoteles | 06 Aug 2026 | 00:50:55 | |
In deze podcast bespreken Bart Geeraedts en Paul van Tongeren het denken van Aristoteles. Waar Plato echte kennis zocht in de ideeënwereld, richtte Aristoteles zich op de bestudering van de wereld om ons heen. Paul van Tongeren legt uit hoe Aristoteles voortbouwt op Plato maar zich er ook tegen afzet. Het goede streef je niet na door je te richten op de idee van het goede, maar door te handelen. Geluk (eudaimonia) is de optimale zelfverwerkelijking van wie je specifiek bent. Het verlangen naar een 'gelukt' leven vraagt om deugden die je ontwikkelt door ervaring, niet door denken alleen. Die deugden ontwikkel je door het juiste midden te vinden tussen uitersten. Maar niet iedereen heeft hiertoe dezelfde mogelijkheden, je moet ook een beetje geluk hebben. Op 19 september 2026 begint de eerste module van de opleiding Grote denkers. Paul van Tongeren zal in deze opleiding de weekenden over Aristoteles en over Nietzsche voor zijn rekening nemen. | |||
| Maarten van Buuren over Nietzsche en Wagner | 30 Jul 2026 | 00:42:04 | |
Een gesprek over de hechte, korte en explosieve vriendschap tussen Friedrich Nietzsche en Richard Wagner. De jonge twintiger Nietzsche was diep onder de indruk van de late vijftiger Wagner. Nietzsche was kind aan huis bij Richard en Cosima Wagner die een soort pleegouders voor hem werden. Toch werden ze uiteindelijk elkaars 'tegenpolen', zoals Nietzsche beweerde. Nietzsche liet na de opening van het Festspielhaus in Bayreuth in 1876 geen spaander heel van Wagner en zijn megalomane projecten. Bart Geeraedts gaat in deze aflevering in gesprek met Nietzschekenner en -vertaler Maarten van Buuren. Onlangs vertaalde hij van Nietzsche diens De geboorte van de tragedie. Een vroeg werk waarin Nietzsche aanvankelijk zijn bewondering voor Wagner verwoordde. Op 12 & 13 september is er het filosofieweekend Nietzsche en Wagner door Maarten van Buuren. Met een gastlezing van Elmer Schönberger en een optreden van theatermakers Ekaterina Zhemaitis (piano) en Mikhail Volkov (verteller). Zhemaitis en Volkov maakten de voorstelling: Key Words. Wagner & Nietzsche. | |||
| Thijs Lijster over Kritische Theorie | 02 Jul 2026 | 00:47:00 | |
In deze aflevering geeft filosoof Thijs Lijster een heldere inleiding op de kritische theorie, ontwikkeld door de denkers van de Frankfurter Schule. In reactie op de opkomst van het fascisme en in tegenstelling tot het toendertijd dominante positivisme betoogden Max Horkheimer, Theodor Adorno en andere denkers van de Frankfurter Schule dat filosofie niet alleen de samenleving moet beschrijven, maar haar ook kritisch moet beoordelen. Filosofie heeft volgens hen de taak om onderdrukking zichtbaar te maken en bij te dragen aan maatschappelijke emancipatie. Lijster schreef de inleiding bij Eva von Redeckers boek 'Revolutie voor het leven' en laat zien hoe de ideeën van de Frankfurter Schule doorwerken in haar denken. Aan bod komen onder meer haar kritiek op het kapitalisme, haar opvattingen over eigendom en haar begrip van 'fantoombezit'. Deze podcast werd opgenomen in 2025, in aanloop naar de Van Eedenlezing die Eva von Redecker dat jaar verzorgde. Thijs Lijster is gastspreker in de Summerschool Ik heb dus ik ben. De filosofie van bezit (20 t/m25 augustus) door Valerie Granberg en gastsprekers onder wie Eva von Redecker (online). Ook zal hij te gast zijn bij de Summerschool over Walter Benjamin (17 t/m 21 augustus) door Peter Huijzer en gastsprekers. | |||
| Tivadar Vervoort over Judith Butler | 23 Jun 2026 | 00:54:21 | |
Tivadar Vervoort stelde een Summerschool samen over Judith Butler. Een gesprek over de radicale vorm van feminisme die Butler beschreef in diens boek 'Wie is er bang voor gender?'. Een feminisme dat verder gaat dan waar Simone de Beauvoir over schreef. Butler put inspiratie uit denkers als Friedrich Nietzsche en Michel Foucault. Waar Nietzsche in zijn Genealogie van de moraal de willekeur van morele grondslagen blootlegde, beschrijft Butler een 'genealogie van gender'. Volgens Butler is niet alleen gender, maar ook sekse een sociaal construct. Een gesprek met Bart Geeraedts over de sociale krachten die vrijkomen wanneer iemand de genderrol ter discussie stelt die hen bij de geboorte wordt toegekend. | |||
| Martin de Haan over Michel Houellebecq | 16 Jun 2026 | 00:37:49 | |
In deze podcast vertelt schrijver, Houellebecq-vertaler en kunstfotograaf Martin de Haan over het werk van de Franse auteur Michel Houellebecq. Houellebecq portretteert de moderne mens als een eenzaam individu in een door marktdenken gedomineerde wereld. In zijn werk onderzoekt hij thema's als verlangen, lijden, vrijheid, moraal, religie en wetenschap, en legt hij de fundamentele tegenstrijdigheden van het menselijk bestaan bloot. Van 22 t/m 26 juli verzorgt Martin de Haan de summerschool Denkers van nu: Michel Houellebecq. | |||
| Laurens ten Kate over 'Tussen Arendt en Levinas' | 11 Jun 2026 | 00:40:02 | |
Een gesprek met Laurens ten Kate over Hannah Arendt en Emmanuel Levinas. Ten Kate is filosoof, religiewetenschapper en theoloog. En is emeritus-hoogleraar Vrijzinnige religiositeit en humanisme aan de Universiteit voor Humanistiek in Utrecht. Bij de ISVW geeft hij de summerschool 'Tussen Arendt en Levinas'. En bij ISVW-uitgevers verscheen zijn boek: 'Tussen markt en volk, Vrijzinnig-religieuze vragen aan een neoliberale wereld'. Met Bart Geeraedts spreekt hij over hoe 'de Ander' je leven bepaalt en verandert. Hoe deze ontmoeting altijd óók een ontmoeting met jezelf is. Een ontmoeting in een ruimte die door niemand geclaimd mag worden. Van daaruit wordt je handelen politiek. En dat blijkt een zeer actueel thema te zijn. | |||
| Lianne Tijhaar en Bram de Ridder over Filosofie voor psychiaters | 09 Jun 2026 | 00:47:36 | |
Filosoof Lianne Tijhaar en psychiater Bram de Ridder leggen aan Bart Geeaedts en Valerie Granberg uit hoe psychiaters gebaat kunnen zijn bij filosofie op de werkvloer. Er is volgens Tijhaar een brede beweging binnen de psychiatrie die steeds kritischer staat tegenover een reductionistische kijk op psychiatrisch lijden, waarbij na een diagnostisering vaak medicijnen worden voorgeschreven. Want volstaat dit denken in mentale stoornissen nog wel? Bram de Ridder legt uit hoe de filosofie kan helpen om het perspectief van de psychiater te verruimen, zodat de ervaring van de patient niet enkel als afwijkend maar ook als betekenisvol kan worden gezien. Lianne Tijhaar ontwikkelde voor de ISVW de leergang Filosofie voor psychiaters. Bram de Ridder is docent van de leergang, naast Linde van Schuppen, Sanneke de Haan en Floortje Scheepers. De leergang Filosofie voor psychiaters start op 9 november. #filosofievoorpsychiaters #psychiatrie #filosofie #psychiatrie #leergang #wijsheidaanhetwerk | |||
| Hans Achterhuis over 'Democraticide' | 09 Jun 2026 | 00:56:12 | |
Bart Geeraedts gaat in gesprek Hans Achterhuis over zijn boek Democraticide. Achterhuis is dankbaar voor de democratie waarin hij leeft. Maar die democratische rechtstaat, waar mensenrechten gewaarborgd zijn, ligt steeds meer onder vuur. Overal ter wereld worden democratische instituties in hoog tempo afgebroken, nota bene door politici die zich beroepen op de wil van het volk. Denkers als Jean-Jacques Rousseau, Alexis de Tocqueville, Hannah Arendt, Ingrid Robeyns en David Van Reybrouck passeren de revue in een zoektocht naar antwoorden op vragen als: Waarom moeten we de democratie verdedigen? En hoe zouden we dat moeten doen? Democraticide is verschenen bij ISVW Uitgevers. | |||
| Hanno Sauer over 'Klasse' | 04 Jun 2026 | 00:46:12 | |
Bart Geeraedts sprak met Hanno Sauer over zijn boek Klasse. Voortbouwend op de ideeën van Thorstein Veblen betoogt Sauer dat sociale klassen meer zijn dan economische categorieën. Sociale hiërarchieën reproduceren zich via statussignalen, zoals smaak en gedrag. Daardoor blijven klassenverschillen een fundamenteel kenmerk van de moderne samenleving. | |||
| Lex van der Steen over Taal en betekenis zijn overal | 21 May 2026 | 00:43:18 | |
Bart Geeaedts praat in deze podcast met Lex van der Steen over de summerschool Taal en betekenis zijn overal. Een gesprek over hoe we ons altijd via taal tot de wereld verhouden. Aan de hand van de Italiaanse filosoof Giorgio Agamben laat Van der Steen zien hoe zelfs een niet-talige wereld alleen in taal tot stand kan komen. Verder gaat het over de ervaring van taal als ding: de zuivere taal, die zichzelf telkens weer verliest omdat taal altijd ergens naar verwijst. Ook spreekt Van der Steen, aan de hand van Jacques Derrida, over de liefde als iets wat aan iedere definitieve betekenisgeving ontsnapt en daarom wezenlijk mysterieus blijft. De summerschool Taal en betekenis zijn overal is van 3 t/m 7 augustus. | |||
| Lotte Spreeuwenberg over Iris Murdoch en de egoloze liefde | 20 May 2026 | 00:42:54 | |
Bart Geeraedts sprak op de Nacht van de Filosofie met Lotte Spreeuwenberg over de liefde, aan de hand van de Britse filosoof Iris Murdoch (1919-1999). Voor Murdoch is liefde een activiteit: het geven van onbaatzuchtige, liefdevolle aandacht aan de wereld buiten ons. Alleen door ons ego los te laten en met open vizier te kijken, kunnen we ons openen voor nieuwe perspectieven en betere mensen worden. | |||
| Marlous Nooi en Sandra Meeuwsen over de filosofie van voetbal | 28 Apr 2026 | 00:51:02 | |
Bart Geeraedts gaat in gesprek met Marlous Nooi en Sandra Meeuwsen over de summerschool De filosofie van voetbal. Ze bespreken wat voetbal nu zo aantrekkelijk maakt, waarom mensen (inclusief zijzelf) urenlang over voetbal kunnen praten, en wat het betekent om supporter te zijn. Marlous organiseert de summerschool, en Sandra is een van de gastsprekers, naast Martine Prange, Jan de Leeuw, Niels Witjes en Rens van der Vorst. De filosofie van voetbal vindt plaats van 13 t/m 17 juli 2026. | |||
| Frank en Gilles Meester over Geld en een gezonde wereld | 16 Apr 2026 | 00:48:32 | |
Bart Geeraedts gaat in gesprek met filosoof Frank Meester en econoom Gilles Meester over hun cursusweek Geld en een gezonde wereld. Ze bespreken de rol die geld speelt in onze economie en ons dagelijks leven. Daarover bestaan verschillende theorieën. Wat is geld eigenlijk waard? En is dat een ethische vraag? Tijdens de cursusweek proberen Frank en Gilles de huidige economie filosofisch te begrijpen en naar alternatieven te zoeken . De cursus Geld en een gezonde wereld vindt plaats op 4 t/m 8 mei 2026. | |||
| Florian Jacobs over 'Vrouwen die oorlog zien' | 14 Apr 2026 | 00:32:29 | |
Florian Jacobs gaat met Bart Geeraedts in gesprek over het boek van Victoria Amelina dat hij voor ISVW Uitgevers vertaalde: Vrouwen die oorlog zien. Dit is het dagboek van de Oekraïense Amelina, die de Russische inval in Oekraïne vastlegde. Ze schreef aan wat Vrouwen die oorlog zien zou worden. Voordat ze het boek kon voltooien, kwam ze in juli 2023 om bij een Russische aanval. Het verscheen postuum, voltooid door haar vrienden. Een podcast over het belang van oorlogsverslaggeving, de rol van vrouwen in de oorlog en Amelina's nalatenschap. | |||
| Michiel Korthals over Van bodem naar bord | 05 Mar 2026 | 00:37:19 | |
Michiel Korthals, hoogleraar Filosofie van landbouw en voeding, gaat in gesprek met Bart Geeraedts over zijn basiscursus Van bodem naar bord. In drie weekends probeert hij met de deelnemers te doorgronden hoe we verbonden zijn met de bodem en de ecosystemen die voor ons voedsel zorgen. Hij stelt zich de vraag: waarom leven we op de aarde en niet met de aarde? De basiscurus Van bodem naar bord vindt plaats op 11-12 april, 16-17 mei en 20-21 juni 2026. | |||
| Roel Meijvis over Camus en verzet | 15 Jan 2026 | 00:42:50 | |
Roel Meijvis gaat met Bart Geeraedts in gesprek over Albert Camus en zijn existentiële denken over verzet. Daarover verscheen Meijvis' essay Waar verzet begint bij ISVW Uitgevers. In de podcast vertelt hij over Camus' twijfelende activisme en wat we daarvan kunnen leren. Want waartegen je je verzet, toont waarvan je houdt. | |||
| Erik Pool over morele technieken voor ambtelijke integriteit | 08 Jan 2026 | 00:50:30 | |
Erik Pool – schrijver, filosoof en voormalig programmadirecteur Dialoog & Ethiek bij de Rijksoverheid – gaat in gesprek met Bart Geeraedts over de ethische uitdagingen die ambtenaren ervaren. Daarover schreef hij onlangs het boek Erewoord. Zakboek ethiek voor ambtenaren, waarin hij uiteenzet met welke morele technieken zij zich kunnen wapenen en hoe die bijdragen aan meer ambtelijke en bestuurlijke integriteit. | |||
| Renate Schepen over Maria Zambrano | 22 Dec 2025 | 00:43:15 | |
Renate Schepen schreef het voorwoord bij de essaybundel: Over kennis van de ziel van de Spaanse denker en schrijver María Zambrano, dat onlangs vertaald is in het Nederlands. Schepen vertelt in deze podcast over Zambrano's leven en werk en laat zien wat we vandaag de dag nog van Zambrano kunnen leren. Zambrano was een van de radicaalste denkers van de twintigste eeuw. Ze dacht verder dan denkers voor haar deden: volgens haar botste traditionele filosofie altijd op de grenzen van een rationele taal. In plaats van het rationele denken stelde Zambrano poëtisch denken voor, een denken dat ruimte schept voor niet-rationele stemmen, zoals gedichten en mystiek. Wil je nog meer over María Zambrano horen? Beluister dan ook de Vergeten Filosofen podcastaflevering met Renate Schepen. | |||
| Kiki Verbeek over Praktische filosofie: methoden en technieken | 24 Nov 2025 | 00:36:24 | |
Bart Geeraedts en sidekick Valerie Granberg gaan in gesprek met Kiki Verbeek over de beroepsopleiding Praktische filosofie: methoden en technieken die op 14 januari van start gaat. 7 dagen lang leer je verschillende filosofische tools die je in je werkpraktijk in kunt zetten, zoals luisteren zonder ruis, begrippen bepalen, problemen verhelderen en betekenis geven. Met gastsprekers als Ariane van Heijningen, Harm van der Gaag, Hans Bolten, Jan Ewout Ruiter en Luuk Stegmann. | |||
| Bram de Ridder over taal in de psychiatrie | 20 Nov 2025 | 00:39:36 | |
Bram de Ridder spreekt met Bart Geeraedts over zijn boek Taal grijpt altijd in, dat in 2025 verscheen bij ISVW Uitgevers. Daarin betoogt hij dat de taal die we gebruiken ons begrip van psychisch lijden beïnvloedt. Bram vertelt over de risico's van stoornistaal en stoornisdenken voor de samenleving. Ook bespreekt hij een mogelijke andere benadering: een taal die ruimte schept en openstaat voor het ongekende. Interesse in dit onderwerp? Op 9 februari 2026 start ook de beroepsopleiding Filosofie voor psychiaters. | |||
| Hans Bolten over de kunst van het vragenstellen | 12 Nov 2025 | 00:38:43 | |
Op een zinnige manier vragen stellen, wat heb je daarin in je werk? Daarover gaat filosoof en coach Hans Bolten gaat in gesprek met Bart Geeraedts en Marlous Nooi. Hij vertelt wat socratisch vragenstellen is, waar dat wel en niet nuttig voor kan zijn, en hoe je het kunt toepassen op de werkvloer. De tweedaagse beroepsopleiding De kunst van vragenstellen vindt plaats op 15-16 december 2025. | |||
| Natascha Rietdijk over post truth-strategieën | 03 Oct 2025 | 00:46:09 | |
In deze podcast vertelt Natascha Rietdijk over hoe tactieken van gaslighting en twijfelzaaien in de politiek worden ingezet: door het in diskrediet brengen van critici, het ontkennen van feiten en het inzetten van tegennarratieven. Waarom werken deze tactieken? Hoe functioneren echo chambers? Is de waarheid verworden tot een speelbal van affectieve manipulatie? En wat kunnen journalisten, burgers en instituties en doen om het vertrouwen in betrouwbare data weer terug te winnen? Natascha Rietdijk is een van de sprekers tijdens de filosofieweek De waarheid is dood. Lang leve de waarheid, van 13 t/m 17 oktober 2025 aan de ISVW. | |||
| Lotte van Elteren over AI en microtargeting | 23 Sep 2025 | 00:45:40 | |
Bart Geeraedts gaat in gesprek met Lotte van Etteren, docent Artificiële intelligentie aan de Radboud Universiteit. Ze stelde het boek IK, AI samen, dat binnenkort verschijnt bij ISVW Uitgevers, en geeft een lezing in de cursus Filosofie en AI. Van Elteren vertelt hoe AI en microtargeting onze wereld vormen, en welke filosofische vraagstukken daarbij komen kijken. De cursusweek Filosofie en AI vindt plaats van 20 t/m 24 oktober 2025. Tivadar Vervoort modereert. Met lezingen van Lotte van Elteren, Bas Haring, Pim Haselager, Jeroen Hopster, Julian van Vugt, Annemijn Kwikkers, Paulan Korenhof, Anco Peeters, Tim Christiaens, Ajuna Soerjadi, Sanaa Abrahams, Guido van der Knaap, Niek van de Pas en Adrienne de Ruiter. | |||
| Renate Schepen en Jacob Koolstra over Interculturele filosofie voor schoolleiders | 14 Aug 2025 | 00:41:32 | |
Bart Geeraedts praat in deze podcast met Renate Schepen en Jacob Koolstra over onze nieuwe beroepsopleiding: interculturele filosofie voor schoolleiders. Wat gebeurt er als je niet het individu maar diens beweging centraal stelt, of als je een persoon niet los ziet van de context waarin het zich bevinden? Interculturele denktradities, zoals Afrikaans Ubuntu, Japanse Ba of Latijns-Amerikaanse filosofie, bieden radicaal andere inzichten in tijd, kennis en gemeenschap. Door denkkaders te verruimen en reflectie te stimuleren, ontstaat ruimte voor meer plezier en verbinding in het onderwijs, en leren leerlingen beter omgaan met de complexiteit van de maatschappij. De beroepsopleiding Interculturele filosofie voor schoolleiders bestaat uit vijf tweedaagse bijeenkomsten en start op 12 januari 2026. | |||
| Dennis de Gruijter en Arthur Matien over stoïcijns coachen | 31 Jul 2025 | 00:46:50 | |
Dennis de Gruijter en Arthur Matien vertellen over de meerwaarde van stoïcijns coachen. Hoe moet je je verhouden tot de werkelijkheid? Komen je gedachten, ideeën en verwachtingen overeen met wat de natuur, waaronder de menselijke psyche, te bieden heeft? Dennis en Arthur leggen uit hoe je als coach praktische oefeningen kunt meegeven, waardoor mensen zich beter kunnen oriënteren op het grotere geheel en hun rol daarin. De beroepsopleiding Stoïcijns coachen bestaat uit vijf tweedaagse bijeenkomsten en start op 28 oktober 2025. | |||
| Remco Liu-van Dorp over Dao en Stoa | 16 Jul 2025 | 00:44:43 | |
Remco Liu-van Dorp vertelt over de basiscursus die hij doceert, De draak in de zuilengang. Een ontmoeting tussen dao en stoa. Deze cursus gaat over de twee levensfilosofieën die Remco heeft bestudeerd en toepast: het daoïsme en het stoïcisme. Beide streven ernaar te leven in harmonie met de natuur. Maar wat is dan die natuur, die werkelijkheid? In de podcast bespreekt Remco de overeenkomsten en verschillen tussen daoïsme en stoïcisme, en wat deze filosofieën hem in zijn eigen leven brengen. De basiscursus De draak in de zuilengang bestaat uit vijf weekenden, die ook los zijn te volgen. Met Remco Liu-van Dorp en gastdocenten Dennis de Gruijter, Benny Voncken, Jan Bor en Yuan Sun. | |||
| Henk Oosterling over ecosofie | 09 Jul 2025 | 00:42:36 | |
Henk Oosterling gaat in gesprek met Bart Geeraedts. Oosterling is ecosoof en houdt zich bezig met duurzaamheidsproblematiek. Hij doceerde filosofie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. De mens is gek op doemdenken, en dan vooral op 'catastrofiel' denken: we houden ervan te geloven dat ons grote catastrofen te wachten staan, en dat we zondig zijn en naar de hel gaan. Dit collectieve verlangen is op zichzelf terug aan het slaan, stelt Oosterling. Hij vraagt zich af of het doemdenken nog wel zo leuk is. We weten misschien te veel van de wereld en ons vermogen tot integraal denken, in termen van relaties en hele ecosystemen, ontmoedigt ons. Als alles zo complex samenhangt, hoe kunnen we dan het tij keren? Is het mogelijk om verzet te bieden tegen het systeem? Oosterling gaat te rade bij het zogenaamde netwerkdenken. In de summerschool Ecosofie die Henk Oosterling geeft op 27 augustus tot 1 september 2025 gaat hij hier verder op in, en brengt hij de ecosofische traditie in kaart. | |||
| Marli Huijer over Michel Foucault | 03 Jul 2025 | 00:43:52 | |
Marli Huijer spreekt met Bart Geeraedts over de invloedrijke filosoof Michel Foucault. Marli is hoogleraar publieksfilosofie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, voorzitter van de Maand van de filosofie en voormalig Denker des Vaderslands. Ze promoveerde op het denken van Michel Foucault. Foucaults boek Discipline, toezicht en straf gaat over hoe we onszelf 'disciplineren': ons op een bepaalde manier gedragen als gevolg van internalisering van toezicht en macht. Marli vertelt dat ze methadonarts was, drugsgebruikers registreerde en ze methadon gaf om overlast te beperken. Ze kwam, geïnspireerd door Foucault, tot het inzicht dat dit een vorm is van disciplinering, en neemt ontslag. In het gesprek gaat Marli verder in op het denken van Foucault. Er komt bijvoorbeeld aan bod: hoe Foucault laat zien dat het verleden het heden bepaalt, en we de grenzen van het verleden zouden kunnen overschrijven door er anders naar te kijken; hoe het model van het panopticon model is voor een gedisciplineerde samenleving; hoe we de moed kunnen hebben om 'waar te spreken' (parrhesia) en de grote risico's daarvan; hoe we kunnen zorgen voor het 'zelf'. Marli Huijer geeft samen met Valerie Granberg een summerschool over Foucault aan de ISVW, die plaatsvindt van 30 juli t/m 3 augustus 2025. | |||
| Lotte Spreeuwenberg over feministische filosofie | 25 Jun 2025 | 00:37:37 | |
Lotte Spreeuwenberg vertelt over haar summerschool, die is gewijd aan feministische filosofie. Vijf dagen lezen, praten en discussiëren over thema's als: de logica van misogynie, de heks en de huisvrouw, seks, schoonheid, en ook mannen. Wat is een vrouw, en wat is feministische filosofie? Lotte bespreekt in de podcast de verschillende feministische golven, en hoe die op elkaar reageerden. Zo ging de eerste golf over formele rechten, de tweede over sociale en economische rechten. Later werd de kritiek geuit, onder meer door Angela Davis, dat ook klasse en ras moeten worden meegenomen. Kan feministische filosofie iets toevoegen aan de filosofie? Volgens Lotte kan dat bijvoorbeeld door interventies te doen in bestaande disciplines en te onderzoeken hoe gender een rol speelt in deze domeinen. Daarnaast kunnen 'vergeten' onderwerpen, zoals het vrouwelijk lichaam, zwangerschap en geboorte, filosofisch worden belicht. De summerschool Feministische filosofie vindt plaats van 16 t/m 20 juli 2025. | |||
| Eva von Redecker over Revolutie voor het leven | 18 Jun 2025 | 00:43:07 | |
De Duitse filosoof Eva von Redecker pleit in Revolutie voor het leven. Een filosofie van nieuwe protestbewegingen (ISVW Uitgevers, 2025) voor een nieuwe manier van samenleven, waarin we delen in plaats van uitbuiten en redden in plaats van vernietigen. Ze vertelt erover in de podcast en laat zien wat we van protestbewegingen kunnen leren. | |||
| Clinton Verdonschot over de dood van het liberalisme | 11 Jun 2025 | 00:45:17 | |
Clinton Verdonschot, als filosoof gespecialiseerd in politieke theorie, vertelt Bart Geeraedts over zijn summerschool Het liberalisme is dood. Leven we in een postliberaal tijdperk? Clinton gaat na hoe het kan dat het liberalisme zo gemakkelijk plaatsmaakt voor het postliberale populisme. Ook denkt hij na over wat er na het liberalisme zou kunnen komen. Is er nog plek voor het liberale gedachtegoed in het postliberale tijdperk? De summerschool Het liberalisme is dood vindt plaats van 7 t/m 11 juli 2025. | |||
| Marlou van Paridon over Praktische filosofie – wijsheid aan het werk | 04 Jun 2025 | 00:40:31 | |
Marlou van Paridon vertelt over de beroepsopleiding Praktische filosofie - wijsheid aan het werk. Deze opleiding biedt praktische handvatten om meer wijsheid, betekenis en vrijheid in je werk te brengen, en je te behoeden voor vervreemding. Je leert in elf woensdagen relevante ideeën van klassieke en moderne filosofen. Met gastsprekers als Tinneke Beeckman, Paul van Tongeren, Dennis de Gruijter, Marthe Kerkwijk, Ronald van Raak en Laurens ten Kate. Praktische filosofie - wijsheid aan het werk start op 1 oktober 2025. | |||
| Hein van Dongen over Denken in veelvoud | 21 May 2025 | 00:39:06 | |
Filosoof en muzikant Hein van Dongen spreekt met Bart Geeraedts over 'meervoudig denken'. Wat betekent het om andere perspectieven toe te laten in je eigen denken? Wat kunnen we winnen bij de ruimte die dan ontstaat? Hein schreef er het boek 'Denken in veelvoud' over, dat onlangs verscheen bij ISVW Uitgevers. Op 28 en 29 juni 2025 geeft Hein van Dongen het filosofieweekend Denken in veelvoud. | |||
| Luuk Stegmann en Jan Ewout Ruiter over Visieontwikkeling en rechtvaardig leiderschap | 07 May 2025 | 00:43:01 | |
Luuk Stegmann en Jan Ewout Ruiter vertellen over Visieontwikkeling en rechtvaardig leiderschap. Deze beroepsopleiding is voor leiders die zien dat hun organisatie tekortschiet in rechtvaardig handelen en daar iets aan willen doen. Je oefent je in ethica en het onderzoeken van het goede leven, aan de hand van klassieke filosofie, mythologie en poëzie. Hierdoor ben je in staat een eigen visie te ontwikkelen en te onderbouwen, om zo je organisatie richting te geven. De opleiding Visieontwikkeling en rechtvaardig leiderschap bestaat uit zeven tweedaagse bijeenkomsten, waarvan de eerste op 6 en 7 oktober 2025 plaatsvindt. | |||
| Jan-Hendrik Bakker over De filosofie van stlte en luisteren | 30 Apr 2025 | 00:36:19 | |
Jan-Hendrik Bakker spreekt met Bart Geeraedts over de cursusweek De filosofie van stilte en luisteren. Hij is daarin een van de gastsprekers. Jan-Hendrik schreef het boek In stilte. Een filosofie van de afzondering, waarin hij pleit voor een herwaardering van afzondering in stilte. Belangrijke schrijvers en filosofen als Kierkegaard, Nietzsche, Diogenes, Baudelaire, Merton en Thoreau zochten afzondering en stilte op om kracht uit te putten, om te protesteren tegen economische verspilling en weerwerk te leveren aan vervreemding en verlies van privacy. Je afzonderen is tegenwoordig moeilijker dan ooit, en daarom juist zo essentieel. Jan-Hendrik legt uit waarom afzondering dé manier is om onze individuele waarden te herijken. De filosofie van stilte en luisteren vindt plaats op 26 – 30 mei 2025. Anne-Mathije Bogerd modereert. Met bijdragen van Jan-Hendrik Bakker, Michel Dijkstra, Marlies De Munck, Pablo Lamberti, Miriam Rasch, Dianne Sommers, Martine Prange, Mark Reybrouck, Marthe Kerkwijk, Wendy Tollenaar en Naomi Kloosterboer. | |||
| Erno Eskens - Het zoölogisch manifest | 08 Apr 2025 | 00:39:36 | |
Erno Eskens vertelt in deze podcast over zijn laatste boek Het zoölogisch manifest. Het wordt volgens hem tijd dat we dieren en andere wezens onderdeel maken van de democratie. Eskens vindt dat we de macht van koning-mens aan banden moeten leggen. Alles wat leeft verdient rechten: van mens en dier tot plant en bacterie. Er zou een geheel nieuw rechtsstelsel moeten komen, waarin alle levende wezens toegang hebben tot de rechtbank en vertegenwoordigd worden in de politiek. Op 10 & 11 mei 2025 geeft Erno Eskens het filosofieweekend Zoöpolitiek. Rechten voor alles wat leeft. Zijn boek Het zoölogisch manifest verscheen bij ISVW Uitgevers. | |||
| Valerie Granberg over Zelfzorg | 01 Apr 2025 | 00:41:54 | |
Valerie Granberg vertelt over zelfzorg. Voor sommigen heeft die term een negatieve bijklank. Maar de zorg voor zichzelf kent een lange filosofische traditie die een ander perspectief kan bieden. Audre Lorde ziet zelfzorg als politieke daad, volgens Hannah Proctor is zelfzorg noodzakelijk bij verzet tegen maatschappelijk onrecht, en Michel Foucault noemt zelfzorg het beheren van jezelf zodat je geen slaaf bent van je verlangens. Leer meer over zelfzorg in de filosofieweek op 23 - 27 april 2025, die Valerie modereert. Met bijdragen van Marian Donner, Michel Dijkstra, Marli Huijer, Harriët Bergman, Dennis de Gruijter, Annette Nobuntu Mul, Lieke Knijnenburg, Marthe Kerkwijk, Dianne Sommers, Pablo Lamberti en Frank Meester. | |||
| Leontine van Hooft - Ubuntu voor bestuurders | 21 Feb 2025 | 00:37:15 | |
Leontine van Hooft over Ubuntu voor bestuurders We hebben leiders nodig die verder kijken dan zichzelf en hun eigen organisatie: leiders die ook kijken naar de impact van hun organisatie op het milieu, die nadenken over wat goed bestuur is. Leontine van Hooft leefde en werkte tien jaar in Afrika en kwam daar in aanraking kwam met het Ubuntu gedachtegoed dat ze sindsdien inzet bij haar werk als inclusief ondernemer, spreker en docent. "Ik ben, omdat wij zijn, om de aarde is." Dit is het credo van Ubuntu. We zijn altijd onderdeel van een groter geheel. Hoe geven we de wereld door aan onze kinderen? Hoe kun je besluiten nemen die breed gedragen worden? Waarbij ook de kleinste stem gehoord wordt? Wat betekent het als je bij besluitvorming nadenkt over welk effect dit besluit heeft over zeven generaties? Luister naar een bevlogen en hoopvol verhaal van Leontine van Hooft in de nieuwste ISVW podcast. Voor de ISVW verzorgt Leontine van Hooft op zaterdag 5 april de crash course: Ubuntu voor bestuurders. | |||
| Carolien van Welij - Doorleefde filosofie | 12 Feb 2025 | 00:36:41 | |
"Ik wil een filosofie waar je in kunt wonen." Iris Murdoch "Filosofisch krabben is krabben dat jeuk teweeg brengt." Patricia de Martelaere Carolien van Welij vertelt in de nieuwste ISVW podcast over haar basiscursus Doorleefde filosofie. Daarin behandelt ze filosofen die geen theoretisch luchtkastelen bouwen, maar voor wie filosofie altijd met het het leven zelf verbonden is. In de podcast bespreekt Van Welij in vogelvlucht het denken van Iris Murdoch, Simone Weil, Edith Stein, Lou Salomé en Patricia de Martelaere. Op 22 & 23 februari is er weer een weekend van de basiscursus Doorleefde filosofie met als thema: Kijken zonder oordeel. Het denken van Edith Stein en Iris Murdoch zal aan bod komen. Gastspreker is Simone Schouten. | |||
| Miriam Rasch over dataïsme | 30 Jan 2025 | 00:42:42 | |
Miriam Rasch vertelt in deze podcast over het dataïsme. Dit is het idee dat je door het verzamelen en analyseren van data een zo volledig mogelijk beeld van de werkelijkheid kunt krijgen en daarmee controle over de werkelijkheid. De mens verwordt daarmee tot een verzameling algoritmen. Maar kun je een mens wel reduceren tot een bundeltje data? Wat gebeurt er met de dingen die niet in data te vatten zijn? Miriam Rasch won de Socratesbeker met haar boek Frictie: Ethiek in tijden van dataïsme. Ze is een van de sprekers in de cursus De ethiek van technologie, die op 17 februari van start gaat. | |||
© My Podcast Data · Projet indépendant · Données issues d'Apple & Spotify